Wieke – Obesitas ziekte

Obesitas is officieel uitgeroepen tot ziekte, lees ik in Medisch Contact. Dat is eindelijk zo afgesproken. Omdat men vindt dat overgewicht ook een zaak van artsen is. Ik verbaas me, want ik weet allang dat het een ziekte is. En die artsen niet?
Zou het helpen dat een huisarts nu legaal tegen veel te dikke mensen mag zeggen: “Denkt u dat er een verband is tussen uw gezondheid en uw gewicht?” Vooralsnog neemt het aantal patiënten alleen maar toe.
Patiënten en zorgverleners zien vetzucht vaak als een karakterprobleem waarvoor mensen zelf verantwoordelijk zijn. De houding van zorgverleners is een groot probleem, zegt huisarts Ton Dapper. Er is sprake van fatalisme: de patiënt doet toch niet wat ik zeg. Artsen houden het vaak voor gezien als een patiënt na een paar maanden afhaakt met afvallen.
Het label ‘ziekte’ is van belang voor de zorgverzekeringen, want die moeten vanaf nu de gemaakte kosten van behandeling vergoeden. Dat was tot voor kort lang niet altijd het geval.
Afvallen is niet eenvoudig. Allerlei ingrepen leiden wel tot gewichtsverlies, maar bijna altijd komen mensen weer aan, zelfs na chirurgisch ingrijpen. De beste resultaten zijn te verwachten als je een combinatie aanbiedt van minder eten, meer bewegen en psychologische begeleiding om een gedragsverandering te bewerkstelligen.
Onlangs had ik een gesprek met Jan Willem Greve, een chirurg die alles weet van bariatrische chirurgie, oftewel: chirurgische oplossingen om het dikker worden een halt toe te roepen. Hij vindt dat chirurgie de enige methode is die helpt. Een paardenmiddel, dat geeft hij toe, maar voor kinderen (u leest het goed, kinderen) die 160 kilo of meer wegen, is het de enige mogelijkheid om ze te behoeden voor diabetes 2 en hart- en vaatproblemen. Een veel te dik kind wordt niet oud. Die redden het niet met een dieet.
Ik bracht er tegenin dat je eigen wil er toch ook nog is. Dat je een knop kunt omzetten in je hoofd. Dat je het gevecht kunt aangaan. Had ik bij het schrijven van mijn boek nog de illusie dat ik voorgoed afscheid kon nemen van ‘om je gewicht denken’, daarmee ben ik bedrogen uitgekomen. Ik kan mijn probleem, niet ‘wegdenken’. Wel weet ik dat ik kan afvallen. Ook weet ik dat het zo houden het allergrootste probleem is. Niet het afvallen zelf. Dat lukt altijd wel.
We zijn tegen betutteling, we schreeuwen moord en brand als er van overheidswege iets wordt verboden. Een veel te dik kind redden met een chirurgische ingreep, is dat niet idioot? Moet er niet veel eerder worden ingegrepen? Waarom staan ouders en hulpverleners machteloos? Een tijdje geleden werd de enige obesitaskliniek voor kinderen gesloten. Waarom? Te duur? Echt duur is straks de volkomen uit de hand lopende gezondheidszorg voor deze jonge volwassenen die niet op eigen kracht hebben kunnen afvallen.
Toch maar betuttelen dan? Te dikke mensen en kinderen verplicht uit fietsen en wandelen sturen? Er gaan stemmen op om vuurwerk te verbieden. Het aantal vuurwerkdoden is belachelijk klein als je dat afzet tegen sterftecijfers als gevolg van obesitas.
Kortom: ik weet het niet. Ik weet wel dat het verdraaid lastig is om het van je gulzige ik te winnen, temidden van de overvloed.
Wieke Biesheuvel






