Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Zoek binnen:

James Worthy: "Juist dat wat zacht blijft, kan tegen een stootje"

James Worthy (40) is schrijver, journalist en columnist. Hij is getrouwd met Artie en vader van James (7). Voor Libelle schrijft James columns waarin liefde centraal staat: voor zijn ouders, zijn gezin en het leven. Geestig, soms hartverscheurend, maar bovenal eerlijk en ontroerend. Deze week schrijft hij over het opvoeden van zijn zoontje.

Ik heb nu al bijna acht jaar een zoon en ik weet nog steeds niet wat ik aan het doen ben. Wat opvoeden betreft doe ik alles op de bonnefooi. Met de ogen dicht en zonder handen aan het stuur probeer ik zo recht mogelijk in de richting van zijn tienerjaren te fietsen. Tot nu toe gaat het best aardig. Er zitten wat schaafwonden op onze knieën en ons achterlicht doet het niet meer, maar dat wat al achter ons ligt, heeft gelukkig toch geen licht nodig.

Advertentie

Zandkasteel

Wat opvoeden betreft, is mijn vrouw de rots en de vuurtoren op de rots. En ze is de meeuw die alles overziet. Als er gevaar dreigt, krijst ze en dan weet ik dat ik de muren van ons zandkasteel hoger moet bouwen. Eigenlijk heb ik maar twee taken als vader. Ik bescherm en ik vermaak. Dat is alles. Vroeger had ik wel meer taken, maar die heeft mijn vrouw, wijs als ze is, van me afgepakt.

“Je moet echt wat strenger worden, hoor”, zei ze een paar dagen na zijn derde verjaardag. Er zat wat vingerverf op onze nieuwe bank. Ik wilde helemaal niet boos op hem worden, want ik vond niet dat het zijn schuld was. Hij had geen vingerverf gekocht. Dat hadden wij gedaan. Hij wilde gewoon een regenboog van onze huiskamer maken. Maar ja, opvoeden is een teamsport, dus ik luisterde naar mijn vrouw. Ik probeerde streng te doen, maar ik ben dus zo’n man die het verschil tussen streng en boos niet kent. Streng is boos en boos is streng. Er is geen tussenweg. Of ik ben rustig of ik ontplof. Dus ik deed streng.

Verbeeldingskracht

“Dat is wel heel erg streng”, zei mijn vrouw. En sinds die dag heb ik de handdoek in de ring gegooid. Mijn streng is te streng. Ik sla altijd door. Ik kan ook niet straffen. Al mijn straffen zijn buitensporig. Nee, al mijn dreigementen zijn buitensporig, zodat ik nooit hoef te straffen.

“Je gaat zonder eten naar bed!” is iets wat ik bijvoorbeeld nooit zou zeggen. Ten eerste omdat mijn vrouw en ik allebei niet heel erg goed kunnen koken en ten tweede omdat het van weinig verbeeldingskracht getuigt. Als wij koken, is honger echt geen straf, maar ja, ik sla dus vaak door. Mijn allergrootste spierbal woont namelijk in mijn verbeeldingskracht.

“IK EET JE BED OP EN DAN POEP IK EEN GEVANGENIS UIT! WIL JE DAT? EEN POEPGEVANGENIS? NEE, TOCH? NOU, RUIM DAN GEWOON EVEN JE SPEELGOED OP.” En dan kan ik mijn vrouw horen fluistermopperen. Laten we het flopperen noemen. En twee minuten later staan we op de gang te discussiëren over opvoedkunde 2.0.

“Een poepgevangenis, serieus?”

“Het werkte wel, volgens mij.”

“Hij zat alleen maar te lachen.”

“Sommige kinderen lachen als ze bang en zenuwachtig zijn. Ik had hem precies waar ik hem wilde hebben.”

“Hij was aan het schaterlachen.”

“Ik vind het gewoon lastig. Weet je wat het is, schat? Ik zat laatst te denken, willen we dat onze zoon een goed mens wordt of willen we dat hij een gelukkig mens wordt?”

“Waarom niet allebei tegelijk?” vroeg mijn vrouw.

“Ik weet niet of dat nog een optie is in deze wereld. Het lijkt soms wel of we alleen maar gelukkig kunnen zijn, als we onze ogen sluiten voor dat wat ons ongelukkig zou kunnen maken. De wereld staat in brand, en alleen de mensen die doen alsof ze uitgeblust zijn, zien er gelukkig uit.”

“Wij moeten hem klaarstomen voor die wereld. Die harde wereld. Ik hou van je, maar jij geeft hem een vorm van liefde die hij in de buitenwereld nooit gaat vinden. Nooit gaat kunnen gebruiken. Dit soort liefde gaat ie niet vinden in het echte leven.”

“Dat is dus de vraag. Alles draait om deze vraag. Het gevecht tussen hard en zacht. Goed en kwaad. Een dikke laag eelt of juist alles kunnen voelen. Moeten we hem hard maken, omdat de wereld hard is? Het is allemaal zo tegenstrijdig. Juist dat wat zacht blijft, kan tegen een stootje. Alles wat hard is, breekt als het iets tegenkomt wat nog harder is. Je bent nooit hard genoeg. Ik dacht dat ik hard was, maar toen kwam ik jou tegen. Jij bent de rots en de vuurtoren op de rots. En je bent de meeuw die alles overziet. Als er gevaar dreigt, krijs je en dan weet ik dat ik de muren van ons zandkasteel hoger moet bouwen.”

“De muren zijn hoog genoeg, schat.”

“Gelukkig.”

“Goed.”

“Gelukkig en goed.”

“Goed genoeg, maar vooral heel erg gelukkig.”

De beste berichten van Libelle in je mailbox ontvangen? Meld je nu aan voor de nieuwsbrief!

Tekst: James Worthy. Foto: Ilja Keizer.

Lees meer

voor jou geselecteerd

Laat meer voor jou geselecteerd zien

Ruinerwold-vader Gerrit Jan van D. onder dwang opgenomen

Onlangs werd al bekend gemaakt dat Gerrit Jan van D., de vader van het gezin uit Ruinerwold, een huisverbod heeft gekregen, maar nu blijkt dat hij ook al enige tijd onder dwang is opgenomen in een zorginstelling.

Dit meldt Dagblad van het Noorden na bevestiging van Robert Snorn, de advocaat van de vader.

Advertentie

Weinig bekend over gedwongen opname

Gerrit Jan van D. is ongeveer twee weken geleden opgenomen, zo laat Snorn weten. Het is niet bekend in wat voor zorginstelling hij is opgenomen en hoe lang hij daar zal moeten blijven. “Bij die gedwongen opname sta ik hem niet bij,” zo legt Snorn uit. “Wel sta ik hem bij in de nieuwe strafzaak.”

Aangifte seksueel overschrijdend gedrag

Hiermee doelt de advocaat op de aangifte die onlangs is gedaan door één van de vijf jongste kinderen tegen de vader. Gerrit Jan van D. zou seksueel grensoverschrijdend gedrag hebben vertoond tegenover het kind. Kort na deze aanklacht kreeg hij een huisverbod van tien dagen, opgelegd door de gemeente Ermelo. In deze gemeente wonen momenteel nog de vijf jongste kinderen.

Gedragsaanwijzing Gerrit Jan van D.

Gerrit Jan van D. is na de afronding van het strafproces tegen hem bij de vijf kinderen gaan wonen. Nadat er aangifte tegen hem werd gedaan en hij een huisverbod kreeg, werd hem ook een zogenoemde gedragsaanwijzing opgelegd. Dit betekent dat hij negentig dagen geen contact mag opnemen met het kind dat aangifte tegen hem heeft gedaan en ook niet in de buurt mag komen van de woning van de jongste kinderen.

De beste berichten van Libelle in je mailbox ontvangen? Meld je nu aan voor de nieuwsbrief!

Bron: RTV Drenthe. Beeld: BNN VARA

Lees meer

voor jou geselecteerd

Laat meer voor jou geselecteerd zien

Ruinerwold-vader Gerrit Jan van D. onder dwang opgenomen

Onlangs werd al bekend gemaakt dat Gerrit Jan van D., de vader van het gezin uit Ruinerwold, een huisverbod heeft gekregen, maar nu blijkt dat hij ook al enige tijd onder dwang is opgenomen in een zorginstelling.

Dit meldt Dagblad van het Noorden na bevestiging van Robert Snorn, de advocaat van de vader.

Advertentie

Weinig bekend over gedwongen opname

Gerrit Jan van D. is ongeveer twee weken geleden opgenomen, zo laat Snorn weten. Het is niet bekend in wat voor zorginstelling hij is opgenomen en hoe lang hij daar zal moeten blijven. “Bij die gedwongen opname sta ik hem niet bij,” zo legt Snorn uit. “Wel sta ik hem bij in de nieuwe strafzaak.”

Aangifte seksueel overschrijdend gedrag

Hiermee doelt de advocaat op de aangifte die onlangs is gedaan door één van de vijf jongste kinderen tegen de vader. Gerrit Jan van D. zou seksueel grensoverschrijdend gedrag hebben vertoond tegenover het kind. Kort na deze aanklacht kreeg hij een huisverbod van tien dagen, opgelegd door de gemeente Ermelo. In deze gemeente wonen momenteel nog de vijf jongste kinderen.

Gedragsaanwijzing Gerrit Jan van D.

Gerrit Jan van D. is na de afronding van het strafproces tegen hem bij de vijf kinderen gaan wonen. Nadat er aangifte tegen hem werd gedaan en hij een huisverbod kreeg, werd hem ook een zogenoemde gedragsaanwijzing opgelegd. Dit betekent dat hij negentig dagen geen contact mag opnemen met het kind dat aangifte tegen hem heeft gedaan en ook niet in de buurt mag komen van de woning van de jongste kinderen.

De beste berichten van Libelle in je mailbox ontvangen? Meld je nu aan voor de nieuwsbrief!

Bron: RTV Drenthe. Beeld: BNN VARA

Lees meer

voor jou geselecteerd

Laat meer voor jou geselecteerd zien

Hoe koningin Máxima de Nederlandse monarchie redde

Zij is alles voor hem, zei Willem-Alexander tegen journalist Wilfried de Jong. Wij snappen dat. Ze betekent namelijk ook heel veel voor ons. Koningin Máxima kwam, zag en overwon. 

Hij vroeg haar ten huwelijk op de bevroren vijver van Huis ten Bosch. Willem-Alexander had rozen en champagne in de struiken verstopt. Zijn aanzoek deed hij in het Engels, om zeker te weten dat Máxima het zou verstaan. “Je wil niet dat haar eerste reactie is: wat zeg je?” verklaarde hij in het officiële verlovingsinterview in 2001. Máxima jubelde meteen: “Ja!”

Advertentie

De toenmalige kroonprins had lang getwijfeld, vertelde hij in datzelfde interview. Kon hij het Máxima aandoen met hem te trouwen gezien zijn positie? Dat hij het toch deed, werd de beste zet van zijn leven. Niet alleen voor hemzelf, maar ook voor de monarchie, die voor Máxima’s entree een saai imago had. Jongeren waren niet geïnteresseerd in de op jaren zijnde koningin Beatrix, of in de stroeve, niet speciaal knappe kroonprins, die weinig zin leek te hebben om zijn moeder op te volgen.

Máxima bleek een troefkaart. Met haar charisma gaf ze het koningshuis weer glans. Vanaf de verloving streefde ze de Oranjes ver voorbij in populariteit. Haar geheimzinnige macht om het publiek te betoveren heeft in de wandelgangen een eigen naam: de Max-factor, tot blijdschap van de fabrikant van het gelijknamige make-upmerk.

Willem-Alexander lijkt er geen last van te hebben dat zijn vrouw meer aanhang heeft dan hij. Het koninklijk huwelijk staat bekend als uitzonderlijk goed. In 2017 zei de koning tegen interviewer Wilfried de Jong over Máxima: “Zij betekent alles voor mij, mijn geluk thuis, mijn kinderen, alles heb ik dankzij haar. (…) Ze is heel erg zorgzaam, vergevingsgezind, ook als ik af en toe nukkig ben.”

Een klein deukje

Koningin Máxima maakt jegens hem geen misbruik van haar status als publiekslieveling. Als hij bij openbare gelegenheden naast haar staat, laat ze hem het licht vangen, terwijl ze respectvol naar hem opkijkt. “Dat kan misleidend zijn”, zegt een Argentijnse kennis van de familie Zorreguieta. “Bij de Argentijnse Basken, waar Máxima uit voortkomt, zijn de vrouwen de baas in het gezin. Ze leggen hun mannen in de watten, zodat die dat niet doorhebben.”

Volgens Willem-Alexander is de band tussen de echtelieden in ieder geval zeer gelijkwaardig, zo benadrukte hij in het interview met Wilfried de Jong: “Máxima is kritisch, een maatje, een sparringpartner.” Aan dat soort uitspraken kleeft een risico. Dat bleek bijvoorbeeld in oktober 2020, toen Willem-Alexander zijn gezin tijdens de coronacrisis meenam op vakantie naar Griekenland. De storm van kritiek knaagde ook aan Máxima’s reputatie. Had zij haar man als ‘kritische sparringpartner’ niet kunnen behoeden? Had ze hem misschien zelfs aangemoedigd? Het is een klein deukje in haar onaantastbare populariteit.

Koningin Máxima samen met Merkel en Mandela

Nederlanders bewonderen Máxima meer dan welke andere beroemde vrouw ter wereld ook. Dat meldde de internationale opiniepeiler YouGov in september 2020. Ook in het buitenland wordt koningin Maxima geadoreerd. Als ergens de Max-factor uit blijkt, is het daaruit. Want buitenlanders zijn onpartijdig. Zij hebben de keus uit honderden internationale royals.

Een paar koppen uit de internationale pers: ‘Queen Máxima rules’, ‘Ze is betoverend’, ‘De coolste royal’, ‘Wat een stijlsymbool!’, ‘Onze favoriete royal’. In Duitsland wordt Máxima op dezelfde hoogte geplaatst als Angela Merkel en Nelson Mandela. Dat bleek toen zij in 2014 na deze twee grootheden de Duitse Mediaprijs kreeg uitgereikt, wegens haar werk voor de VN als rechterhand van de toenmalige secretaris-generaal Ban Ki-moon. Haar ‘persoonlijke uitstraling’ als ‘een van de meest gerespecteerde persoonlijkheden van Europa’ had de doorslag gegeven. Ze nam de prijs in ontvangst op een gala in Baden-Baden, terwijl ze die ochtend nog in een overall had staan klussen op kinderboerderij Het Akkertje in Rijswijk, in het kader van Vrijwilligersdag.

Een onvergetelijke traan

De Max-factor bestaat in de eerste plaats uit emotie. Koningin Máxima doet iets wat in Latijns-Amerika heel normaal is: ze uit publiekelijk haar gevoelens. De stijve Nederlanders zijn daarvan onder de indruk. ’Hoe komt het toch dat we zo van koningin Máxima houden?’ schreef de Utrechter Bas Buizer in 2013 op zijn weblog. ‘Dat komt vast doordat we gul gemakkelijk aan haar gezicht kunnen zien wat er in haar hele hart omgaat.’ ‘Máxima is a roller coaster of emotions!’ Dat schreef de Washington Post toen ze tijdens de Olympische Spelen de Nederlandse sporters afwisselend juichend en angstig aanmoedigde.

De eerste keer dat ze in het openbaar huilde, was toen ze trouwde in de Nieuwe Kerk, waar haar vader niet bij mocht zijn wegens zijn rol in het Videla-regime. Bij het Argentijnse liedje Adiós Nonino (Vaarwel, vadertje), dat bandoneonist Carel Kraayenhof ter ere van hem speelde, liep De Traan over haar wang. Sindsdien heeft Maxima meer tranen weggepinkt in het openbaar dan haar voorgangster als koningin, de afstandelijke Beatrix, in 33 jaar tijd.

Koningin Máxima begrijpt depressiviteit

Koningin Máxima’s bewonderaars zijn uit te splitsen in vele doelgroepen. Een onderzoek van het programma EenVandaag onder 24.000 mensen signaleerde dat ze speciaal geliefd is bij lager opgeleiden, en zelfs onder republikeinen. Katholieken zijn blij met een geloofsgenoot in het Oranjehuis, voor het eerst in vier eeuwen. Allochtonen herkennen zich in Máxima’s streven het ingewikkelde Nederlands te leren, en haar opluchting als ze tijdens een bezoek aan een zuidelijk land even haar moedertaal kan spreken.

Ze is geliefd onder homoseksuelen, die ze een warm hart toedraagt: toen haar peettante Marcela Cerruti een schok teweegbracht in de familie door te bekennen dat ze lesbisch was, was het Máxima die haar verdedigde. Om dat te onderstrepen vroeg ze haar tante als getuige bij haar huwelijk. In 2013 woonde ze het internationale congres tegen homofobie bij in de Ridderzaal.

Patiënten die kampen met geestelijke ziekten voelen zich door haar begrepen. Ze weet van dichtbij waarmee ze worstelen. Haar zusje Inés, die leed aan ano-rexia nervosa, pleegde in 2018 zelfmoord. “Mijn lieve, kleine, begaafde zus was ziek. Ze kon geen vreugde vinden en niet genezen”, zei Máxima in een verklaring. “Onze enige troost is dat ze rust heeft gevonden.” Ook Máxima’s halfzusjes, met wie ze een goede band heeft, zijn somber van aard. Maria Zorreguieta (64) kampt met stemmen in haar hoofd en achtervolgingswaanzin. Kunstenares Dolores Zorreguieta (55) zei in een interview: “Ik ben bezeten van pijn. Pijn van open wonden die je voor de rest van je leven bij je draagt.”

Máxima is bevriend met keizerin Masako van Japan, die vanwege depressies tien jaar lang niet in het openbaar verscheen. Ze wist Masako telefonisch over te halen de inhuldiging van Willem-Alexander bij te wonen. Daarna raakte Masako aan de beterende hand, wat in alle Japanse media wordt toegeschreven aan Máxima’s bemoeienis. Nu is er geen Japanner die Máxima niet kent.

Die jurk, die laarzen van koningin Máxima

Ook modefanaten halen hun hart op bij onze koningin. De moderedactie van de Amerikaanse nieuwswebsite The Huffington Post, in 2008 uitgeroepen tot het belangrijkste weblog ter wereld, lijkt wel een fanclub-magazine voor Máxima: ‘Ze is onze favoriete royal met haar kleurgevoel en haar flamboyante ensembles.’

Heteroseksuele mannen houden van Máxima vanwege haar fysieke aantrekkingskracht. “De Nederlandse man kreeg iets wat niemand hem ooit gaf: een sexy koningin, en dat straalt zeker op hem af.” Dat zong cabaretier Mondo Leone in het NOS-programma Tien jaar Willem-Alexander en Máxima. Maxima leek met dit imago te spelen toen ze in 2010 de Edisons uitreikte in een zwarte leren jurk met zwarte leren laarzen. Winnaar Dinand Woesthoff, destijds de zanger van Kane, was zo verlegen als een schooljongen.

Moeders herkennen zich in Máxima’s enthousiasme als ze over haar kinderen praat. Dat begon al toen ze in 2003 zwanger was van haar oudste, Amalia. Toen publiceerden de media een uitgelekte mail waarin Máxima haar intimi schreef: ‘Alex en ik willen u vertellen dat we een schepseltje verwachten aan het begin van januari. (…) Ja, ik ben zwanger! Wat een shock! We zijn allergelukkigst. (…) Miljoenen kusjes, Alex en Max.’

In april 2020 kreeg prinses Alexia in een zoom-interview de vraag hoe Máxima als moeder was. Máxima, die erbij zat, ietwat benauwd: “Ze gaat nu zeggen dat ik altijd chagrijnig ben en heel streng.” Maar Alexia zei: “Ik vind dat ze het heel goed doet. (…) We brengen allemaal veel tijd met haar door. Ze is er voor ons.” Máxima gaf een juichkreetje. “Dit was niet scripted”, zei ze.

Werkende moeder

Carrièremoeders voelen zich gesteund door haar benadering van werkend moederschap. Terwijl Beatrix dat indertijd als probleem zag, brengt Máxima het positief: “Doordat ik werk kan ik een betere moeder zijn, en vice versa.” Voor ze Willem-Alexander leerde kennen was ze een veelbelovende bankier. In 2001 gaf ze haar baan op om zich voor te bereiden op haar verloving. In het officiële interview voor die gelegenheid grapte Willem-Alexander: “Ze heeft nu een nieuwe baas.” In werkelijkheid is Máxima nooit van plan geweest haar werkende leven op te geven voor haar gezin. Daar is ze te ambitieus voor.

Haar dochters zijn eraan gewend. Alexia refereerde daar in het eerdergenoemde zoom-interview wel drie keer aan: “Mijn moeder moet veel werk verzetten (…) Ze moet veel tijd besteden aan haar baan. (…) Ze heeft een heel drukke baan.”

Máxima’s speerpunt in haar werk voor de VN is ervoor te zorgen dat armen toegang krijgen tot financiële diensten. Zo’n tien keer per jaar reist ze naar arme landen om buitenlandse regeringsleiders achter zich te krijgen. Ze boekt daarbij succes. In 2011 had nog 51 procent van alle volwassenen ter wereld toegang tot financiële diensten, in 2019 was dat 70 procent. Dat is mede aan haar te danken.

Er wordt niet vreemdgegaan

Voor de monarchie kleeft er maar één risico aan de Max-factor: de koningin kan het instituut in haar eentje maken of breken. Dat bewijst het voorbeeld van wijlen haar eveneens charismatische collega Diana, die op de Britse tv zei dat haar man vreemdging, en daarmee het Britse koningshuis eigenhandig in een crisis stortte.

Máxima is net zo allergisch voor ontrouwe echtgenoten als Diana was. In KLM-kringen is bekend hoe zij Willem-Alexander op Schiphol ooit woedend op het matje riep naar aanleiding van foto’s in een roddelblad, waaruit bleek dat W-A zijn ex Emily Bremers had ontmoet tijdens haar afwezigheid. Toen Jeroen Pauw in een interview aan haar vroeg of zij W-A ook zo vond lijken op zijn opa Bernhard, zei ze bits: “Nee, helemaal niet.” Bernhard was een notoire schuinsmarcheerder. Willem-Alexander hoeft niet te denken dat hij er ooit overspelige relaties op na kan houden, zoals de Zweedse en Spaanse koning. Bij een openbare ruzie kiest het publiek voor Koningin Máxima, wijzen de cijfers uit. De koning heeft zijn eigen ‘Lady Di’ gecreëerd. Maar zolang hij een trouwe echtgenoot is, zit het Nederlandse koningshuis op rozen.

De beste berichten van Libelle in je mailbox ontvangen? Meld je nu aan voor de nieuwsbrief!

Tekst: Dorine Hermans. Beeld: RVD/ERWIN OLAF

Lees meer

voor jou geselecteerd

Laat meer voor jou geselecteerd zien

Hoe koningin Máxima de Nederlandse monarchie redde

Zij is alles voor hem, zei Willem-Alexander tegen journalist Wilfried de Jong. Wij snappen dat. Ze betekent namelijk ook heel veel voor ons. Koningin Máxima kwam, zag en overwon. 

Hij vroeg haar ten huwelijk op de bevroren vijver van Huis ten Bosch. Willem-Alexander had rozen en champagne in de struiken verstopt. Zijn aanzoek deed hij in het Engels, om zeker te weten dat Máxima het zou verstaan. “Je wil niet dat haar eerste reactie is: wat zeg je?” verklaarde hij in het officiële verlovingsinterview in 2001. Máxima jubelde meteen: “Ja!”

Advertentie

De toenmalige kroonprins had lang getwijfeld, vertelde hij in datzelfde interview. Kon hij het Máxima aandoen met hem te trouwen gezien zijn positie? Dat hij het toch deed, werd de beste zet van zijn leven. Niet alleen voor hemzelf, maar ook voor de monarchie, die voor Máxima’s entree een saai imago had. Jongeren waren niet geïnteresseerd in de op jaren zijnde koningin Beatrix, of in de stroeve, niet speciaal knappe kroonprins, die weinig zin leek te hebben om zijn moeder op te volgen.

Máxima bleek een troefkaart. Met haar charisma gaf ze het koningshuis weer glans. Vanaf de verloving streefde ze de Oranjes ver voorbij in populariteit. Haar geheimzinnige macht om het publiek te betoveren heeft in de wandelgangen een eigen naam: de Max-factor, tot blijdschap van de fabrikant van het gelijknamige make-upmerk.

Willem-Alexander lijkt er geen last van te hebben dat zijn vrouw meer aanhang heeft dan hij. Het koninklijk huwelijk staat bekend als uitzonderlijk goed. In 2017 zei de koning tegen interviewer Wilfried de Jong over Máxima: “Zij betekent alles voor mij, mijn geluk thuis, mijn kinderen, alles heb ik dankzij haar. (…) Ze is heel erg zorgzaam, vergevingsgezind, ook als ik af en toe nukkig ben.”

Een klein deukje

Koningin Máxima maakt jegens hem geen misbruik van haar status als publiekslieveling. Als hij bij openbare gelegenheden naast haar staat, laat ze hem het licht vangen, terwijl ze respectvol naar hem opkijkt. “Dat kan misleidend zijn”, zegt een Argentijnse kennis van de familie Zorreguieta. “Bij de Argentijnse Basken, waar Máxima uit voortkomt, zijn de vrouwen de baas in het gezin. Ze leggen hun mannen in de watten, zodat die dat niet doorhebben.”

Volgens Willem-Alexander is de band tussen de echtelieden in ieder geval zeer gelijkwaardig, zo benadrukte hij in het interview met Wilfried de Jong: “Máxima is kritisch, een maatje, een sparringpartner.” Aan dat soort uitspraken kleeft een risico. Dat bleek bijvoorbeeld in oktober 2020, toen Willem-Alexander zijn gezin tijdens de coronacrisis meenam op vakantie naar Griekenland. De storm van kritiek knaagde ook aan Máxima’s reputatie. Had zij haar man als ‘kritische sparringpartner’ niet kunnen behoeden? Had ze hem misschien zelfs aangemoedigd? Het is een klein deukje in haar onaantastbare populariteit.

Koningin Máxima samen met Merkel en Mandela

Nederlanders bewonderen Máxima meer dan welke andere beroemde vrouw ter wereld ook. Dat meldde de internationale opiniepeiler YouGov in september 2020. Ook in het buitenland wordt koningin Maxima geadoreerd. Als ergens de Max-factor uit blijkt, is het daaruit. Want buitenlanders zijn onpartijdig. Zij hebben de keus uit honderden internationale royals.

Een paar koppen uit de internationale pers: ‘Queen Máxima rules’, ‘Ze is betoverend’, ‘De coolste royal’, ‘Wat een stijlsymbool!’, ‘Onze favoriete royal’. In Duitsland wordt Máxima op dezelfde hoogte geplaatst als Angela Merkel en Nelson Mandela. Dat bleek toen zij in 2014 na deze twee grootheden de Duitse Mediaprijs kreeg uitgereikt, wegens haar werk voor de VN als rechterhand van de toenmalige secretaris-generaal Ban Ki-moon. Haar ‘persoonlijke uitstraling’ als ‘een van de meest gerespecteerde persoonlijkheden van Europa’ had de doorslag gegeven. Ze nam de prijs in ontvangst op een gala in Baden-Baden, terwijl ze die ochtend nog in een overall had staan klussen op kinderboerderij Het Akkertje in Rijswijk, in het kader van Vrijwilligersdag.

Een onvergetelijke traan

De Max-factor bestaat in de eerste plaats uit emotie. Koningin Máxima doet iets wat in Latijns-Amerika heel normaal is: ze uit publiekelijk haar gevoelens. De stijve Nederlanders zijn daarvan onder de indruk. ’Hoe komt het toch dat we zo van koningin Máxima houden?’ schreef de Utrechter Bas Buizer in 2013 op zijn weblog. ‘Dat komt vast doordat we gul gemakkelijk aan haar gezicht kunnen zien wat er in haar hele hart omgaat.’ ‘Máxima is a roller coaster of emotions!’ Dat schreef de Washington Post toen ze tijdens de Olympische Spelen de Nederlandse sporters afwisselend juichend en angstig aanmoedigde.

De eerste keer dat ze in het openbaar huilde, was toen ze trouwde in de Nieuwe Kerk, waar haar vader niet bij mocht zijn wegens zijn rol in het Videla-regime. Bij het Argentijnse liedje Adiós Nonino (Vaarwel, vadertje), dat bandoneonist Carel Kraayenhof ter ere van hem speelde, liep De Traan over haar wang. Sindsdien heeft Maxima meer tranen weggepinkt in het openbaar dan haar voorgangster als koningin, de afstandelijke Beatrix, in 33 jaar tijd.

Koningin Máxima begrijpt depressiviteit

Koningin Máxima’s bewonderaars zijn uit te splitsen in vele doelgroepen. Een onderzoek van het programma EenVandaag onder 24.000 mensen signaleerde dat ze speciaal geliefd is bij lager opgeleiden, en zelfs onder republikeinen. Katholieken zijn blij met een geloofsgenoot in het Oranjehuis, voor het eerst in vier eeuwen. Allochtonen herkennen zich in Máxima’s streven het ingewikkelde Nederlands te leren, en haar opluchting als ze tijdens een bezoek aan een zuidelijk land even haar moedertaal kan spreken.

Ze is geliefd onder homoseksuelen, die ze een warm hart toedraagt: toen haar peettante Marcela Cerruti een schok teweegbracht in de familie door te bekennen dat ze lesbisch was, was het Máxima die haar verdedigde. Om dat te onderstrepen vroeg ze haar tante als getuige bij haar huwelijk. In 2013 woonde ze het internationale congres tegen homofobie bij in de Ridderzaal.

Patiënten die kampen met geestelijke ziekten voelen zich door haar begrepen. Ze weet van dichtbij waarmee ze worstelen. Haar zusje Inés, die leed aan ano-rexia nervosa, pleegde in 2018 zelfmoord. “Mijn lieve, kleine, begaafde zus was ziek. Ze kon geen vreugde vinden en niet genezen”, zei Máxima in een verklaring. “Onze enige troost is dat ze rust heeft gevonden.” Ook Máxima’s halfzusjes, met wie ze een goede band heeft, zijn somber van aard. Maria Zorreguieta (64) kampt met stemmen in haar hoofd en achtervolgingswaanzin. Kunstenares Dolores Zorreguieta (55) zei in een interview: “Ik ben bezeten van pijn. Pijn van open wonden die je voor de rest van je leven bij je draagt.”

Máxima is bevriend met keizerin Masako van Japan, die vanwege depressies tien jaar lang niet in het openbaar verscheen. Ze wist Masako telefonisch over te halen de inhuldiging van Willem-Alexander bij te wonen. Daarna raakte Masako aan de beterende hand, wat in alle Japanse media wordt toegeschreven aan Máxima’s bemoeienis. Nu is er geen Japanner die Máxima niet kent.

Die jurk, die laarzen van koningin Máxima

Ook modefanaten halen hun hart op bij onze koningin. De moderedactie van de Amerikaanse nieuwswebsite The Huffington Post, in 2008 uitgeroepen tot het belangrijkste weblog ter wereld, lijkt wel een fanclub-magazine voor Máxima: ‘Ze is onze favoriete royal met haar kleurgevoel en haar flamboyante ensembles.’

Heteroseksuele mannen houden van Máxima vanwege haar fysieke aantrekkingskracht. “De Nederlandse man kreeg iets wat niemand hem ooit gaf: een sexy koningin, en dat straalt zeker op hem af.” Dat zong cabaretier Mondo Leone in het NOS-programma Tien jaar Willem-Alexander en Máxima. Maxima leek met dit imago te spelen toen ze in 2010 de Edisons uitreikte in een zwarte leren jurk met zwarte leren laarzen. Winnaar Dinand Woesthoff, destijds de zanger van Kane, was zo verlegen als een schooljongen.

Moeders herkennen zich in Máxima’s enthousiasme als ze over haar kinderen praat. Dat begon al toen ze in 2003 zwanger was van haar oudste, Amalia. Toen publiceerden de media een uitgelekte mail waarin Máxima haar intimi schreef: ‘Alex en ik willen u vertellen dat we een schepseltje verwachten aan het begin van januari. (…) Ja, ik ben zwanger! Wat een shock! We zijn allergelukkigst. (…) Miljoenen kusjes, Alex en Max.’

In april 2020 kreeg prinses Alexia in een zoom-interview de vraag hoe Máxima als moeder was. Máxima, die erbij zat, ietwat benauwd: “Ze gaat nu zeggen dat ik altijd chagrijnig ben en heel streng.” Maar Alexia zei: “Ik vind dat ze het heel goed doet. (…) We brengen allemaal veel tijd met haar door. Ze is er voor ons.” Máxima gaf een juichkreetje. “Dit was niet scripted”, zei ze.

Werkende moeder

Carrièremoeders voelen zich gesteund door haar benadering van werkend moederschap. Terwijl Beatrix dat indertijd als probleem zag, brengt Máxima het positief: “Doordat ik werk kan ik een betere moeder zijn, en vice versa.” Voor ze Willem-Alexander leerde kennen was ze een veelbelovende bankier. In 2001 gaf ze haar baan op om zich voor te bereiden op haar verloving. In het officiële interview voor die gelegenheid grapte Willem-Alexander: “Ze heeft nu een nieuwe baas.” In werkelijkheid is Máxima nooit van plan geweest haar werkende leven op te geven voor haar gezin. Daar is ze te ambitieus voor.

Haar dochters zijn eraan gewend. Alexia refereerde daar in het eerdergenoemde zoom-interview wel drie keer aan: “Mijn moeder moet veel werk verzetten (…) Ze moet veel tijd besteden aan haar baan. (…) Ze heeft een heel drukke baan.”

Máxima’s speerpunt in haar werk voor de VN is ervoor te zorgen dat armen toegang krijgen tot financiële diensten. Zo’n tien keer per jaar reist ze naar arme landen om buitenlandse regeringsleiders achter zich te krijgen. Ze boekt daarbij succes. In 2011 had nog 51 procent van alle volwassenen ter wereld toegang tot financiële diensten, in 2019 was dat 70 procent. Dat is mede aan haar te danken.

Er wordt niet vreemdgegaan

Voor de monarchie kleeft er maar één risico aan de Max-factor: de koningin kan het instituut in haar eentje maken of breken. Dat bewijst het voorbeeld van wijlen haar eveneens charismatische collega Diana, die op de Britse tv zei dat haar man vreemdging, en daarmee het Britse koningshuis eigenhandig in een crisis stortte.

Máxima is net zo allergisch voor ontrouwe echtgenoten als Diana was. In KLM-kringen is bekend hoe zij Willem-Alexander op Schiphol ooit woedend op het matje riep naar aanleiding van foto’s in een roddelblad, waaruit bleek dat W-A zijn ex Emily Bremers had ontmoet tijdens haar afwezigheid. Toen Jeroen Pauw in een interview aan haar vroeg of zij W-A ook zo vond lijken op zijn opa Bernhard, zei ze bits: “Nee, helemaal niet.” Bernhard was een notoire schuinsmarcheerder. Willem-Alexander hoeft niet te denken dat hij er ooit overspelige relaties op na kan houden, zoals de Zweedse en Spaanse koning. Bij een openbare ruzie kiest het publiek voor Koningin Máxima, wijzen de cijfers uit. De koning heeft zijn eigen ‘Lady Di’ gecreëerd. Maar zolang hij een trouwe echtgenoot is, zit het Nederlandse koningshuis op rozen.

De beste berichten van Libelle in je mailbox ontvangen? Meld je nu aan voor de nieuwsbrief!

Tekst: Dorine Hermans. Beeld: RVD/ERWIN OLAF

Lees meer

voor jou geselecteerd

Laat meer voor jou geselecteerd zien