ja, ik durf!

Zij overwonnen hun angst

null Beeld Petronellanitta
Beeld Petronellanitta

Deze drie vrouwen besloten dat het maar eens over en uit moest zijn met hun angsten. “Ik voelde: ik ben niet alleen, ik kan dit.”

null Beeld

Isabel Terwindt (27) studeert geneeskunde en heeft een relatie. Na jaren rekende ze af met haar prikangst.

“Je kunt ook bang voor iets zijn zonder dat er een aanwijsbare reden voor is. Dat was bij mij het geval. Zo lang ik me kan herinneren, was ik als de dood voor prikken. Toen ik klein was, doorliep ik net als andere kinderen het Rijksvaccinatieprogramma. Alleen ging dat bij mij gepaard met veel drama en stond ik stijf van de zenuwen. Het werd erger naarmate ik ouder werd. Het dieptepunt kwam toen ik op mijn zestiende het vaccin tegen baarmoederhalskanker zou krijgen. Met gebalde vuisten stond ik tegenover de arts die me moest vaccineren in de kleedkamer van een gymzaal. Ik schold hem de huid vol en weigerde de prik, om vervolgens buiten heel hard te huilen omdat het niet was gelukt. Mijn moeder is gaan researchen en kwam tot de conclusie dat er een naam was voor wat ik had: prikangst.
Het gekke was dat ik er niet de vinger op kon leggen waar de angst in zat. Ik was niet bang voor de pijn, niet bang voor iets inspuiten in mijn lijf of bloed eruit halen. Ik was bang voor de angst en paniek en maakte mezelf daar helemaal gek mee. Naar zo’n vaccinatie-afspraak toe gaan en mijn mouw oprollen, ging prima. Maar op het moment dat de arts wegliep om de injectie te pakken, flipte ik totaal en maakte ik me uit de voeten. Ik wilde de controle hebben en die moest ik op dat moment loslaten. Daar zat het ’m in, denk ik. Later stond ik dan weer huilend buiten omdat het niet was gelukt.”

null Beeld

Onder narcose

“Toen ik voor een studie in Amerika moest kunnen aantonen dat ik bepaalde vaccinaties had gekregen, had ik geen keus. Ik kwam terecht bij een arts die prikte onder narcose. Met lachgas werd ik tijdelijk onder zeil gebracht, waarna hij me de spuit gaf. Dit was niet de oplossing, dat realiseerde ik me des te meer toen ik niet veel later geneeskunde wilde gaan studeren. Ook voor deze opleiding waren bepaalde vaccinaties vereist. Maar belangrijker: hoe kon ik arts worden als ik zelf zo bang was voor prikken? Daarnaast is een vaccinatie of bloedafname niet iets wat je elke dag nodig hebt, maar ook niet iets waarvan je de rest van je leven last wilt hebben. Als ik ooit zwanger mag worden bijvoorbeeld, zal er soms bloed moeten worden afgenomen. En als ik een keer op het hockeyveld een bal tegen mijn hoofd krijg, wil ik ook niet zonder verdoving worden gehecht.”

Prikcoach

“Ik voelde aan alles dat ik een knop moest omzetten en ging naar een angstbehandelcentrum. Eerst ging ik aan de slag met een psycholoog, later werd ook met oefeningen mijn angst aangepakt. Ik moest naar de bloedbank en werd daar geprikt door een prikcoach. Eerst voorzichtig in mijn vinger, later ook op andere plekken. Die eerste prikken gingen gepaard met veel tranen en daarna was ik door de adrenaline totaal gesloopt. Maar dankzij de prikcoach leerde ik er steeds beter mee omgaan. Na driekwart jaar durfde ik uiteindelijk zonder knikkende knieën een prik te krijgen. Inmiddels loop ik coschappen bij een ziekenhuis en zit de prikangst me niet meer in de weg. Ik kan nog wel zenuwachtig zijn, dat was ik ook bij de twee COVID-vaccinaties, maar het gaat niet meer zo ver dat ik de angst in mijn hele lichaam voel en de priklocatie wil verlaten. Vorige week moest ik werken op de bloedafname-afdeling. Er kwam een meisje dat ook heel bang was voor het prikken. Het voelde alsof ik in de spiegel keek. Doordat ik dit zelf heb meegemaakt, wist ik precies wat me te doen stond. Ik bleef rustig, vertelde stap voor stap wat ik ging doen en loodste haar zo door die prik heen. Ik weet dat ik het haar al makkelijker maak door oprecht geduld te hebben. Dat is veel beter dan de keren dat er bij mij werd geroepen: ‘Kijk maar gewoon even de andere kant op’.”

null Beeld

Sonja de Kreij (53) is getrouwd en heeft twee zoons en een adoptiedochter. Twee jaar geleden overwon ze haar vliegangst.

“Twintig jaar geleden maakte ik voor het eerst een vliegreis, naar Griekenland, en juist toen ging het mis. Ik vond de heenreis al spannend, maar die ging goed. Tijdens die vakantie met mijn toenmalige man ontdekten we dat ik zwanger was. Het was een emotionele ontdekking na een eerdere miskraam, deze keer moest het goed gaan, het kind was zo gewenst. Maar toen de vlucht zo turbulent was dat we van links naar rechts schudden en we even later voor mijn gevoel enkele meters naar beneden vielen, raakte ik in blinde paniek. Ik dacht echt dat we zouden neerstorten en was bang om dit kind ook te verliezen. Wat ik met mijn angst aan moest, wist ik niet. Ik keerde in mezelf en kon alleen maar zachtjes huilen en zeggen: ‘Ik wil hier weg.’ Mijn man begreep er niet veel van. Ik heb me nog nooit zo eenzaam gevoeld en besloot nooit meer in een vliegtuig te stappen.”

Euforisch van trots

“Ruim achttien jaar lang gingen we alleen nog maar met de auto op vakantie naar buurlanden zoals Duitsland en België. Maar toen onze zoon achttien werd leek het ons heel leuk om hem te laten zien waar we er destijds achter waren gekomen dat hij eraan kwam. We boekten in hetzelfde plaatsje als toen een hotel. Dan moest ik dus wel weer het vliegtuig in. Ik was al in therapie vanwege problemen uit mijn jeugd. Bij die therapeut ging ik ook traumatherapie doen, toegespitst op mijn vliegangst. We bespraken waar ik precies bang voor was en wat ik moest doen als die angst me overviel. Ik kreeg allerlei handvatten die me in het vliegtuig zouden moeten helpen om rustig te blijven. Van ademhalingsoefeningen om te kunnen ontspannen tot benoemen wat er reëel was aan mijn angst en wat niet. Toen ik het vliegtuig uiteindelijk in ging, was ik toch wel bang. Maar ik heb – zoals ik had geleerd – geprobeerd mezelf bezig te houden met spelletjes op mijn iPad. Dat lukte goed en ik was euforisch van trots toen ik in Griekenland aankwam. De terugweg ging minder goed. We moesten rondjes vliegen voordat we mochten landen en het vliegtuig hing daardoor vrij schuin. Zo bang als eerst was ik niet, maar ik was wel opgelucht toen we weer op de grond stonden.”

null Beeld

Alle vertrouwen

“Vervolgens zei mijn adoptiedochter dat ze zo graag een keer met me naar Londen wilde. Ik besloot het vliegen niet meer uit de weg te gaan maar gewoon vol goede moed het vliegtuig in te stappen. Een uurtje vliegen zou wel lukken, dacht ik. Tijdens de vlucht raakte ik in gesprek met een vrouw van tachtig die vroeger bij het circus had gewerkt. Ze zei: ‘Ik help je hierdoorheen’, en pakte mijn hand vast. Die troost van een wildvreemde deed me zo goed. Ik werd gezien door iemand die me niet kende, terwijl ik me in mijn huwelijk al een tijd niet meer gezien voelde. Ons gesprek was zo leuk dat ik bijna vergat dat ik in een vliegtuig zat. Ik was blij en supertrots. Op de terugweg kon ik dit gevoel vasthouden, zelfs toen ik niet eens naast mijn dochter kon zitten. Ik voelde: ik ben niet alleen, ik kan dit. Dit is nu bijna twee jaar geleden. Het sterkte me in de gedachte dat ik bij mijn man niet de waardering en troost vond die ik soms wel nodig had. Toen ik terugkwam, durfde ik dat uit te spreken. Niet veel later zijn we gescheiden.
Inmiddels ben ik hertrouwd met een ander en hij is dol op Amerika en New York, dus een trip naar de Verenigde Staten zal niet uitblijven. Ik heb er alle vertrouwen in dat ik niet meer bang zal zijn in het vliegtuig. Zeker niet met deze leuke, lieve man naast me.”

null Beeld

Jeanette Koenen (56) is single en heeft drie volwassen kinderen. In een Indiase rattentempel overwon ze haar angst voor muizen en ratten.

“Ik was een jaar of tien toen ik met de hond de schuur naast ons huis binnenliep. De hond liep vrolijk verder, maar ik stond aan de grond genageld: voor mijn voeten krioelden kale muizen en ratten. Ze vlogen tegen de muren, voor mijn gevoel waren het er wel honderd. Ik was zo in shock dat ik vanaf dat moment vreselijk bang was voor alles met een staartje. Zo was ik eens met mijn ouders op Gran Canaria toen we ’s avonds een rat bij het afval zagen. Ik liep meteen van het strand af en wilde de rest van de vakantie niet meer in het donker naar de boulevard. Later verhuisde ik met mijn gezin naar de stad, waar muizen en ratten minder prominent aanwezig waren dan bij mijn ouders op het erf. Helaas kwamen de katten er af en toe nog eentje brengen. Dan zaten ze triomfantelijk voor de deur met zo’n beest in hun bek, als een trofee. Mooi dat ik ze dan niet binnenliet.”

Op blote voeten

“In 2007 reisde ik met twee van mijn kinderen, toen elf en dertien jaar, naar India. Een van de excursies bleek naar een rattentempel te gaan. In deze tempel worden ratten beschouwd als heilige dieren en vereerd. Daar ga ik echt niet heen, dacht ik in eerste instantie. Maar ik wilde ook niet aan mijn kinderen laten blijken hoe bang ik was, dus ik besloot me eroverheen te zetten. Mijn kinderen liepen dapper voorop, alsof er niets aan de hand was. Het is de bedoeling dat je op blote voeten naar binnen gaat, maar dat ging me te ver. Ik trok van die vliegtuigsokken aan en liep voorzichtig naar binnen. Al bij de eerste stap stond ik te beven van angst. Er waren in de tempel misschien wel duizend ratten die van links naar rechts roetsjten. Grote ratten met staarten van wel dertig centimeter.

null Beeld

Het idee is dat je tussen al die bruingrijze ratten een wit exemplaar ontdekt. Ik wilde niets liever dan naar buiten rennen, maar ben toch blijven staan. Ik haalde diep adem en keek voorzichtig om me heen. Toen gebeurde er iets bijzonders: hoe langer ik tussen de ratten stond, hoe rustiger ik werd. Ze leken minder snel dan de dieren uit mijn herinnering en omdat er overal voedsel klaarstond, was ik ook niet bang dat ze aan mijn lijf zouden knagen. Ze deden niets en het vertrouwen dat ik dit aankon, groeide. Ik voelde me op een gegeven moment zelfs zo ontspannen dat ik foto’s van de ratten nam. Die kregen een mooi plekje in het fotoboek van deze onvergetelijke reis.”

Onschuldige beesten

“In die Indiase tempel is mijn angst voor muizen en ratten verdwenen. Eindelijk zag ik dat het best mooie en onschuldige beesten zijn. Ik woon nu weer in een buitengebied en hoewel ik twee katten heb, tref ik regelmatig nog muizen aan in de vallen die ik op zolder heb geplaatst. Verder dan ‘wat zal ik hier nu eens mee gaan doen’ gaan mijn gedachten niet meer.”

  • Styling: Maartje Bodt. Haar en make-up: Astrid Timmer. M.m.v. Antik Batik via Vondel Amsterdam (bloes), Co’couture via Vondel Amsterdam (jasje), Expresso (bruin pak, bruine broek), Manfield (muiltjes, sneakers), Massimo Dutti (gecoate broek), Steve Madden (sandaaltjes), Violetta (oranje trui), Zara (gevlochten riem)
Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden