null Beeld

Teun Toebes (21): “Dat wat jarenlang alleen van jou is, ligt opeens in de handen van een vreemde”

In de nieuwe serie ‘Teun & Taboes’* spreekt Teun Toebes (21) met ouderen over onderwerpen waar we het te weinig over hebben. In de eerste aflevering spreekt hij met mevrouw Ditvoorst over gewassen worden. Zij moest best even wennen toen Teun voor haar neus stond. Hoor haar ervaring in bovenstaande video en lees hier Teuns verhaal.

“Er zijn eindeloos veel mogelijke oorzaken waardoor een oudere zichzelf niet meer kan wassen. Soms is het een kwestie van bang zijn om te vallen in de badkamer, soms een kwestie van niet meer begrijpen hoe wassen ook alweer werkt. Zoiets basaals niet meer zelf kunnen, is ingrijpend. Dat vindt natuurlijk niemand leuk, maar vroeg of laat krijgen de meesten van ons er wèl mee te maken. Persoonlijke hygiëne, dat wat jarenlang alleen van jou is, waar je misschien wel trots en zelfvertrouwen aan ontleent, ligt opeens in de handen van een vreemde. In sommige gevallen is die vreemde een krullenbol van 21.

Kwetsbaar

Niet iedere bewoner zit op mij te wachten. ‘Dat is toch logisch’, zegt de mevrouw in bovenstaande video. Dat gaat niet over seksualiteit, maar over naakt zijn tegenover iemand die soms jonger is dan je jongste kleinkind. Het is kwetsbaar. Hoe oud je ook bent, hoeveel je ook hebt meegemaakt, hoe vaak je lichaam al is gezien en aangeraakt: gewassen worden voelt als wéér een beetje autonomie inleveren. Je staat naakt op een koude badkamervloer, voelt de angst om te vallen, leeft in een wankelend lichaam en hebt een gevoelige huid die rilt bij iedere waterstraal. De een is er inmiddels aan gewend en kijkt er zelfs naar uit, voor de ander went het misschien nooit écht.

Wassen

Het is aan mij en mijn collega’s dit ritueel voor iedere bewoner zo comfortabel mogelijk te maken. Dat lukt niet altijd. Sommige ouderen willen koste wat kost niet gewassen worden en doen het zelf. Sommige ouderen willen specifiek niet door mij geholpen worden. Dat respecteer ik. Het mag hoe dan ook nooit een vervelende discussie worden. Als er sprake is van een trauma, is je zin doordrijven wel het laatste wat je wil. Iemand wassen is niet zomaar een taak op de to do-list, maar gaat om menselijk contact. Daarom vraag ik van tevoren altijd toestemming. Wanneer je over zoveel dingen de controle verliest, is dit beetje zeggenschap immers wel het minste wat onze ouderen verdienen.”

Over Teun

Teun Toebes (21) woont in een verpleeghuis met mensen met dementie. Hij is een zorgverlener in hart en nieren. Na zijn hbo-opleiding verpleegkunde ging hij aan het werk in de ouderenzorg. Met zijn stichting sTeun en Toeverlaat zet hij zich op eigen wijze in voor de zorg en helpt hij dementerende ouderen geprikkeld te blijven in het leven.

N.B. De serie Teun & Toeboes is opgenomen vóór de COVID-19 uitbraak.

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden