Debora Beeld Brenda van Leeuwen
DeboraBeeld Brenda van Leeuwen

PREMIUM

Debora bleef na de scheiding bij haar moeder wonen: “Die klap heeft ons gezin voorgoed uit elkaar gerukt”

Na een ernstig ongeluk, waarbij de zus van Debora Jones-Palumbo (52) om het leven komt, belanden haar ouders in een vechtscheiding. Ze verliest het contact met haar vader.

Deborah LigtenbergBrenda van Leeuwen

“Ik herinner me nog goed hoe ik boven in de kamer van mijn ouders uit het raam staarde. Ik was acht en voelde me klein, alleen en verlaten. In korte tijd had mijn leven zo’n andere wending gekregen. Mijn gedachten dwaalden af naar twee dagen voor kerst, de vakantie was net begonnen. Mijn ouders hadden mij, mijn twee broers en mijn zus van school gehaald. Met z’n vieren zaten we op de achterbank van onze Simca, zo’n koekblik. De plantjes die ik van school had gekregen om te verzorgen, hield ik stevig vast. Na de vakantie moesten ze heelhuids terug. Ik verheugde me op twee weken niets. Lekker spelen met vriendinnen, belletje lellen, tennissen tegen de muur… En toen was er opeens die klap. Een botsing met een andere auto die ons van links aanreed. Mijn elfjarige zus kwam om het leven, ik lag drie dagen in coma. Toen ik ruim een week na het ongeluk pas echt wakker was in het ziekenhuis en hoorde dat mijn zus al was begraven, trok ik me terug. Ik liet nauwelijks zien wat het met me deed, maar toen mijn moeder weg was, heb ik keihard gehuild. Ik besloot niemand tot last te willen zijn met mijn verdriet. Met Deb gaat het wel goed, dacht iedereen. Ik redde me immers. Zo leek het ook, maar vanbinnen voelde ik veel verdriet. Hulp van buitenaf werd niet ingeschakeld, die was er toen niet zoals we die nu kennen.”

Verdwenen na de scheiding

“Mijn ouders en mijn broers kwamen er fysiek redelijk vanaf, maar emotioneel waren we allemaal beschadigd. Die klap had ons gezin voorgoed uit elkaar gerukt. Mijn ouders besloten te scheiden. Dat was een gezamenlijk besluit, tot de dag van vandaag weet ik niet precies waarom. In mijn herinnering was mijn vader ook voor het ongeluk al weekenden weg. Daar werd met mij als jongste niet over gepraat, het werd van me weggehouden. Sowieso was praten over gevoelens geen sterke kant van mijn familie. Ik vroeg dan ook niet waarom mijn vader soms weg was, alsof ik onbewust wist dat ik daar beter niet naar kon vragen.

Toen ik na ruim twee maanden in het ziekenhuis thuiskwam, was mijn vader definitief vertrokken. Ik had geen heel diepe band met mijn vader, maar natuurlijk miste ik hem. Hij hoorde in mijn leven en ineens was hij weg. Ik verlangde ernaar om me in zijn armen te verstoppen. Maar dit gevoel delen met mijn moeder of mijn broers zou niet begrepen worden. Ik veegde mijn tranen weg en slikte mijn verdriet in. Ik moest sterk zijn voor mijn moeder, die zo veel verdriet had. En zij wilde sterk zijn voor ons, haar pijn niet laten zien. Bij ons thuis werd vaak slecht over mijn vader gesproken. Omdat hij er niet was, begon ik te geloven dat hij niet meer om mij gaf. De eerste jaren na de scheiding stuurde hij af en toe een cadeautje of schreven we elkaar. Daarna ebde het contact langzaam weg, zoals bij een vriendin die je lang niet hebt gezien. Ik deed op een gegeven moment niet meer echt mijn best en mijn vader ook niet. Nu weet ik dat hij meer moeite deed dan ik dacht. Hij stond soms op een afstandje bij de school of reed door onze straat. Als kind had ik dat allemaal niet in de gaten. In die tijd, begin jaren tachtig, werden vaders sowieso snel gezien als de ‘schuldige’ en waren er veel vooroordelen over mannen. Nu is dat gelukkig een stuk beter geregeld, maar destijds was er niet automatisch een omgangsregeling. Mijn vader kreeg toen zelfs een straatverbod.”

Uit loyaliteit

“Hij verdween uit mijn leven en ik dacht dat ik dat wel prima vond. Om de pijn niet te voelen, deed ik stoer. Te stoer. Ik vond dat ik alles alleen moest doen. Ik vroeg nooit om hulp, ik redde me wel. Niemand hoefde mij te zeggen wat ik moest doen. Ik had anderen niet nodig, dacht ik. Maar hoe ouder ik werd, hoe meer ik de puzzel van mijn jeugd in elkaar wilde zetten. Ik was benieuwd naar mijn vaders kant van het verhaal en vroeg me af of ik op hem leek. Op zich had ik een goede band met mijn moeder. We hadden wel plezier samen en gingen dagjes uit, maar écht praten deden we niet. Dat heeft zij nooit geleerd en ik daardoor ook niet. Op mijn achttiende ging ik op kamers en woonde opeens vlak bij mijn vader. Het verlangen om hem te zien was er, maar toch ging ik niet. Puur uit loyaliteit naar mijn moeder en broers, die ook geen contact met hem hadden. Ik kon toch niet zomaar besluiten om hem te zien? Een kind heeft altijd recht op zijn moeder én zijn vader, maar ik had het gevoel dat mijn familie het niet zou snappen als ik naar hem toeging. Dat ik dan niet meer thuis hoefde te komen. ‘Ben je niet vóór mij, dan ben je tegen mij’, dat mijn moeder en broers dat zouden denken, en dat ik ze in de steek liet. In mijn eentje deze stap zetten, tegen alles en iedereen in, was moeilijk. Het heeft nog tien jaar geduurd voordat ik het kon.”

Weer contact na de scheiding

“Op mijn twintigste leerde ik Dion kennen. We konden heel goed praten en na tweeëndertig jaar zijn we nog steeds niet uitgepraat. Hij hielp me om mijn muur af te breken. ‘Hoe kan ik iets voor jou betekenen, als je altijd alles maar zelf wilt oplossen? Hoe kan ik jou helpen als je mij niets vraagt?’, vooral deze vragen hielpen mij vooruit. Dion leerde me om hulp te vragen en dat daardoor verbinding met mensen ontstaat. We wilden graag kinderen, maar ik wist dat ik dan eerst het een en ander moest oplossen bij mezelf. De manier waarop ik was opgegroeid, het niet praten, dingen uit de weg gaan, geen ruziemaken maar zwijgen, dat wilde ik niet voor mijn kinderen.

In regressietherapie, waar ik op mijn vierentwintigste mee begon, ontdekte ik dat ik boos was op mijn zus, omdat ze me in de steek had gelaten. Eigenlijk een absurde gedachte, want ze kon er niets aan doen dat ze doodging, maar dat is hoe het soms kan werken. Ik was boos op mijn ouders, die mij onvoldoende hebben gezien. Ik leerde dat je er vooral jezelf mee hebt als je boos bent op anderen. Je bent dan eigenlijk een karakter in iemand anders zijn verhaal, terwijl het tijd was om de verandering naar wie ik werkelijk ben in gang te zetten. Om te ontdekken welke keuzes ik wilde maken, elke dag opnieuw. Dat kon nu, als kind niet.

Na de regressietherapie heb ik goede gesprekken gehad met mijn moeder. Dat was nodig om te begrijpen waarom zij bepaalde keuzes heeft gemaakt. Haar beter te leren kennen. Mijn moeder gaf toe dat ze het niet goed heeft aangepakt en dat ze blij was dat we eindelijk met elkaar konden praten. We zijn pas in de laatste paar jaren dichter bij elkaar gekomen en ik merk dat zij mij nu eindelijk ziet. Ze zegt bijvoorbeeld dat ze trots op me is, ook op hoe ik hieruit gekomen ben en de keuzes die ik heb gemaakt. Ik blijf bij mezelf en laat me niet meer meevoeren door wat anderen zeggen, dat respecteert ze.

Toen ik contact zocht met mijn vader vond zij dat lastig. Dat begreep ik wel, want ze zijn altijd boos op elkaar gebleven. Ik was 28 en zwanger van mijn oudste toen ik mijn vader graag wilde ontmoeten. Ik wilde zijn kant van het verhaal horen. Ik zocht zijn adres op bij de gemeente en belde onaangekondigd bij hem aan. Hij herkende me meteen en omhelsde me. Ik herkende zijn geur, onwennig en ook fijn. We hebben veel gepraat. Ik merkte dat hij best wel verbitterd was, zijn boosheid had hij al die jaren bij zich gehouden. Net als bij mijn moeder, was het goed om ook zijn verhaal te horen. Sindsdien is mijn vader in mijn leven, al lukt het me nog steeds niet altijd om papa tegen hem te zeggen. Als ik aan het woord papa denk, dan denk ik aan hoe Dion er is voor onze kinderen. Dat is een echte papa, iemand die er altijd is.”

Vergeving

“Ik ben dankbaar dat mijn ouders openstonden voor mijn verhaal. Met die gesprekken heb ik mijn pijn losgelaten, ik heb ze allebei vergeven, dat wilde ik voor mezelf. Vergeven gaf ruimte in mijn hart, waardoor ik door kon met mijn leven. Elke ouder heeft het beste voor met zijn kinderen. Om mij te beschermen, werden er dingen weggehouden. Ik had juist de behoefte om te weten wat er aan de hand was en waarom zij boos op elkaar waren. Het niet weten maakte mij onzeker, omdat ik het niet begreep.

Mijn vader dacht dat hij ons beschermde tegen meer spanningen door weg te blijven, dat vind ik nog steeds een lastige. Want daardoor heb ik hem gemist en hij mij. Door de gesprekken met mijn ouders begrijp ik nu dat fouten die ouders maken soms voortkomen uit hun eigen verdriet en onmacht. Niemand doet zijn kinderen expres pijn. Mijn kinderen mogen hun eigen mening hebben en me alles vragen. Ik geef altijd eerlijk antwoord. Dat hoeft niet tot in detail, maar wel op zo’n manier dat het klopt en dat ze het een plekje kunnen geven. Ik vind het belangrijk om open met ze te praten, want als je dingen verzwijgt, kan ze dat een vervelend gevoel geven. Ook later. Kinderen kunnen last krijgen van de emoties van hun ouders, ze nemen ze over, soms komen ze daar pas achter als ze volwassen zijn, dat weet ik als geen ander.

In mijn gezin staan de drie v’s van vrijheid, veiligheid en vertrouwen centraal. Mijn twee zoons en dochter mogen hun eigen keuzes maken, ze hebben zelf leren nadenken en ik heb ze geleerd om mensen te accepteren zoals ze zijn. Ik had dat vroeger allemaal niet, wat me eenzaam maakte. Mijn kinderen weten dat als iets niet goed gaat of ze er niet uit komen, Dion en ik er zijn om ze op te vangen. Loslaten en vertrouwen geeft ze vrijheid.”

PS

Debora Jones-Palumbo heeft een blog op de website van Stichting Oprecht Scheiden. Hier schrijft ze vanuit het oogpunt van het kind over wat ze tegenkomt in haar werk als gezins- en kindercoach.

Debora met haar kinderen Djamali (24), Nèftali (21) en Romeya (15). Beeld Brenda van Leeuwen
Debora met haar kinderen Djamali (24), Nèftali (21) en Romeya (15).Beeld Brenda van Leeuwen

Styling, haar en make-up: Ronald Huisinga. Met dank aan: H&M, Ralph Lauren, s.Oliver, Vila

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden