null Beeld

Karin was bang voor andere mensen

Het is de Week tegen eenzaamheid. Karin (46) voelde zich jarenlang eenzaam door haar sociale fobie. Pas na haar scheiding besefte ze dat ze zichzelf te erg belemmerde en dat het roer om moest. "Mijn wereld werd steeds kleiner, ik zag alleen de werkster en de buren nog."

Helene van Santen

"Alle keuzes die ik vroeger maakte, waren altijd gebaseerd op angst. Mijn sociale fobie belemmerde me in wat ik had willen en kunnen bereiken. Na mijn middelbareschooltijd durfde ik niet op kamers te wonen of te gaan backpacken. Mijn dagelijks leven paste ik zo veel mogelijk aan. Ik had er moeite mee om op drukke plaatsen en in winkels te komen. Doordat ik zelfs niet door het centrum durfde te rijden, fietste ik om. Overal nam ik omwegen, letterlijk en figuurlijk, om dingen die ik eng vond te vermijden."

LEES OOK: DIT IS WAAROM EENZAME MENSEN EENZAAM ZIJN

Bang

"Als jong meisje had ik daar nooit last van. Toen was ik juist onbevangen, een echte spring-in-’t-veld. Totdat ik in de puberteit kwam en merkte dat ik tijdens gesprekken met anderen opeens begon te blozen en vanbinnen helemaal verkrampte. Het was een gevoel waar ik totaal geen raad mee wist, en dat zich in steeds meer situaties voordeed. Ik wilde er wel bij horen, maar niet dat de aandacht op me gevestigd werd. Als ik daar thuis over begon, dan kreeg ik geen gehoor. ‘Hoezo bang?’, en ‘Ach, stel je niet aan’, was de reactie van mijn ouders. ‘Je bent gewoon een onzekere puber, het komt echt wel goed met je,’ zei de psycholoog bij wie ik via mijn huisarts terechtkwam. Kennelijk was er niks mis met me, en daarom maakte ik mezelf wijs dat het mijn eigen keuze was om niet te gaan studeren, en niet een keuze gebaseerd op angst."

De veilige keuze

"De vrienden met wie ik omging, vertelde ik niet waar ik last van had. Ik verzon smoesjes om niet op drukke plaatsen met ze af te spreken, of ik nodigde ze uit bij mij thuis waar ik op mijn gemak was. Na school kreeg ik een baan aangeboden als medisch secretaresse, waar ik in een eigen kamertje mijn werk kon doen. Ook al paste de baan niet bij me, het werk ging me goed af omdat het zo ‘veilig’ was. De keren dat ik even naar de poli liep waar de drukke mensenmassa op me afkwam, sloeg de paniek weer toe. Alles en iedereen moest voor mij veilig voelen. De baan die ik had, maar ook de man met wie ik trouwde. We gingen nooit uit met z’n tweeën en deden één keer in de week boodschappen, wat ik nog net kon opbrengen. Zodra ik in een drukke straat of supermarkt kwam, voelde ik weer die gejaagdheid. Ik verstijfde, en voelde druk op mijn keel en borst. Mijn man wist wel dat ik bang was, maar hij accepteerde me zoals ik was en we spraken er verder nooit over. Mijn wereld was klein, verder zag ik alleen de werkster die bij ons over de vloer kwam en de buren met wie ik het goed kon vinden. Het maakte dat ik me eenzaam voelde."

LEES OOK: HUUB VAN DER LUBBE OVER EENZAAMHEID OP HET PODIUM

Zweten en blozen

"Al die tijd was ik niet aan het leven, maar aan het overleven. Omgaan met mijn sociale fobie kostte me zo veel energie dat ik me altijd uitgeput voelde. Toch verlegde ik met kleine stapjes mijn grenzen. Ik herinnerde me het verhaal van een vrouw met enorme straatvrees: ze kwam nooit meer buiten. Zo ver wilde ik het niet laten komen. Als ik er met mijn 2 kinderen op uit wilde, lukte het om mijn angst te negeren. Dan maar zweten en blozen, maar ik wilde ze een goede jeugd meegeven. Pas na mijn scheiding kwam voor mezelf het keerpunt. Ik weet niet hoe, besloot ik, maar vanaf nu gaat alles anders. Ik merkte dat ik een leven als alleenstaande werkende moeder aankon, en dat het me ook nog lukte om opleidingen te volgen, hoe eng ik het ook vond. Daarom wilde ik ook dingen proberen die ik voorheen nooit durfde. Zo ging ik in mijn eentje op vakantie naar het buitenland. Heel spannend, en in het begin zat ik zo veel mogelijk op mijn hotelkamer. Maar de grootste stap die ik nam, was me aanmelden voor een reservistenopleiding bij de luchtmacht. Een baan in militaire dienst had me altijd al getrokken, al ging ik er natuurlijk vanuit dat ik nooit door de keuringstest heen zou komen. Daar stond ik dan in mijn ondergoed een conditietest te doen. Toch voelde ik me juist heel krachtig. ‘Je weet niet half waartoe je in staat bent’, zei de keuringsarts toen ik werd aangenomen. Vanaf dat moment besefte ik voor het eerst dat er in mijn leven veel meer kon dan ik ooit voor mogelijk had gehouden."

Geen smoesjes meer

"Misschien ben ik sociaal nog wat onhandig, maar het helpt me om humor aan mijn leven toe te voegen. Nu kan het me niet meer schelen als ik een sollicitatiegesprek verknal. Ik lach erom. Ooit werd ik keihard afgewezen door een recruiter, nadat ik door het eerste selectieproces heen was gekomen. Jammer dan, zoiets houdt mij niet meer tegen. En als ik nu door een supermarkt loop, kan ik eindelijk dralen voor de schappen, in plaats van op mijn doel af te gaan en weer zo snel mogelijk te verdwijnen. Doordat ik spontaan iets durf te zeggen, voer ik spontane gesprekken met wildvreemden. Smoesjes om niet meer met vrienden te durven afspreken, zijn verleden tijd. Eindelijk sta ik het mezelf toe om fouten te maken, in plaats van ze angstvallig proberen te vermijden. Angsten houden mij niet meer tegen om de dingen te doen die ik graag wil doen. Ik durf 'ja' te zeggen tegen het leven."

De Week tegen Eenzaamheid wordt gehouden t/m 3 oktober. Meer informatie vind je hier.

Interview: Laura van der Meer. Beeld: Bernice van Wissen

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden