null Beeld

De magie van Máxima: “Het charisma zit in haar open houding en zelfvertrouwen”

Bijna 20 jaar geleden maakten we kennis met Máxima Zorreguieta, de nieuwe liefde van prins Willem-Alexander. Inmiddels is ze onze koningin. En wát voor een.

Al 21 jaar is ze de bekendste vrouw van Nederland: koningin Máxima. We praten soms over haar alsof we haar kennen. Wat ze draagt, wordt tot op de draad geanalyseerd en hoewel er een enkele keer eens een hè-wat-heb-je-nou-toch-weer-aan-momentje is, genieten we stiekem ook van haar schitterende kleding en tiara's, elementen van een absoluut ongewoon leven. En daarom is het des te specialer dat de meeste mensen haar toch niet als een 'verheven' persoon beschouwen.

Hebben we het over Máxima, dan herkennen we eerder de pubermoeder in haar, die zowel aanmoedigt als bijstuurt ("Van mij mag het, maar ook aan papa vragen", zei ze in een docu-mentaire tegen een van haar dochters) en intussen o zo trots op haar dochters is (ook al plunderen die steeds vaker haar inloopkast). Of de collega die met een tikje verwilderde lokken een vergadering inrolt, maar die wél altijd haar zaakjes op orde heeft. Of de leeftijdgenoot die zich soms vast net zo moe voelt als wij, ondanks alle luxe. Het zijn die 2 kanten van haar leven – koninklijke glamour én het leven van een vrouw die volgend jaar 50 wordt – die haar zo'n boeiend mens maken.

Genetisch geluk

Dat onze koningin zo veel mensen fascineert, is voor een deel genetisch geluk: Máxima heeft prettige gelaatstrekken met een beetje bolle wangen en haar gezicht is niet helemaal symmetrisch. Dat is toch leuker om naar te kijken dan naar een perfect plaatje. Tel daar innerlijke kracht en een geweldige lach bij op (en de ijdelheid om als volwassene een tijdje een beugel te dragen) en het is duidelijk waarom mannelijke staatshoofden haar hand altijd net iets te lang vasthouden, als ze 'm al niet kussen. Toch zou het minder indruk maken zonder Máxima's natuurlijke uitstraling: ze weet altijd wat ze moet zeggen, ze kan leuke korte gesprekjes voeren én luisteren, ze maakt complimenten en stelt mensen met een grapje op hun gemak. Het lukt haar vrijwel altijd om mensen met een prettig gevoel achter te laten. Dit is niet aangeleerd: tijdens haar eerste baan bij een bank - ze was toen begint 20 werd ze al met klanten op pad gestuurd vanwege haar sociale vaardigheden.

Ambitieus en relativerend

Koninginnen zijn zeldzaam, dat is een feit en daarom draagt zo’n titel ook bij aan het charisma. Maar het zit ook in háár: in haar rechte, open houding, in het oogcontact dat ze maakt, in het zelfvertrouwen dat ze uitstraalt. Het is voor onze koningin te hopen dat ze ook regelmatig in een joggingbroek op de bank ligt te zappen, maar als ze aan het werk is, staat ze 'aan'. Ze geeft de indruk dat ze haar leven leuk en interessant vindt, wat aanstekelijk werkt. Hoe professioneel ze is bleek vorig jaar uit de documentaire over haar werk voor de Verenigde Naties. Daarin kwam haar tomeloze energie naar voren, de van New York tot Nigeria doortimmerde dossierkennis en vasthoudendheid zonder te gaan drammen. En dat bij 40 graden en bureaucratisch drijfzand. Ze was tegelijkertijd in staat haar verlies te nemen en te relativeren als iets niet lukte.

Koningin met een bijbaan

De ambitie staat haar goed, maar Máxima is tegelijk realistisch. Op hoogdravend idealisme is ze nog nooit betrapt, ze zet eerder pragmatisch in op bijvoorbeeld vrouwen (die vaak betrouwbaarder met geld zijn dan mannen) om gezinnen uit de armoede te krijgen. Als er dan ergens ver weg kleine ondernemers zijn die ze daadwerkelijk heeft kunnen helpen doordat ze uren met ambtenaren heeft gesproken over iets wat hun leven makkelijker zou maken, dan lijkt ze daaraan meer plezier te beleven dan aan de zoveelste presidentiële ontvangst met egards tijdens haar veldtrips voor de VN. In dit werk kan ze haar internationale achtergrond, economische kennis en sociale betrokkenheid kwijt, maar ook haar diplomatieke talenten.

Voortborduren op wat ze deed

Het feit dat hare majesteit zich liever met economie bezighoudt dat met bijvoorbeeld kunst, maakt haar tot een moderne royal én een rolmodel voor meisjes met gevoel voor cijfers. Met haar bijbaan onderscheidt Máxima zich bovendien van collega-koninginnen. De meesten hebben tegenwoordig wel iets meer omhanden dan lintjes knippen, maar wat de koningin doet in haar rol als speciaal pleitbezorger voor inclusieve financiering (simpel gezegd: financiële diensten voor iedereen, om mensen uit de armoede te helpen) is toch van een andere orde dan een erevoorzitterschap bij een stichting. Ze lijkt er veel voldoening uit te halen om met haar vakgebied bezig te kunnen zijn, en heeft al meerdere keren gezegd dat het werk haar helpt haar ándere werk goed te doen – en dat het ook een leukere moeder van haar maakt.

Royal netwerker

Wat Máxima doet, voor de VN maar ook als ambassadeur van het Midden- en Kleinbedrijf in Nederland, is zelfredzaamheid stimuleren. Máxima – snel verstand, kan vlot schakelen – is goed in het opzetten van netwerken die mensen in staat stellen vooruit te komen in het leven. Dat werkt twee kanten op: door haar internationale contacten ziet ze hoe sociale projecten elders worden aangepakt. Die verworven kennis gebruikt ze dan weer tijdens bijvoorbeeld brainstormsessies voor het Oranjefonds. Die werkzaamheden blijven buiten de publieke agenda, zodat het soms lijkt alsof ze niet meer omhanden heeft dan enkele werkbezoekjes.

Stalen plichtsbesef

Ook hier gaat het werk om de balans: dat ze niet gezien wordt, wil niet zeggen dat ze niets doet. Al heeft ze het nooit over werkdruk; ze is de eerste om toe te geven dat ze 'veel hulp' krijgt en dat haar leven zonder file- en parkeerstress niet te vergelijken is met wat andere werkende moeders moeten presteren. Aan de andere kant moeten we haar nageven dat ze geen kasplantje is en beschikt over stalen plichtsbesef. Er moet heel wat aan de hand zijn voordat ze afzegt, ze is het type dat er nog een paar paracetamol tegenaan gooit en bij voorkeur doorgaat. In 2015 sleepte ze zich met een nierbekkenontsteking door het staatsbezoek in China heen tot en met het staatsbanket, in de wetenschap dat dát plaatje nu eenmaal zou blijven hangen. Zoiets getuigt van doorzettingsvermogen en groot plichtsbesef.

Van Prinsjesdag door naar New York

Wat Máxima eveneens goed kan – en wat een handige vaardigheid voor een koningin is – is zich kort en krachtig concentreren op een onderwerp of vergadering, om het daarna weer los te laten. Weliswaar gewapend met de aantekeningen die ze heeft gemaakt: een gewoonte die ze van prinses Beatrix heeft overgenomen. Die instelling maakt het haar mogelijk om Prinsjesdag in volle glorie af te werken om vervolgens nog net niet in de gouden koets naar het vliegveld te rijden voor een VN-bezoek aan New York. Die kunst om te leven in het moment helpt om mensen ín dat moment het gevoel te geven dat ze er echt voor hen is, wat ook weer bijdraagt tot haar populariteit.

Ons kroonjuweel

En dan nog even over die Máximale stijl: of ze nu door de Ridderzaal of door Manhattan loopt, qua looks maakt ze er wat van. Er zijn al boekenplanken over volgeschreven, ze komt regelmatig voor op Best Dressed-lijstjes en dat is best knap. Dat ze goed in de couture zit, is een feit (al is ze in vergelijking met royal collega's geen big spender), maar ook hier is weer sprake van balans. Tegenover elke Valentino en Taminiau staan 10neutrale en budget-vriendelijkere stukken die ze keer op keer kan dragen en afwisselen. Ze weet welke kleuren haar goed staan, aan Natan heeft ze een trouwe leverancier van het equivalent van een royal uniform. Dat is soms een beetje saai, maar dat lost ze dan weer op met haar liefde voor accessoires. Máxima is in staat haar flamboyante smaak te laten vlammen met enorme spinnenbroches, opvallende kettingen en fabuleuze hoeden.

Bomvolle clutches

Boven alles straalt ze representatieve professionaliteit uit, maar er zit ook vaak een grapje in haar outfits, iets wat typisch Máxima is. Dat zit in het gemak waarmee ze zowel plastic oorbellen als een 230 jaar oude diamanten broche draagt. In die mix van persoonlijke sieraden om haar polsen en vingers, waarmee ze altijd de namen van man en kinderen bij zich draagt. In de manier waarop ze quasi nonchalant haar jas over haar schouders draagt (klittenband aan de binnenkant?). Aan haar clutches die vaak niet helemaal dichtgaan omdat ze eeuwig haar telefoon bij zich heeft en zoals de meeste vrouwen altijd méér mee wil nemen dan er in zo'n minitasje past. Slecht bewaard geheim: ze gebruikt bij werkbezoeken graag de halve hofauto als alternatieve handtas.

Wie mooi wil zijn…

Hoe dan ook, Máxima ziet er altijd verzorgd uit en wat ze draagt, is herkenbaar en inspirerend. Ook wie niet haar kledingbudget heeft, kan een goed pak scoren en flatterende kleuren kiezen. Aspiraties zijn hierbij echter geen overbodige luxe: Máxima let op haar gewicht – aan haar kuiten is te zien dat ze hardloopt en enig ongemak gaat ze niet uit de weg: altijd panty's aan, de kleding is op maat gesneden, vermoedelijk zit er shapewear onder, gezien het feit dat er nooit iets deint en ze draagt er steevast een indrukwekkende hak bij. Daarnaast is ze iemand die niet snel zonder make-up het pand verlaat: ze gaat standaard in de weer met foundation, oogschaduw, mascara en rouge. Wat het dan wel weer grappig maakt dat ze absoluut niet ijdel is wat betreft haar haren, die buitengewoon vaak om haar hoofd waaien.

Visuele truc

Het is geen geheim dat Máxima lang is en een schoenmaat heeft die bij haar proporties past: 42. Om haar voeten wat kleiner te laten lijken, valt ze vaak terug op zogenaamde plexi pumps van Gianvito Rossi en Natan: het doorzichtige stukje geeft steun en laat het geheel minder groot lijken.

Mag het ietsje meer zijn?

Máxima heeft een beetje pech met heur haar, dat een talent heeft voor pieken en pluizen. Gezien haar uitgroei en gespleten punten is langdurig bij de kapper zitten geen favoriete be-zigheid. Praktisch als ze is, heeft ze daar wel oplossingen voor als er toch even wat mee gedaan moet worden: zowel zijzelf als haar kamenier Jolanda zijn meesters in het toveren met haarstukjes voor wat meer houvast en volume. Geen tijd en geen zin? Dan bieden een fijne hoed of een simpele staart uitkomst.

Het is een gave

Van alle Europese royals is Máxima het beste in Diplomatic Dressing of Flag Dressing: bij staatsbezoeken iets dragen wat refereert aan het gastland of aan het land van het hoge bezoek. Het is altijd subtiel: de ‘broccoli-jurk’ van Taminiau refereerde in Ierland aan the emerald island zoals het land ook wel wordt genoemd. Komt de Poolse president op bezoek, dan haalt ze haar rode jas uit de kast, als knipoog naar het rood in de Poolse vlag. Geel en zwart met rode nagels? Dat moet iets met Duitsland zijn. Zelfs de ingewikkelde vlag van Mexico wist ze handig te interpreteren: het is een gave.

Het geheim van 21 jaar samen zijn

Wat in 1990 begon op een dansvloer in Sevilla, is uitgegroeid tot een mooi partnerschap, waarin Willem-Alexander en Máxima elkaar wat gunnen: hij maakt nooit de indruk afgunstig te zijn op haar populariteit en zij lijkt altijd trots op hem als hij als koning optreedt. Ze kunnen goed met elkaar praten – geen overbodige luxe in het toch redelijk geïsoleerde bestaan van royals. En ze vullen elkaar goed aan: zij wat extroverter en internationaler, hij wat ernstiger en meer op Nederland gericht. Heel knap: het stel is overduidelijk maatjes en ook na 21 jaar geeft hun lichaamstaal aan dat het op alle fronten goed zit. Dat gaat niet zomaar, daar moeten ook zij in investeren. Hoe? Door de mediacode mogen we het niet zien, maar samen een dochtervrij weekendje weg komt nogal eens voor.

Tekst: Ella Vermeulen. Beeld: Brunopress

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden