Voor wie het niet kent: wat is Over de streep?
Op één dag komt een school naar ons toe met soms wel honderd leerlingen. We doen spelletjes met elkaar, en bouwen intussen aan het vertrouwen van de kinderen.
Dat laatste gebeurt heel zorgvuldig: we vragen naar de levens van de kinderen en kijken of ze wel eens eenzaam zijn op school, of er sprake is van alcoholmisbruik in het gezin, of ze wel eens in aanraking zijn geweest met justitie.
Voor mij is het vertrouwen van die kinderen het meest bijzondere. Er zijn zoveel kinderen die geen kind kunnen zijn, daar schrik ik toch steeds weer van.
Aan het einde van de middag moeten leerlingen een streep over lopen als ze zich herkennen in een probleem dat wij opnoemen. Wat er dan kan gebeuren is dat twee mensen die elkaar stom vinden, wel ineens samen over dezelfde streep lopen. Ineens gaat het niet meer over de verschillen, maar over de overeenkomsten.
En we hebben ook zondagsverhalen. Dit seizoen was er één jongen die heel goed kan surfen. Hij heeft blonde lokken en komt uit een goed gezin. Die bedankt zijn ouders na afloop omdat hij zich realiseerde dat zijn leven niet vanzelfsprekend is. Door dit programma had hij van zijn klasgenoten geleerd hoe het ook kan.”
Een tweede reeks alweer. Wat is het succes van Over de streep?
“Er is inderdaad veel aandacht voor. De eerste reeks heeft veel discussie en lof veroorzaakt, maar ook kritiek: het zou te Amerikaans zijn, en moesten kinderen zich wel zo bloot geven? Terwijl we heel nauw met elkaar optrekken, de kinderen, ouders en docenten krijgen eerst een viewing voordat er iets wordt uitgezonden.
Om de kritiek uit de lucht te halen laten we dat proces dan ook zien in de tweede reeks. En het is weer heel mooi geworden, kinderen zien dat ze niet de enige zijn die met dingen zitten, en dat er anderen zijn die ze begrijpen. Over de streep staat haaks op deze tijdsgeest van cynisme en hardheid, maar gaat over de zachte kant van het leven. Dat wordt heel erg gewaardeerd.”
Zijn er kinderen die aantoonbaar gelukkig of veiliger zijn geworden op school na dit programma?
“Ja, zeker. We zijn net terug geweest op de eerste scholen en we kregen te horen dat sommige jongeren echt zijn opgebloeid omdat ze zich hebben geuit. Veel jongeren hebben een cocon om zich heen, via dit programma zien ze dat ze niet de enige zijn. Alsof er een juk wegvalt.
Soms komen ouders met chocola de en wijn naar de viewings toe om ons te bedanken, omdat hun kinderen zo veranderd zijn. En het echte proces begint pas na die ene dag die we uitzenden, dat zeggen we ook tegen scholen. Als het nodig is leveren wij psychologen aan, of mensen die ervaring hebben met eetstoornis, want dat kan allemaal in een jongerenleven voorbij komen. En de scholen toetsen dat steeds, maar dat moet ook met dit programma. En wat we doen is geen medicijn. Pesten en discriminatie ga je nooit de wereld krijgen, maar jongeren kunnen wel zich leren realiseren dat ze zich leren verdiepen in anderen. En dat als ze iemand stom vinden, dat vaak een reden heeft.”
KRO’s Over de Streep, vanaf dinsdag 26 juni, 6x, om 20.25 uur op Nederland 3 (NB: op 31 juli en 7 aug is er geen uitzending)
Interview: Liesbeth Smit Beeld: RJR Fotografie
