Janneke & het hospice Beeld Getty Images/iStockphoto
Janneke & het hospiceBeeld Getty Images/iStockphoto

PREMIUM

Janneke & het hospice: “Als ze me vraagt haar voor te lezen, schrik ik. Zouden we het einde wel halen?”

Janneke Siebelink

Janneke belooft mevrouw S. (91) volgende week voor te lezen uit een prachtig boek. Dat moment komt er verdrietig genoeg nooit meer van .

‘Vergankelijkheid doet pijn, maar zo is de wereld’, zei de oude vrouw tegen het hondje. ‘Er bestaan geen dingen die blijven. Er bestaan alleen gebeurtenissen. Niets blijft. Zelfs een rots is een gebeurtenis die ooit voorbijgaat. Dus wie zijn wij om er iets anders van te willen maken?’ Met betraande ogen sla ik Films die nergens draaien dicht. Een jeugdboek dat zo aandachtig en zuiver geschreven dat het voor elke leeftijd een cadeau is.

Een film die alleen zij kan zien

“Waar gaat het over?” vraagt mevrouw S. (91 sinds een week en vrijwel blind).

“Over Cato, een meisje dat haar moeder verliest op dezelfde dag dat zij wordt geboren”, vertel ik, terwijl het deeg voor de pitabroodjes steeds meegaander en soepeler onder mijn handen wordt. Die vul ik straks met tzatziki en lamsgehaktballetjes voor bij de courgettesoep.

“Mijn dochter heet ook Cato. Ik weet nog heel goed dat ze geboren werd. Het stormde, hagelde, waaide en later die dag scheen de zon. Het leek wel alsof de wereld en alle elementen haar welkom wilden heten. Ze kwam snel, het leek wel alsof ze haast had. Dat heeft ze nog steeds een beetje, denk ik. Ik was zo gelukkig die dag. Met z’n drietjes. We hadden niemand anders nodig. Alles klopte op dat moment.” Ze kijkt met glanzende ogen voor zich uit, glimlacht. Alsof ze naar een film kijkt die alleen zij kan zien. “Is het een droevig verhaal?”, vraagt ze.

“Soms, een beetje, maar het is vooral een ontroerend, betoverend verhaal.”

“Wil je het aan me voorlezen?”

Ik schrik van haar vraag, durf dat wat ik me nu afvraag niet hardop te zeggen: zouden we het einde wel halen?

“Natuurlijk”, wals ik over de beren op mijn eigen weg heen. “Graag zelfs. Ik neem het boek volgende week mee.”

“Volgende week is prima. Wanneer kom je weer?”

De keuken is een veilige plek. Ik hoef met niemand te praten, kan me verschuilen achter de vaatwasser, de enorme pannen soep, snijwerk, kneden en masseren van deeg, de oven. Maar nu kan ik niet meer terug. Met de kennis die ik heb. Dezelfde kennis die mevrouw S. heeft. Ik bijt op mijn lip, met mijn rug naar haar toe verman ik mezelf.

“Vrijdag ben ik er weer. Zoals iedere vrijdag.” Tegen beter weten in probeer ik haar blik te vangen.

Ze knikt. “Dat is goed, kind. Dank je voor de herinnering aan de geboorte van Catootje.” En ze verlaat de ruimte.

Een einde zonder einde

Het is bijna zomervakantie. Bijna. Ik voel de verwachtingen bij mijn kinderen. Nog een paar toetsen, nog een paar cijfers, dan is daar die weidsheid aan tijd. Die zee aan mogelijkheden. Die dagen, weken die als kind zo eindeloos lijken en zo vol van beloftes zijn.

Er hangen momenten in de lucht die zo vol van betekenis zijn dat ze je de adem gaan benemen, zoals de vrouw in het boek zo waarachtig verwoordt. Als rijpe pruimen, klaar om geplukt te worden. Kleine momenten. Het zijn altijd de kleine momenten die nagloeien en die zo fragiel en kostbaar zijn, omdat ze op het moment van herkenning weer voorbij zijn. Maar of je nu blind, doof, slecht ter been, 8 of 80 bent, die zomers en haar vruchten neemt niemand je meer af.

Mevrouw S. zal volgende week woensdag worden geëuthanaseerd. Haar films draaien verder in de ogen van haar dochter, haar kleinkinderen, diens kinderen en zo verder. Ze knopen er nieuwe verhalen aan vast. Een einde zonder einde.

null Beeld

Janneke Siebelink (47) kookt één dag in de week als vrijwilliger in een hospice. Voor Libelle schrijft ze over de bewoners van het hospice, die veelal in hun laatste levensfase verkeren. En leert ze: in de nabijheid van de dood, is het leven groots. Onlangs publiceerde ze haar debuutroman Soms sneeuwt het in april.

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden