x Beeld VPRO/Zomergasten
xBeeld VPRO/Zomergasten

Kijkers ‘Zomergasten’ onder de indruk van Alfred Birneys verhalen over oorlogstrauma’s

Ook deze zomer presenteert Janine Abbring het interviewprogramma Zomergasten, waarin ze wekelijks uitgebreid de tijd neemt om haar gasten te vragen naar hun vak of expertise en de persoonlijke verhalen daarachter. Gisteravond was het de beurt aan schrijver Alfred Birney, die een diepe indruk achterliet bij de kijkers. Hij was openhartig over het oorlogstrauma van zijn Indische vader, dat ook bij hem diepe sporen heeft afgelaten.

Geschiedenisles

Voor Alfred geen sprookjes voor het slapengaan, maar oorlogsverhalen van zijn vader. Hij vocht mee aan de kant van Nederland tijdens de Indonesische Onafhankelijkheidsoorlog die woedde tussen 1945 en 1949.

Trauma

In 2017 werd Alfred bij het grote publiek bekend met zijn roman De tolk van Java, waarin hij schrijft over de oorlog en de gruwelijke details niet achterwege laat. Hoewel hij volgende week zeventig jaar wordt, draagt hij het trauma dat hij opliep door zijn vader nog altijd met zich mee.

Om ermee om te gaan schrijft hij bijvoorbeeld ’s nachts en slaapt overdag. “Dan heb ik de nacht in de gaten en hou ik mijn nachtmerries op afstand.” Zijn vader doodde naar schatting zo’n honderd mensen.

Jeugd

Toen Alfred klein was, was er geen ruimte voor gesprek over de oorlog of het leed van ex-militairen zoals zijn vader. “Weet je wie er allemaal zwegen? De pers, de televisie, de Tweede Kamer, de regering, het koningshuis.”

Geschiedenisles

Ook vandaag de dag is er volgens de schrijver te weinig aandacht voor het koloniale verleden. Hij vindt dat er in de geschiedenislessen op school veel meer aandacht voor moet komen, én dat geschiedenis een verplicht eindexamenvak moet worden in plaats van een optioneel vak.

De Oost

Alfred laat een fragment zien uit speelfilm De Oost, die afgelopen november verscheen. Ook daarin word het gedrag van de Nederlandse militairen niet gepolijst: de gewelddadigheden worden duidelijk in beeld gebracht. “We hebben zeventig jaar moeten wachten op de eerste speelfilm over de koloniale oorlog. Is dat niet idioot lang?”, vraagt Alfred zich af.

De kijkers van Zomergasten vinden dat hij rake woorden spreekt. Zijn persoonlijke verhalen ontroeren velen:

Bron: VPRO/Zomergasten, Twitter, Linda.nl.

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden