null Beeld

35 vrouwen over het geheim van hun moeder: “Je hebt nog wél een vader”

Wat als ineens blijkt dat je moeder fout was in de oorlog, er een minnaar op nahoudt of een stiekeme verslaving heeft? 35 vrouwen over het geheim van hun moeder. “We waren in shock.”

“Ik vrees dat het in tranen zal eindigen”

Aïsha (39): “Ze heeft een affaire met een getrouwde buurman van een paar flats verderop. Ik heb gezegd dat ze met vuur speelt, maar mijn moeder zegt dat ze een vrije vrouw in een vrij land is. Ik vrees dat het in tranen zal eindigen, maar ze is zo verliefd dat ik tegelijk ook blij voor haar ben. Zou ik nog over safe sex moeten beginnen met haar?”

“Verdrietig dat ze niet openlijk met haar vriendin heeft kunnen leven”

Leonie (61): “Mijn moeder Nelleke was 47 jaar getrouwd en heeft drie kinderen gekregen. Bij het leegruimen van ons ouderlijk huis na haar dood – mijn vader was al eerder overleden – vonden we op zolder een doos met brieven aan ene Trees, uit 1935 en 1936. Trees en Nel bleken niet zomaar goede vriendinnen te zijn, maar dolverliefd op elkaar te zijn geweest. Ze correspondeerden zo expliciet met elkaar dat mijn zus en ik best geschokt waren, vooral omdat we mama hadden gekend als een vrij preutse vrouw. Dat haar hart bij vrouwen lag, verklaart dat misschien. We vonden het erg verdrietig voor haar dat ze niet openlijk met Trees had kunnen leven. En heel verwarrend dat onze ouders toch een heel warme relatie hadden, met veel hartelijkheid en knuffels. Misschien was ze biseksueel? Jammer dat we het niet meer kunnen vragen.”

“Ze schaamde zich zo voor die pornofilms”

Marie-José (37): “In de jaren zeventig speelde mijn moeder mee in meerdere pornofilms. Iets waar ze zich later zo voor schaamde dat ze met plastische chirurgie haar uiterlijk heeft laten veranderen en al haar leven lang haar haar blondeert. Ik heb ooit zo’n film opgezocht en weet sindsdien dat ze van nature een brunette is. Ik weet dat ik geschokt zou moeten zijn, maar het is zulke knullige, onschuldige porno

in een foute berghut dat het eerder grappig is. Maar goed, zij kan er de humor niet van inzien, dus we zwijgen erover.”

“Toch stond ze voor de klas”

Peet (67): “Het was een heel geloofwaardig excuus: ‘Mijn papieren zijn zoekgeraakt in de oorlog.’ Zo heeft mijn moeder vanaf 1946 43 jaar met veel plezier en veel succes voor de klas gestaan, zonder onderwijsbevoegdheid. Mijn vader wist het, en verder heeft ze het alleen aan ons verteld nadat ze met pensioen was. Met bluf en liefde voor het vak kom je een eind, zoveel is duidelijk.”

“Hoe kwamen we toch aan die grote neuzen?”

Ilse (33): “Mijn zus en ik hebben ons voor de spiegel vaak vertwijfeld afgevraagd hoe een vader met een normale neus en een moeder met een beeldig neusje toch twee kinderen met allebei een heksenneus op de wereld hebben kunnen zetten. Toen we tieners waren, heeft ze opgebiecht dat ze voor ze papa leerde kennen een neuscorrectie had ondergaan. Dat verklaarde onze neuzen. Mijn vader keek er ook best van op, die wist dit ook niet.”

“Je hebt nog wél een vader”

Renske (48): “Mijn broer en ik waren erg verdrietig na de dood van onze vader, die vrij jong stierf in een auto-ongeluk. ‘Nu heb ik geen vader meer’, zei mijn broer. ‘Niemand om mee naar voetbalwedstrijden te kijken.’ Ik weet nog precies dat mijn moeder een beetje raar naar hem keek, haar keel schraapte en zei: ‘Nou, om eerlijk te zijn, heb je nog wél een vader.’ Hij bleek te zijn voortgekomen uit een slippertje van haar, dat ze voor alles en iedereen had verzwegen. Het bleek een man te zijn die nota bene weleens bij ons op verjaardagen kwam. We waren in shock.”

“Haar zus had het nakijken”

Mariska (49): “Het was geen geheim dat Astrid, de zus van mijn moeder, haar niet kon uitstaan. Er was amper contact. Ik heb nooit geweten hoe dat zat, en mijn moeder is een schat van een mens. Jaren later – ik was inmiddels in de veertig – vertelde mijn oma dat Astrid dikke verkering met mijn vader had gehad en dat iedereen rekende op een verloving. Mijn moeder was teruggekomen van een jaar in een kibboets en mijn vader werd halsoverkop verliefd op háár. Zij was er meteen voor gegaan en Astrid had het nakijken. ‘Jammer voor jou, maar ik ga voor het geluk’, heeft mijn moeder bij een ruzie tegen haar zus gezegd. Dat Astrid min of meer gebroken heeft met mijn moeder vind ik al heftig, maar dat mijn moeder destijds zo weinig empathie kon opbrengen voor haar zus zo mogelijk nog schokkender. Het is voer voor dat tv-programma Het Familiediner.”

“Ze durfde niet van mij te houden”

Susanne (45): “Mijn moeder verloor mijn oudere zusje Anne toen zij drie was. Ik heb Anne nooit gekend, wel heb ik mijn moeder altijd als vrij afstandelijk ervaren. Ze zorgde goed voor me, maar we hadden geen echte band, hoe ik me ook uitsloofde om haar te paaien. Het maakte me vaak verdrietig en bang, en later ook boos. Pas toen ik getrouwd was, kinderen kreeg en totaal overweldigd werd door mijn liefde voor hen, ben ik vragen gaan stellen over hoe mijn moeder was met mij. Ze heeft uiteindelijk toegegeven dat ze nooit echt van me durfde te houden, omdat ze bang was dat ook mij iets zou overkomen. En dat ze dat nooit tegen iemand had durven zeggen. Verloren jaren, verloren liefde.”

“Ze mompelt iets over een cursus”

Anoniem (46): “Twee keer per week rijdt mijn moeder naar een andere stad voor een bijeenkomst van de Anonieme Alcoholisten omdat ze als de dood is in haar eigen woonplaats een bekende of een collega tegen te komen. Het is omslachtig, maar ze heeft het ervoor over. Als iemand vraagt wat ze er gaat doen, mompelt ze iets over een cursus. Ze heeft echt al heel wat cursussen achter de rug.”

“Ze komt binnen in een wolk van parfum”

Sas (38): “Mijn moeder is ervan overtuigd dat haar kinderen denken dat ze niet meer rookt. Toen ik zwanger was, heb ik duidelijk aangegeven dat ik niet wilde dat ze zou roken bij de baby, mijn broer en zijn vrouw steunden me daarin. Ze vond het een prima reden om te stoppen. Nou ja, te proberen te stoppen dan, want het is haar niet gelukt. Alleen mogen wij dat niet weten, ze denkt dat ze dan niet meer mag oppassen. Thuis rookt ze op haar balkon, dus haar huis stinkt niet. De peuken verbergt ze in een blikje. Als ze bij ons is, komt ze binnen in een wolk van parfum en kauwgom met hier en daar en nicotinepleister. Ze doet zo haar best dat we haar in haar waarde willen laten, maar ze rookt nog altijd als een schoorsteen.”

“Haar diploma heeft ze nooit gehaald”

Fatima (36): “Mijn moeder was bizar streng als het aankwam op spijbelen, school en huiswerk. Wat niet heel geloofwaardig was, toen we erachter kwamen dat ze zelf van vier scholen is gestuurd wegens negen van de tien keer niet in de les verschijnen. Ze heeft ook nooit haar diploma gehaald. We hoorden het van oma, die ons als tieners daarmee goud in handen gaf bij discussies over school.”

“Ik vind het zielig voor mijn vader”

Manja (45): “De enige reden dat mijn ouders onlangs naar Drenthe zijn verhuisd, is dat mijn moeder in de buurt wil blijven van de man met wie ze al jaren een verhouding heeft. Haar minnaar is ernaartoe gegaan voor meer rust en ruimte. Mijn vader weet van niets en is er happy, hij kan er eindelijk de honden hebben die hij altijd al wilde. Het is een win-winsituatie, volgens mijn moeder. Ik weet het omdat ik haar ooit met haar minnaar heb betrapt en vind het zielig voor mijn vader, maar toch hebben ze het ook heel gezellig samen. Ze heeft alleen dat extraatje nodig, zo lijkt het. Ik heb de moed niet om het aan hem te vertellen. Maakt me dat nu een goede of een slechte dochter?”

“Ze was zo bang dat iemand erachter zou komen”

Emma (70): “Er werd weinig over de oorlog gesproken bij ons thuis. Ik heb altijd gedacht dat dat kwam doordat een aantal familieleden gesneuveld was en het daarom gevoelig lag. Er was weinig contact met de familie van mijn moeder, ook daar kon ik niet zo makkelijk vragen

hoe het zat. We woonden ver uit elkaar: zij in Groningen, wij in Zeeland. Mijn vader ging er weleens met mijn broer en mij op bezoek toen we jong waren, maar dan ging mijn moeder nooit mee, die had altijd ‘hoofdpijn’. Toen we eens met zijn tweeën waren, vroeg ik ernaar en begon ze van het ene moment op het andere ontzettend te huilen. Later vroeg ze me een kistje uit het oude kolenhok te pakken. We hebben het samen opengemaakt, er zaten NSB-spullen in, zoals speldjes en een boek met een hakenkruis dat De toekomst van Nederland heette. ‘Ik was ervan overtuigd dat het de beste weg was’, zei ze. ‘En toen ik ging twijfelen, kon ik niet meer terug, want dan zou ik gevangen zijn gezet en ik moest voor mijn overgrootmoeder zorgen.’ Na de oorlog werd ze verstoten door de familie en de rest van de gemeenschap. Ze nam een andere naam aan, ging in België van baantje naar baantje en kwam uiteindelijk via Vlaanderen in Zeeland terecht. Ze was zo ontzettend eenzaam en bang dat ze er ook daar achter zouden komen dat ze ‘fout in de oorlog’ was geweest. Het doosje durfde ze niet weg te gooien uit angst dat het naar haar terug te herleiden zou zijn. Zo’n groot geheim, zo lang bewaard. Mijn hart brak – fout in de oorlog of niet.”

“Waarom mocht ik niet omgaan met Mark?”

Marie-José (28): “Toen ik verliefd werd op Mark heeft mijn moeder me verboden met hem om te gaan. Maar ik was achttien en niet van plan me te schikken naar wat zij wilde, zodat ze wel gedwongen was om me de waarheid te vertellen: ‘Je kunt geen verkering met hem krijgen, want hij is je halfbroer.’ Verwekt door mijn vader, bij een andere vrouw – het akkefietje was destijds vakkundig door alle partijen in de doofpot gestopt. Maar ik heb dus innig gezoend met mijn halfbroer…”

“Depressie ligt als een schaduw over de familie”

Karima (42): “Ik heb zelf al sinds mijn tienertijd last van neerslachtige gevoelens, mijn zoon heeft er ook mee te maken. Het is vaak een worsteling voor ons om mee te doen in het normale leven. Ik ben er altijd vrij open over geweest, maar in de familie kwam er altijd bitter weinig respons op. Hooguit een raar antwoord als: ‘Je hebt het niet van een vreemde.’ Pas vorig jaar heeft mijn moeder me verteld dat zowel mijn oma als een oom zelfmoord heeft gepleegd. Depressie ligt als een schaduw over de familie, niemand heeft het erover. Ik had het liever eerder geweten, niet alleen omdat het geheim zwaar op haar drukte, maar ook omdat ik dan alerter was geweest op de symptomen.”

“We kwamen een stokoude revolver tegen”

Trudy (61): “Mijn moeder heeft dappere en gevaarlijke dingen gedaan voor het verzet in de Tweede Wereldoorlog. Illegale krantjes verspreid, onderduikers naar adressen gesmokkeld, van die dingen. Ik kwam erachter toen ze kleiner ging wonen en ik haar hielp met opruimen, we kwamen onder andere een doos met een stokoude revolver en kogels tegen. Ze heeft me een paar dingen verteld en veel volgens mij ook niet. Ze wil het er niet meer over hebben: ‘Het was niet zo zwart-wit als mensen het nu graag zien’, zegt ze. Iets zegt me dat ze een Duitse soldaat heeft doodgeschoten, maar van haar zal ik het niet horen.”

“Ik weet dat er wodka in haar flesje zit”

Ester (38): “Mijn moeder is een functionerend alcoholist. Dat was ze al toen ik nog een tiener was. Goede baan, verantwoordelijk genoeg om met het openbaar vervoer te rijden. Je merkt nooit iets aan haar. Maar ik weet dat er wodka in het bronwaterflesje in haar tas zit om de dag mee door te komen. Daar drinkt ze ook uit als ze bij mij op bezoek is, omdat ze weet dat ik haar geen alcohol schenk. Zijn we bij haar, dan houdt ze zich niet in. Een paar glazen bij het koken, paar glazen bij het eten, daarna aan de whisky – ik schrik altijd als ik de tassen met lege flessen zie staan. Ze is een mooi, lief mens en ik maak me zorgen, maar het is onbespreekbaar. ‘Mijn leven, mijn keuze’, zegt ze dan.”

“Mijn moeder kan heel slecht liegen”

Anaïs (32): “Mijn nichtje is vermoedelijk mijn zusje, ze lijkt sprekend op mijn broer en mij. Mijn oom – de man van de zus van mijn moeder – is onvruchtbaar, mijn nichtje is zogenaamd een ‘gelukje’. We denken eerder dat er hulp is geweest van mijn vader, in de vorm van een paar keer een nummertje of kunstmatige doe-het-zelfinseminatie. Mijn moeder ontkent dat, maar ik zie dat ze liegt. Ze kan heel slecht liegen.”

“Ze bleven volhouden dat het kanker was”

Maya (36): “In de jaren tachtig was homoseksualiteit nog best een taboe. De broer van mijn moeder zat stevig in de kast en kreeg aids. Mijn moeder heeft hem tot het laatst verpleegd, tegenover iedereen hebben ze volgehouden dat het kanker was. Pas veel later heeft ze me verteld hoe het echt zat en hoe moeilijk het was om te liegen tegen de familie. Ik denk dat mensen de waarheid misschien wel konden raden, maar iedereen zweeg. Zo ging dat toen.”

“Ze brak met haar schoonfamilie”

Anoniem (47): “Ik ben er kort-geleden achter gekomen dat mijn achternaam nog maar sinds 1972 bestaat. Mijn moeder is gescheiden toen ik nog een baby was. Ze wilde een nieuwe start maken en niet meer geassocieerd worden met haar schoonfamilie, die grotendeels uit criminelen bestond. Ze heeft met hen gebroken. Ik ken niemand van hen en heb altijd in de veronderstelling geleefd dat mijn achternaam die van mijn jong gestorven vader was, maar ze heeft hem zelf verzonnen. Die jong gestorven vader trouwens ook. Hij leeft, en zit weer eens een gevangenisstraf uit.”Tessa (40): “Er gaat niets boven de laptop van je moeder voor haar updaten en er per ongeluk achter komen dat je ouders al jaren lid zijn van een parenclub.”

“Ze zei dat ze zelf zwanger was geworden”

Amaris (38): “Mijn moeder was niet mijn biologische moeder. Deze laatste is een paar dagen na de bevalling bezweken aan een overdosis in het kraakpand in Lille waar ze ook was bevallen, met hulp van een soort illegale verloskundige die ook weleens abortussen ‘regelde’. Haar zus Rosa woonde destijds in Barcelona en werd gebeld door een vriendin van mijn biologische moeder. Het ging allemaal heel snel: Rosa heeft me opgehaald, aangegeven als haar eigen kind en me Amaris genoemd, dat betekent ‘kind van de maan’ in het Spaans. Mijn biologische moeder heette Manuela. Later heeft Rosa tegen de familie in Nederland gezegd dat ze zwanger was geworden na een wilde nacht. Vader onbekend. Ze is de liefste moeder ooit voor me geweest en ik ben opgegroeid in een leuke, hartelijke familie. Ik zou er nooit achter zijn gekomen als ze het niet allemaal had opgeschreven, de brief zat bij haar testament bij de notaris.”

“Ze riep: ‘Je bent mijn dochter niet meer’”

Franka (39): “Mijn moeder heeft twee broers en een oudere zus. Van het bestaan van die zus ben ik nog maar sinds vorig jaar op de hoogte. Een kennis van mijn oma vertelde het me, na een borreltje te veel. Mijn opa was jong gestorven, mijn oma was als alleenstaande moeder straatarm. Toen mijn tante achttien was, is ze in een bordeel gaan werken. Van het geld dat ze daar verdiende, kon de rest van de familie in ieder geval eten. In plaats van dankjewel te zeggen, schaamde mijn oma zich zo voor mijn tante dat ze ‘Je bent mijn dochter niet meer’ heeft gezegd. Mijn tante heeft nog jaren geld opgestuurd, maar mocht niet meer thuiskomen. Er werd niet meer over haar gesproken, ze werd doodverklaard. Niemand durfde dat te doorbreken, mijn oma was en is een harde, bazige vrouw. Toen ik er mijn moeder naar vroeg, wilde ze het er eerst niet over hebben, maar later brak ze – ze had het altijd zo vreselijk gevonden voor mijn zus. We hebben haar samen opgespoord, ze is later getrouwd, heeft een gezin gekregen en is eigenaar van een chocolaterie. Mijn oma – stokoud en broos, maar helder van geest – is ziedend. Ik hoop dat er nog een verzoening komt voor ze sterft en zo niet: dan heeft mijn tante in ieder geval haar broers en zus weer terug. Ze is zó blij. Ik kan huilen om het feit dat ze haar niet eerder zijn gaan opzoeken. Niemand wordt beter van geheimen.”

“Ze gedroeg zich als een stalker”

Hadewych (36): “Een van de pijnlijkste, meest gênante momenten van mijn leven was dat de wijkagent langskwam om te praten over mijn moeder. Die zich als een krankzinnige stalker gedroeg, ze was manisch verliefd op een man die een paar straten verderop woonde. Ze sliep in haar auto voor zijn deur om bij hem in de buurt te zijn, ze viel zijn vrouw lastig, ze was helemaal de weg kwijt. Het was al ruim een jaar bezig. Ik zag haar eens per week en ik heb nooit iets aan haar gemerkt, ze leidde een briljant, doodeng dubbelleven. Dan denk je dat je iemand kent…”“Ik neem een wijntje, zij een lijntje”

“Ik heb er buikpijn van”

Anoniem (37): “Mijn moeder heeft ruim anderhalf jaar in de gevangenis gezeten voor fraude. We houden het verhaal aan dat ze een lover in het buitenland had, ze kan uitstekend liegen over haar anderhalf jaar in ‘Griekenland’. Soms heb ik er pijn in mijn buik van. Zij lijkt nergens last van te hebben.”Milly (27): “Mijn moeder heeft een topbaan, ziet er goed uit en heeft een jonge minnaar. Ze is al sinds de jaren tachtig een cokesnuiver.

Wat voor mij een wijntje is, is voor haar een lijntje. Niemand mag het weten, ze verkeert in hoge kringen en het kan haar carrière breken. Maar ík weet het. Dus ik ben niet zo onder de indruk van het feit dat je zo hard werkt, omdat ik weet waar ze op draait.”

“De buren mochten het niet weten”

Eline (33): “Ik was achttien toen mijn moeder zei: ‘Je bent nu wel oud genoeg om de waarheid te weten, ik ben niet je moeder, maar je oma. Je zus is je biologische moeder.’ Het feestje was meteen voorbij. Het was een tienerzwangerschap van een kermisklant en de buren mochten het niet weten. Moeder en dochter waren naar een tante in Zeeland gegaan toen mijn zus/moeder zichtbaar dikker werd. Mijn oma liep voor de vorm een paar maanden met een kussentje onder haar jurk, en toen ik was geboren, had mijn oma iedereen wijsgemaakt dat ze een nakomertje had gekregen. In 1987 was het nog 1951 in de Achterhoek, blijkbaar.”

“Ik ontdekte haar geheime voorraad”

Irene (47): “Omdat mijn vader een gezondheidsfreak was, was mijn moeder lang voor het hip werd al druk met tofu en avocado. Ik durfde nooit vriendinnetjes mee naar huis te nemen uit vrees gepest te worden met haar weeïge worteltaart. Op mijn negende ontdekte ik dat mijn moeder een geheime voorraad snoep had voor zichzelf: Smarties, paprikachips, zure matten en goedkope chocolade. En potjes zwart-wit! Ze moet geweten hebben dat ik er weleens wat van jatte, maar ze vulde het altijd weer aan en ze zei er niets van. Het is tot op de dag van vandaag ons geheimpje. Mijn ouders leven overigens nog steeds ‘linksdraaiend’, ik kan mijn vader niet kribbiger krijgen dan door snoep en bonbons mee te nemen. Mijn moeder laat die vervolgens stilletjes ‘verdwijnen’. Eigenlijk is het heel komisch en tegelijkertijd ook heel sneu.”

“Het is aan haar om ervoor uit te komen”

Manon (34): “Mijn moeder denkt echt dat wij niet weten dat ze een relatie heeft met haar vriendin Lilian. Twee gescheiden dames van middelbare leeftijd die voortdurend samen op vakantie gaan, bij elkaar over de vloer komen en elkaars zinnen afmaken – het is eigenlijk heel lief. Ik weet dat het een setje is omdat ik stiekem door mijn moeders telefoon heb gescrold en daar dingen heb gezien en gelezen die duidelijk maken dat het menens is. Het is niet aan mij om haar ernaar te vragen, het is aan haar om er ooit voor uit te komen, als ze eraan toe is. Tot die tijd doen mijn zus en ik alsof onze neus bloedt en zeggen we bij alles: ‘Neem gerust Lilian mee als ze zin en tijd heeft’, zodat ze samen kunnen zijn. Dat is dan weer óns geheimpje.”

“Ook hij bleek een affaire met haar te hebben gehad”

Diana (57): “Op de begrafenis van mijn moeder, die stierf na een lang ziekbed, kenden mijn zus en ik alle genodigden, op drie onbekende heren na, die toch met naam en toenaam op haar lijst stonden. Bij het versturen van de bedankkaarten kwamen we ze weer tegen in het condoleanceboek en het liet ons maar niet los. Ook omdat mijn zus zo sprekend op een van hen leek. We wisten niet meer precies welke naam bij welke man hoorde, dus we hebben ze alle drie bij het bedankje een neutraal briefje gestuurd: ‘Fijn dat u geweest bent, we maken een herinneringsboekje over onze moeder, zouden we aan u mogen vragen wat uw herinneringen aan haar waren?’ Bij het telefoongesprek begonnen we daarmee en vroegen vervolgens door. De eerste man draaide er niet omheen en zei dat hij een tijdje een verhouding met haar had gehad, de tweede wilde eerst niets zeggen (‘Het isal heel lang geleden’), maar bleek ook een affaire met haar te hebben gehad en de derde belde op de dag dat hij de brief had gekregen en zei: ‘Ik hoopte al dat jullie contact zouden opnemen.’De gelijkenis met mijn zus was hem ook opgevallen, haar leeftijd klopte met de periode dat hij wat had met mijn moeder. Die dus in haar 52 jaar durende huwelijk drie minnaars heeft gehad. Ongelofelijk. Mijn vader dementeert en heeft het gelukkig niet meer meegekregen. De nagedachtenis aan mijn moeder is… nou ja, laten we het er maar op houden dat het een tijdje therapie heeft gekost om het een plek te geven.”

“Niemand wist precies wat oma deed”

Anoniem (36): “De studies van mijn moeder en haar broers zijn bekostigd door mijn oma’s werk als prostituee. Ze was jong weduwe en werkte in een chique club en had ook nog wat privé-klanten. Ze was een zeer verzorgde, belezen dame die haar gezinsleven en werk strikt gescheiden hield. Niemand wist precies wat ze deed, ze deed altijd vaag over haar taken in een ‘schoonheidssalon’ en moest verdacht vaak voor haar werk in Brussel zijn. Door dat werk was er geld genoeg om mijn moeder en haar broers te laten studeren, het leverde een arts, een jurist en een econoom op. Mijn moeder kwam er per ongeluk achter en heeft erover gezwegen tot mijn oma dood was. Eigenlijk wilde ze het voorgoed voor zich houden, maar het appartement van mijn oma moest worden leeggeruimd. Dat kon mijn moeder niet in haar eentje, ze wilde haar broers sparen en ze wilde niet dat vertrouwelijke zaken in vreemde handen zouden vallen, dus we hebben het samen gedaan. Ik heb ze in handen gehad, de adresboekjes met namen, nummers en erotische voorkeuren van politici en zelfs een prins. We hebben ze op een mooie zomeravond verbrand en op mijn oma geproost met een fles van haar lievelingschampagne. Mijn ooms weten van niets, het geheim is van oma op moeder op dochter doorgegeven.”

“Ze gaf toestemming om alles eruit te halen”

Laura (48): “Mijn vader was een strenge, moeilijke man die erg dominant was in ons gezin en niet altijd even aardig was tegen mijn moeder. Hij was fel tegen orgaandonatie, omdat hij niet wilde dat ‘iemand die het niet verdient ervan zou profiteren’. Dit was in de tijd voor het huidige donorregister en hij had zijn voorkeur nooit officieel laten vastleggen. Toen hij voortijdig overleed aan een herseninfarct heeft mijn moeder als nabestaande toestemming gegeven ‘om alles eruit te halen wat nog gebruikt kan worden’. Rond de kist wist niemand van ons dat pa er niet meer compleet in lag. Ze heeft het ons later pas verteld. Met droge ogen.”

“Ze mocht blij zijn dat ze niet werd kaalgeschoren”

Jacqueline (64): “Het was zo taboe dat het na 1945 zorgvuldig werd verzwegen: mijn moeder had in de Tweede Wereldoorlog verkering met een Duitse militair. Allebei negentien jaar, allebei dol op muziek en moderne kunst – onder andere omstandigheden zou iedereen vertederd zijn geweest. In haar geval mocht ze blij zijn dat ze na de bezetting niet is kaalgeschoren. Wel kreeg ze een tijd huisarrest opgelegd door de overheid. Daarna werd er nooit meer over gepraat. Ze heeft het me verteld in de laatste dagen voor ze stierf. Ze was in tranen. Zijn naam was Dieter. Hij is een week voor de bevrijding gesneuveld.”

“Ik walg van dit geheim”

Anoniem (41): “Mijn oudere zus is een incestkind, verwekt tussen mijn moeder en haar broer. Ik ben er per ongeluk achter gekomen toen ze zich na een glaasje te veel versprak. Mijn moeder heeft me laten zweren dat ik niets zou zeggen. Het is een geheim dat ze wil meenemen in het graf. Ik snap dat ze mijn zus wil beschermen, maar op familiefeestjes kan ik bijna niet naar mijn oom kijken. Het is nu ook mijn geheim en ik walg ervan.”

“Het is haar grote verdriet”

Barbara (68): “Drie foto’s zijn ervan. Een tienermeisje met een baby en twee foto’s van de baby zelf. Het meisje is mijn moeder, de baby is het zoontje dat ze op haar zestiende moest afstaan ter adoptie. Er werd nooit meer over gepraat, ‘het was beter zo’, volgens mijn oma die alles regelde. Er zijn geen documenten, geen aanwijzingen – ik heb een broer die wel en tegelijk ook niet bestaat. Het is het grote verdriet in mijn moeders leven en we kunnen er niets meer aan veranderen.”Samenstelling: Ella Vermeulen. Fotografie: Getty Images. Sommige namen en details zijn om privacyredenen veranderd

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden