null Beeld

Irma, Claudia, Leonie, Truus: dit is jouw naam in gebarentaal

Miljoenen mensen zitten deze weken geregeld voor de tv voor de persconferenties van Mark Rutte. Daarbij luisteren zij niet alleen naar zijn woorden, ze zien ook gebarentolk Irma Sluis aan het werk.

Online redactie Libelle

Een gevolg daarvan is dat er steeds meer aandacht is voor de gebarentaal. En dat riep bij ons de vraag op: hoe zouden wij heten in gebarentaal?

Gebaren

Vooropgesteld: er zijn heel veel soorten gebarentaal. Veel landen kennen hun eigen taal en daarnaast zijn er regionale verschillen, net zoals de gesproken taal dialecten kent. Volgens het Radboud UMC is gebarentaal een echte taal met een eigen woordenschat, grammatica en gezegden. Het gebruik van de handen, het gezicht en de ogen staan centraal.

Een klein aantal gebaren wordt door horenden en doven en in verschillende landen gebruikt. Denk aan de duim omhoog voor goed. Daarnaast zijn veel gebaren 'gemotiveerd', wat wil zeggen dat hun vorm gerelateerd is aan de vorm van een object. In de Nederlandse gebarentaal is het gebaar voor auto bijvoorbeeld 2 handen die een stuur vasthouden.

Naamgebaar

Dan de namen in gebarentaal. Daarvoor zijn 2 mogelijkheden. Je kunt een 'naamgebaar' voor jezelf of anderen hebben, soms in combinatie met de eerste letter van de naam. Een naamgebaar is vaak afgeleid van een karakter, hobby, uiterlijk kenmerk of beroep, of van de betekenis van de naam van een persoon. Denk aan het gebaar van een bril voor iemand die een bril heeft, het gebaar van een bloem voor iemand die Roos heet, of het wijzen naar de wangen voor iemand met kuiltjes. Omdat een naamgebaar gevoelig kan liggen, wordt het door de persoon zelf of in overleg bedacht. Het naamgebaar is overigens definitief: krijgt de brildrager lenzen, dan zal er nog steeds een brilgebaar gemaakt worden.

Een aantal voorbeelden van naamgebaren van bekende mensen: verwijs je naar Geert Wilders, dan haal je je hand langs je hoofd, vanwege zijn opvallende haardos. Het gebaar van Ruud Gullit verwijst naar zijn vroegere dreadlocks: een draaiende vinger die wordt weggetrokken van het hoofd. Het gebaar voor Máxima ontstond enkele jaren geleden, toen ze met haar man door het land toerde. Door alle flitsende camera's knipperde ze veel, wat we nu terugzien in haar gebaar.

Vingerspelling

Heeft iemand géén naamgebaar, dan wordt de naam gespeld. Dat heet vingerspellen en wordt gedaan met een handalfabet. Ook hier zijn weer verschillen: zo kun je bijvoorbeeld 1 of 2 handen gebruiken. In dit filmpje worden alle letters van het alfabet voorgedaan:

De laatste nieuwtjes, tips en trends in je mailbox? Meld je aan voor de gezelligste nieuwsbrief van Nederland!

Bron: Doof.nl, Gebarencentrum.nl, Radboud UMC. Beeld: iStock

null Beeld

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden