null Beeld

Wanda de Kanter stopt als longarts: “Ik ga me volledig focussen op de anti-tabakslobby”

Wanda de Kanter, boegbeeld uit de antirookbeweging, stopt na 30 jaar als longarts om zich volledig op de preventie van longkanker te richten. We belden de antitabaksactiviste op om te praten over haar beslissing.

Wat een dapper besluit! Waarom besloot je je volledig te gaan focussen op de anti-tabakslobby?

"Ik heb 36 jaar gewerkt als arts, waarvan 30 jaar als longarts. Dagelijks kreeg ik in mijn spreekkamer in het ziekenhuis Antoni van Leeuwenhoek te maken met longkanker als gevolg van roken. Tegelijkertijd was ik enorm hard bezig met internationale en nationale rechtszaken tegen de tabaksindustrie."

"Ik zat in een spagaat; ik hield veel van de patiëntenzorg, en tegelijkertijd kostten de rechtszaken veel tijd. Op een gegeven moment dacht ik: ik ben nu 61 jaar, als ik me harder inzet voor preventie, kan ik veel meer bereiken dan 1-op-1 in de spreekkamer. Er zijn natuurlijk ook patiënten die zonder te roken longkanker hebben gekregen, maar als roken echt geband wordt, kan 85 procent van de longkanker verdwijnen."

Speelden er ook persoonlijke redenen mee in je overweging?

"Dat ook. Mijn broer kwam 1,5 jaar geleden naar het Antoni van Leeuwenhoek. Na een heel zwaar laatste jaar waarin de slechtenieuwsgesprekken elkaar opvolgden en uiteindelijk zijn dood, kreeg ik een heel droevig gevoel op veel plekken in het ziekenhuis. Het is een paradox: het is een mooi ziekenhuis, maar tegelijk voel ik me somber als ik er ben."

Je hebt zelf lang gerookt. Wat zorgde ervoor dat je stopte?

"Dat was pas op mijn 47e. Ik rookte, behalve mijn tijdens mijn zwangerschap, al sinds ik 12 jaar was. Stiekem stak ik 's avonds een sigaret op, tot mijn dochter mij een keer betrapte."

"Ze was zo ontzettend verdrietig; voor haar stond roken gelijk aan de dood. Maar zo denkt een roker niet. Mijn oom, nichtje, en andere familieleden zijn overleden door roken, dus het is niet gek dat zij dit zo zag. Voor mij was dit geen reden om te stoppen, ook m'n werk niet, wél de emotionele reactie van mijn dochter 12 jaar geleden."

"Om te stoppen ben ik diep de materie ingedoken met mijn collega Pauline Dekker en heb ik veel ontdekt over deze vreselijke verslaving. Niks wordt in de tabaksindustrie aan toeval overgelaten. Stofjes als hoestdempers worden toegevoegd zodat je rook überhaupt kán inhaleren. Als je huis in brand staat kun je dat bijvoorbeeld niet eens inademen."

"Ze zorgen dat het zo snel mogelijk z'n weg vindt naar de hersenen en het zo verslavend mogelijk werkt. En dat terwijl er iedere dag mensen aan overlijden. Als genadeklap wordt het gezegd dat het je eigen schuld is. Mensen vertelden me huilend in de spreekkamer dat roken hun eigen schuld was, maar dat is het niet, het is een ongelooflijk gemeen netwerk dat ervoor zorgt dat we zo denken."

Wat is het eerste dat je gaat doen als je je straks volledig stort op de anti-tabakslobby?

"Internationaal is er veel aan de hand: ik ga een lezing voorbereiden voor het Wereld Longkanker Congres binnenkort, ik werk samen met een groep experts discussiestukken uit en er loopt momenteel een rechtszaak in Luxemburg bij het Europees Hof over de sjoemelsigaret."

"Daarnaast ga ik me er de komende tijd vooral richten op om te zorgen dat kinderen niet gaan roken, mensen stoppen met roken, en te benadrukken hoe verslavend het wel niet is."

Wanda de Kanter voert al tien jaar strijd tegen de tabaks­industrie, onder andere als lid van de International Association for the Study of Lung Cancer en als voorzitter van de stichting Rook Preventie Jeugd.

De mooiste berichten van Libelle in je mailbox ontvangen? Meld je aan voor onze nieuwsbrief.

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden