Wat speelt er in Europa – Turkije

Kwestie 1: Komt Turkije bij de Europese Unie?
Wat is er aan de hand?
Kandidaat-lidstaat Turkije wil graag lid worden van de Europese Unie. In 2004 besloot de EU dat Turkije voldoende vooruitgang had geboekt om toetredingsonderhandelingen te openen. Sindsdien worden hoofdstuk voor hoofdstuk de duizenden pagina’s Europese wetgeving ingevoerd. De Europese Commissie en het Europees Parlement controleren de voortgang nauwgezet. Als Turkije onvoldoende doet, kan het volgende onderhandelingshoofdstuk niet worden geopend. Los hiervan zijn de meningen over toetreding zeer verdeeld.
Hoe denkt de politiek erover?
De PVV is ronduit tegen toetreding. Geert Wilders: “Als Turkije toetreedt tot de EU, moet Nederland eruit stappen.” De andere partijen zijn voorstander van toetreding als Turkije aan alle voorwaarden voldoet: van een verbetering van de mensenrechtensituatie tot een stabiele economie. De meeste partijen hanteren bovendien extra drempels. Zo vindt de SP dat de EU ook zelf eerst hervormd moet worden voor er nieuwe lidstaten bij kunnen. En zijn PvdA en VVD van mening dat het vrij verkeer van werknemers na een eventuele toetreding niet meteen in kan gaan. Alle partijen voorzien dat Turkije hoe dan ook nog een lange weg te gaan heeft, zeker nog tien jaar.
Wat vinden wij Nederlanders ervan?
Ruwweg tweederde van de Nederlanders is tegen de Turkse toetreding. De grootste bezwaren zijn dat een land met een overwegend islamitische bevolking zou toetreden tot de EU. Een land zonder Europese cultuur dat bovendien in bevolkingsomvang meteen de grootste lidstaat zou worden. Ook is er de angst dat Turkse migranten de Europese arbeidsmarkt zullen overspoelen. Verder leeft onder veel Nederlanders de zorg dat ons land door een eventuele toetreding van Turkije tot de EU meer te maken zal krijgen met eerwraak.
In 2004 werd er een stille tocht gehouden in Zaandam voor Gul. Ze was vermoord door haar ex-echtgenoot, die het niet kon verkroppen dat zij bij hem was weggegaan. En de afgelopen jaren waren er meer gevallen van eerwraak.
Zijn er ook voorstanders van toetreding?
Jazeker. Deze wijzen er op dat Turkije aan de Europese normen zal moeten voldoen, en dus voor toetreding Europees moet worden. Daarnaast heeft Turkije een enorme afzetmarkt en een strategische ligging in het Midden-Oosten. Bovendien leidt een mislukte toetreding ertoe dat Turkije zich afwendt van de EU en zich zal richten op bijvoorbeeld Iran. Tenslotte zal het vergrijzende Europa de jonge Turkse arbeidskrachten in de toekomst hard nodig hebben.
En Turkije zelf?
Het enthousiasme bij de Turkse regering lijkt minder groot te worden. De afgelopen drie jaar werden de hervormingen in Turkije in een lager tempo doorgevoerd dan in de jaren ervoor. Het Europees Parlement en de Europese Commissie zijn dan ook kritisch. De Franse president Sarkozy en de Duitse bondskanselier Merkel spelen openlijk met de gedachte van een ‘gepriviligieerd partnerschap’: Turkije zou dan geen echte lidstaat worden, maar een bijzondere samenwerking met de Unie krijgen.
Turkije…
… heeft ruim 70 miljoen inwoners, en een relatief jonge bevolking. Het landsdeel rond Istanbul ligt geografisch gezien in Europa. De rest van Turkije, aan de andere kant van de Bosporus, ligt in Azië. Naar schatting 98% van de bevolking is moslim. Turkije kent een scheiding van kerk en staat en is lid van de NAVO.
Lesje geschiedenis
1963: Turkije en de Europese Gemeenschap sluiten een associatieovereenkomst.
1987: Turkije vraagt het EU-lidmaatschap aan. Aartsvijand Griekenland, sinds 1981 lid van de Unie, spreekt een veto uit.
1999: Griekenland geeft zijn verzet tegen toetreding op. Turkije krijgt de status van kandidaat-lid.
2004: de toetredingsonderhandelingen worden geopend. De Turke Nebahat Akkoc vindt dat Turkije moet worden toegelaten tot de Europese Unie. “Door de toetreding kan de positie van Turkse vrouwen verbeteren.” Huiselijk geweld en eerwraak komen relatief vaak voor in de streek waar ze woont. Ze zette een organisatie op om slachtoffers van dergelijk geweld te helpen. Ze startte een noodnummer en bouwde vluchthuizen, waar vrouwen een veilige plek wordt geboden. Akkoc: “Doordat Turkije onderhandelt over toetreding tot de EU moeten de wetten en regels op Europees niveau worden gebracht. Was voorheen eerwraak een verzachtende omstandigheid bij de bepaling van de strafmaat, nu is daar paal en perk aan gesteld. Waar vrouwenorganisaties al meer dan veertig jaar voor vochten, is nu onder Europese druk tot stand gebracht.”

internetredactie 2009-05-06 06:00:27
LEES MEER REACTIES OP DIT ARTIKEL
Reageer:
Om te reageren dient u ingelogd te zijn. Klik hier om in te loggen.