PREMIUM

Gebruik je chakra’s: zo laat je de energie stromen van kont tot kruin

Gebruik je chakra’s: zo laat je de energie stromen van kont tot kruin   Beeld Getty Images
Gebruik je chakra’s: zo laat je de energie stromen van kont tot kruinBeeld Getty Images

Tien tegen één dat je het weleens hebt gehoord tijdens de yogales: “Druk met de duimen op het derde-oogchakra”, waarmee dan het plekje tussen de wenkbrauwen wordt bedoeld. Wat zijn die chakra’s (want ja, er zijn er meer!) eigenlijk en wat doen ze?

Carlijn SimonsGetty Images

Niet alleen de yogalerares heeft het weleens over chakra’s. Ook de acupuncturist kan het woord in de mond nemen. Want als die met dunne naaldjes de energie­banen activeert om kwaaltjes te verhelpen, voedt dat ook de chakra’s. En de ayurvedisch arts raadt soms een specifieke kleur eten aan, zoals rode kool en aardbeien of bananen en gele paprika om bepaalde chakra’s in balans te brengen. Het bestaan van chakra’s staat dan ook al eeuwen als een paal boven water in allerlei oosterse geneeswijzen en filosofieën. Hoewel de westerse traditionele wetenschap er nog geen bewijs voor het bestaan ervan heeft gevonden, gaan deze benaderingen ervan uit dat we, behalve een spier-, bloedvaten- en zenuwstelsel, ook een energiestelsel hebben. Dit is niet te zien, maar beïnvloedt ons op allerlei manieren als dit stelsel niet goed functioneert.

null Beeld

Doorgeefluikjes

Binnen dat energiestelsel nemen ­chakra’s een belangrijke plaats in. Maar wat zijn chakra’s (spreek uit als tjakra’s) ­eigenlijk? Op plaatjes staan ze vaak als een rij ­gekleurde rondjes (elke chakra heeft zijn ­eigen kleur), die van stuit tot kruin langs de ruggengraat als een toren zijn ­opgestapeld. Toch zijn het geen zeven tastbare schijven in ons lichaam. Vertaald uit het Sanskriet betekent chakra ­letterlijk ‘disk’ of ‘wiel’. Je kunt een chakra zien als een punt in het lichaam dat energie ontvangt, opneemt en weer doorgeeft. De plekken waar de chakra’s zouden ­zitten, komen overeen met de belangrijkste zenuw­knopen van ons lichaam, die vanaf het centrale zenuwstelsel uitlopen. Het zijn bundels van zenuwcellen, die volgens de chakraleer als ronddraaiende wieltjes de energie die door ons lichaam stroomt opnemen en weer doorgeven.

null Beeld

Juiste dosis

Ervan uitgaande dat wijzelf en de wereld om ons heen niet meer zijn dan energie, is het idee vervolgens dat de energie in ons ­lichaam van top tot teen ­ongehinderd moet kunnen stromen. Wanneer de ­chakra’s voldoende actief zijn, gebeurt dat op een vloeiende manier. Er loopt een constante energiestroom van onder naar boven en van boven naar onder. We ­voelen ons dan in balans op alle ­gebieden. Van gezondheid en relaties, tot spiritueel en emotioneel. Maar dat is lang niet altijd het geval. Een chakra kan namelijk te open of juist niet open genoeg staan. Het krijgt dan te veel of te weinig energie. Neem het eerste chakra, dat staat voor ons lichamelijk functioneren en ­fysiek overleven. Als we tijdens corona op de voet het zorgwekkende nieuws over de pandemie volgden, kan dat veel angst voor dood en ziekte hebben opgewekt. Die zorg neemt in ons lichaam de vorm aan van energie, die zich in het eerste ­chakra kan hebben opgehoopt. Zo’n dicht­geslibd, of juist wijd openstaand chakra, beïnvloedt dan ons denken, voelen, doen en laten omdat het ervoor zorgt dat het hele systeem over- of ondervoed raakt. Immers: als een wieltje de energie niet vloeiend opneemt en doorgeeft, zal de rest van het lichaam daar ook gevolgen van ondervinden. Waar zich dat in kan uiten? Reis mee van stuit tot kruin om te ontdekken waar elk chakra zich bevindt, wanneer het tot ontwikkeling komt, waar het voor staat en wat het voor gevolgen kan hebben als het uit balans is.

De 8 chakra’s:

null Beeld

Aan de basis

Waar: het wortelchakra bevindt zich bij het stuitje, in de bekkenbodem tussen de anus en vagina. Letterlijk bij de wortel dus, en daarmee staat het ook voor onze verbinding met de aarde.
Wanneer: het eerste chakra ­ontwikkelt zich in de vroegste babymaanden op een gezonde manier als we genoeg liefde, eten, drinken en veiligheid krijgen.
In balans: daardoor zorgt het er op latere leeftijd voor dat we met beide benen stevig op de grond staan, ons stabiel en zelfverzekerd voelen en het idee hebben dat we het leven aankunnen.
Uit balans: als het wortelchakra over- of juist inactief is, leidt dat mogelijk tot angst of rusteloosheid. Het kan ervoor zorgen dat we niet goed voor onszelf ­zorgen, wat zich bijvoorbeeld uit in over- of ondergewicht en het niet goed stellen van grenzen. Ook ­spijsverteringsklachten of vaak ziek zijn, zijn symptomen.
Oplossing: het helpt dan om in actie te komen: ga dansen of wandelen. Ook lichamelijke verwennerijen zoals een massage, pedicure of lekkere lange douche zijn aan te raden.

null Beeld

Emotioneel evenwicht

Waar: in de onderbuik bij het harde gedeelte van het zitvlak, ter hoogte van het heiligbeen, ligt het sacraalchakra.
Wanneer: nadat in de aardse ­behoeftes van het eerste chakra zijn voorzien, is vanaf dat we zes maanden oud zijn tot aan ons tweede levensjaar de ontwikkeling van het gevoelsleven aan de beurt. Dit tweede chakra gaat dan ook over emoties, behoeftes en verlangens. En daarin kan iets uit de pas gaan lopen als er sprake is van bijvoorbeeld ­misbruik, mishandeling, verwaarlozing, ­geweld of alcoholisme in het gezin. Of als ouders op een andere manier niet in staat zijn een emotioneel veilige ­omgeving te bieden.

null Beeld

In balans: in balans geeft dit chakra juist een talent om op een gezonde manier van dingen te genieten, ­zonder extremen dus. Ook zijn we dan in staat onze gevoelens te uiten.
Uit balans: als er iets mis is gegaan in de ontwikkeling van het sacraalchakra, kan dat extreme stemmingswisselingen tot gevolg hebben. Of bijvoorbeeld angst voor ­verandering of een constant schuldgevoel. Fysiek geeft het soms problemen met ­onderrug, blaas, eierstokken en ­baarmoeder.
Oplossing: het evenwicht valt te herstellen door het eten van oranje voedingsmiddelen (dat is namelijk de kleur die bij dit chakra hoort). Denk aan pompoen, zoete aardappel en sinaasappelen. Een emotiedagboek bijhouden is ook een tip.

null Beeld

Kracht van de wil

Waar: iets boven de navel en meer naar binnen in de buik vinden we vervolgens de derde disk: het ­zonnevlechtchakra.
Wanneer: het komt tot wasdom in de peutertijd, wanneer we ons ervan bewust worden dat we niet alleen een aanhangsel van onze ouders zijn, maar een eigen persoontje hebben. Dit chakra heeft dan ook alles met wilskracht, zelfverzekerdheid en autonomie te maken, terwijl hier tevens innerlijke kracht, passie en discipline ontspringen.
In balans: het kan uit balans raken als we opgroeien in omstandigheden waarin veel straf, schaamte en ­autoritair gedrag voorkomt, waardoor het niet lukt onze eigen ­persoonlijkheid vrijuit te laten leven.
Uit balans: de consequentie kan dan zijn dat we ons als volwassenen overmatig dominant, arrogant of competitief gedragen. Hoewel het ook de andere kant kan uitslaan: we worden passief, hebben geen ­zelf­discipline en zijn makkelijk te manipuleren. Lichamelijk behoren spijsverteringsklachten of problemen met lever, galblaas en alvleesklier tot de mogelijke gevolgen.
Oplossing: met zogenaamde ­affirmatieoefeningen geven we onze innerlijke kracht een boost. Ga voor de spiegel staan en zeg hardop en vol overtuiging: Ik ben genoeg, ik ben het waard, ik kan het!

null Beeld

Centrum van liefde

Waar: het hartchakra huist – niet verwonderlijk – in de hartstreek, midden in de borstkas. Qua ­positie de middelste op rij vormt het ook de brug tussen de meer aardse sferen van de onderste chakra’s en de ­spirituele wereld van de hoger ­gelegen chakra’s.
Wanneer: het komt tot ontwikkeling tussen het vierde en zevende ­levensjaar, als we groot genoeg zijn om oog te hebben voor de ­mensen om ons heen. Dit chakra staat dan ook voor liefde, compassie, ­verbinding en empathie.

null Beeld

In balans: als het in evenwicht is, maakt ons dat tot liefhebbende wezens, die van zowel zichzelf als anderen houden en gezonde relaties kunnen aangaan.
Uit balans: als het door bijvoorbeeld verraad, echtscheiding , rouw, afwijzing of een liefdeloze omgeving geblokkeerd is geraakt, kan zich dat lichamelijk uiten in een slecht afweersysteem, astma, ademhalingsmoeilijkheden of spanning in de schouders. Een overactief hartchakra kan leiden tot jaloezie, veeleisendheid en slecht grenzen stellen, terwijl een inactief chakra narcisme, angst voor intimiteit en intolerantie kan veroorzaken.
Oplossing: tips om het evenwicht te herstellen zijn ademhalings­oefeningen en wandelingen in de natuur (de kleur van dit chakra is groen). Ook het schrijven van een liefdesbrief aan onszelf, waarin we onszelf op het hart drukken dat we het waard zijn om van gehouden te worden, kan helpen.

null Beeld

Hart op de tong

Waar: bij de schildklier, in de keel, bevindt zich de vijfde disk. Bij dit hals- of strottenhoofdchakra draait het allemaal om communicatie: ­kunnen we onszelf uiten? Lukt het om gevoelens en gedachten ­duidelijk kenbaar maken?
Wanneer: de periode van zeven tot twaalf jaar is de tijd dat we leren ons uit te drukken. Met woorden, maar bijvoorbeeld ook met creatieve ­vaardigheden.

null Beeld

In balans: als de ontwikkeling van dit chakra ongehinderd verloopt, zonder dat we veel met leugens, geheimen, scheldpartijen of juist zwijgen geconfronteerd worden, zijn we later in staat op een ­evenwichtige manier verbaal ons vrouwtje te staan. Tegelijk maakt het ons tot goede luisteraars.
Uit balans: in geval van een onvoldoende geopend keelchakra zijn we verlegen, bang ons te laten horen en klinkt de stem zacht en zwak. Als het omgekeerd te open is, valt dat te ­herkennen aan roddelen, niet kunnen luisteren, nooit stil kunnen zijn en anderen vaak in de rede vallen. In het lichaam kan het stijve kaken geven, en klachten aan nek, oren en keel.
Oplossing: zingen is een manier om de balans terug te krijgen. Net zoals voorlezen en verhalen vertellen. Creatief bezig zijn met schrijven of schilderen als expressie werkt ook.

null Beeld

Verbeelding

Waar: het voorhoofd, precies tussen de ogen en net iets boven de wenkbrauwen, is de plek van het zesde chakra. Ook wel het ‘derde oog’ ­genoemd, staat het voor intuïtie, fantasie, inzicht en bewustzijn.
Wanneer: de puberteit, wanneer we onze persoonlijke identiteit ­beginnen te vestigen en uitleven, is ook de periode waarin het voorhoofdchakra qua ontwikkeling op de voorgrond komt te staan. De energietoevoer ervan kan verstoord ­raken als we om ons heen steeds iets anders zien dan ons wordt ­verteld. Zoals ouders die zeggen dat ze van elkaar houden, maar toch steeds ruziemaken. Ook kan dit ­chakra een deuk oplopen als we regelmatig niet erkend worden in onze intuïtieve ingevingen.
In balans: degenen met een ­evenwichtig zesde chakra groeien uit tot volwassenen met een ­gezonde ­intuïtie, sterke verbeeldingskracht en een goed ­perceptievermogen.
Uit balans: in plaats daarvan worden we rigide, ongevoelige wezens. In geval van een gesloten derde oog hebben we moeite ons een beeld van de toekomst te vormen of ­kunnen ons op geen enkele manier voorstellen dat de vork soms ook anders in de steel zit. Kenmerken van een overspannen voorhoofd­chakra zijn hallucinaties, nacht­merries, concen­tratieproblemen en ­obsessies. Hoofdpijn en oogklachten zijn ­lichamelijke symptomen.
Oplossing: een droomdagboek ­bijhouden, mediteren, het derde oog masseren en visualisatie­oefeningen kunnen helpen.

null Beeld

Tussen hemel en aarde

Waar: bij de top van het hoofd aangekomen, ligt daar het laatste ­energiepunt. Het kruinchakra vormt als het ware de toegangspoort naar een hoger bewustzijn, het punt waar ons lijntje met boven begint.
Wanneer: dit is de energieknoop waar wijsheid en spiritualiteit ­huizen, typisch onderwerpen waar we ons pas op latere leeftijd mee gaan bezighouden. Daarom komt dit chakra ook pas bij jongvolwassenen tot ontwikkeling.

null Beeld

In balans: dat gebeurt op een gezonde manier als er in de opvoeding ruimte is om vragen te stellen en nieuwsgierig te zijn. Omgekeerd is bijvoorbeeld een thuissituatie waarin iedereen in een bepaalde godsdienst moet geloven een reden dat dit chakra uit evenwicht raakt.
Uit balans: dat leidt soms tot een neiging alles extreem te rationaliseren en intellectualiseren. We staan ook niet langer in contact met ons lichaam. Andere verschijnselen van een over- of inactief kruinchakra zijn migraine, overmatig ­materialisme, hebzucht of een dominante ­persoonlijkheid.
Oplossing: hoe de energiestroom beter wordt? Door een activiteit te zoeken die inspireert: dat kan een cursus, hobby, vrijwilligerswerk of wat dan ook zijn. Plekken opzoeken waar we ons kunnen verwonderen is een andere tip: een mooi natuur­gebied bijvoorbeeld. Hoofdmassages helpen ook.

null Beeld Getty Images
Beeld Getty Images

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden