null Beeld

Ben je altijd besmettelijk bij een positieve coronatest?

Wanneer je positief bent getest op het coronavirus, is het natuurlijk noodzaak om in quarantaine te gaan. Je wilt immers geen andere mensen besmetten. Maar ben je eigenlijk wel altijd besmettelijk bij een positieve coronatest? Of dragen sommige mensen zo weinig van het virus bij zich, dat het besmetten van anderen praktisch onmogelijk wordt?

Erandi Godinez

In Nederland start het Erasmus MC samen met de GGD’s een onderzoek naar deze vragen.

Positieve coronatest

Internationaal wordt er ook al veel onderzoek gedaan naar deze vragen. Zo waarschuwen bijvoorbeeld wetenschappers van de universiteit van Oxford dat een deel van de mensen met een positieve coronatest niet meer in staat is om anderen te infecteren. Het gaat dan over de zogeheten ‘PCR-test’ die vaststelt of er genetisch materiaal van het virus aanwezig is in monsters uit bijvoorbeeld de neus en keel.

Hoeveelheden virus

Hoogleraar virologie Marion Koopmans en medisch moleculair microbioloog Richard Molenkamp van het Erasmus MC onderzoeken nu of er een verband bestaat tussen de hoeveelheden virus die in zulke tests worden aangetroffen en of mensen al dan niet betrokken zijn bij een cluster van besmettingen. Als een deel van de positief geteste mensen namelijk niet besmettelijk blijkt, dan kan dat grote gevolgen hebben. Zo heeft het invloed op de hoeveelheid bron- en contactonderzoeken die de overbelaste GGD’s moeten starten. En op de hoeveelheid mensen die thuis moet blijven.

Moeilijk om inschatting te maken

“De GGD volgt nu iedereen op die positief test, maar misschien kun je het bron- en contactonderzoek beter richten op mensen die het virus het vaakst verspreiden,” zo vertelt Koopmans tegenover de NOS. Het is volgens haar lastig om in te schatten hoeveel procent van de positief geteste mensen nu niet besmettelijk is. De PCR-test zou de ‘gouden standaard’ zijn omdat het de gevoeligste test is om het virus op te sporen. Maar die gevoeligheid heeft ook een nadeel: mensen kunnen namelijk nog weken na de infectie restjes genetisch materiaal bij zich dragen, terwijl ze geen intacte virusdeeltjes meer in hun lichaam hebben waarmee ze anderen kunnen besmetten.

Hoe gaat zo'n test in z'n werk?

Een PCR-test geeft dus geen uitsluitsel over hoe besmettelijk iemand is. In het lab wordt het genetisch materiaal uit het wattenstaafje maar liefst 40 keer verdubbeld. Hierdoor kan het testapparaat vaststellen of er erfelijk materiaal van dit specifieke coronavirus in het monster aanwezig is. Bij een positieve coronatest rapporteren de meeste testapparaten een zogeheten ‘Cycle threshold-waarde’. Deze Ct-waarde geeft aan na hoeveel keer verdubbelen duidelijk werd dat er erfelijk materiaal van het coronavirus is aangetroffen. Hoe minder virus er in het monster zat, hoe meer verdubbelingen er nodig zijn én hoe hoger de Ct-waarde wordt. Dit betekent dus dat een Ct-waarde van 15 op meer virus duidt dan een Ct-waarde van 37.

“Veel behoefte aan een veilige drempelwaarde”

De grote vraag is nu of er een Ct-waarde bestaat waarbij mensen nog zó weinig virusmateriaal bij zich dragen, dat ze niet meer in staat zijn om andere mensen te besmetten. “Er is veel behoefte aan een veilige drempelwaarde,” zo vertelt Koopmans. “Stel je zegt: vanaf de Ct-waarde 35 ben je niet besmettelijk, dan hoeft de GGD die mensen niet te volgen.” Helaas is het in de praktijk lastig om zo’n drempelwaarde vast te stellen. “We zien bijvoorbeeld mensen met lage Ct-waarden en weinig klachten. Zij hebben veel virus bij zich, maar verspreiden het mogelijk minder omdat ze minder klachten hebben,” aldus Koopmans.

Andere kanttekening

En dat is niet de enige moeilijkheid waar ze tegenaan lopen. “Stel dat iemand positief test, maar weinig virus bij zich heeft, dan weet je niet of iemand twee dagen daarvoor nog wél veel virus had en anderen kon besmetten,” vertelt Vossen. “De hoeveelheid virus is niet statisch.” Daarnaast moet je volgens Vossen eigenlijk ook naar andere factoren kijken zoals de eerste dag waarop iemand klachten kreeg, de ernst van de klachten en de mate waarin het virus in de regio circuleert.

Dit zijn de voorzorgsmaatregelen die je kunt nemen tegen het coronavirus:

Hoera, Libelle is genomineerd voor Website van het Jaar 2020. Help jij ons naar de overwinning? Stemmen kan hier.

Bron: NOS. Beeld: iStock

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden