PREMIUMInterview

Loiza: “Dit wordt mijn eerste kerst met vriend!”

null Beeld Ellen van Bennekom
Beeld Ellen van Bennekom

Sinds Loiza Lamers (26) als eerste transgender Holland’s next top model won, worden zij en haar moeder Mirjam (54) overstelpt met vragen. Daarover schreven ze samen een boek.

Jessica van ZantenEllen van Bennekom

“Loiza, heb jij iets speciaals gedaan om je ouders te vertellen dat je een meisje was? Ik weet niet hoe ik het mijn ouders moet vertellen dat ik géén meisje ben!” Dit is een van de vragen die Loiza dagelijks in haar mailbox vindt. Ook Mirjam beantwoordt regelmatig mails met vragen als: “Hoe ga je er als moeder mee om als je zoon zegt een meisje te willen zijn?” En: “Hoe weet je dat het geen fase is?”

Dit boek moest er komen.

Loiza: “Ja, we krijgen al jaren vragen van kinderen, ouders en familieleden. We antwoorden iedereen, maar het werd bijna een dagtaak. In het boek vertellen we hoe we dit als moeder-dochter, maar ook als gezin hebben aangepakt. Waar we met trots én spijt op terugkijken. We zijn geen goeroes en vertellen niet hoe je zo’n proces moet doorlopen. Dit werkte voor ons, maar misschien niet voor een ander. Hopelijk geeft het mensen herkenning, kracht en rust.”

Hoe was het om jullie verhaal op papier te zetten?

Mirjam: “We hadden een ghostwriter en ik vond het heel fijn om ons verhaal te vertellen. Het gaf helderheid, het leek wel een soort therapie. We bespraken als gezin altijd al veel met elkaar, maar los van elkaar bleken we toch nog dingen voor onszelf te houden en die lazen we nu terug.”
L: “Het is alsof je in elkaars dagboek leest. Thuis bespraken we vroeger alles rationeel, huilen konden we ook, maar voor de onderliggende emotie was geen ruimte. Als kind werd ik bijvoorbeeld gepest: negen van de tien keer kwam ik thuis met schrammen en bulten, soms huilend. Dan gaf m’n moeder me een knuffel, en klaar. Ze kon de pijn die ik op dat moment had niet verdragen. Uit liefde probeerde zij alles zo snel mogelijk weer goed te maken. Ze wilde ervoor zorgen dat er direct weer een fijne sfeer in huis hing, vooral niet te lang stilstaan bij wat er was gebeurd. Dat heeft weer met haar verleden te maken. Ik heb altijd mijn moeders liefde gevoeld, maar snapte soms niet waarom die pijn er niet mocht zijn.”
M: “Mijn keuzes en gedrag komen inderdaad voort uit mijn jeugd. Mijn moeder had ADHD en mijn oom was homoseksueel. Beiden werden niet geaccepteerd zoals ze waren. Ik wilde niet dat dat mijn kind ook zou overkomen, daarom wilde ik al die pijn en het verdriet waarmee ze worstelde wegnemen. Ook omdat ik het zelf zo goed voelde, het was alsof we één waren. De wereld is hard en daarop wilde ik haar voorbereiden. Nu het op papier staat, vind ik het soms wel moeilijk om terug te lezen.”
L: “Ik neem mijn moeder niets kwalijk. Het was haar manier om mij zo krachtig mogelijk het leven in en podium op te sturen, zodat ik kon zijn wie ik wilde zijn en doen wat ik wilde doen. Wat bij mij overheerst, is de onvoorwaardelijke liefde die ik van jongs af aan voelde in ons gezin. Dat wens ik iedereen in deze situatie toe, want die liefde helpt je erdoorheen, hoe moeilijk het ook wordt.”

null Beeld

Wat is de grootste les die je van je moeder hebt geleerd?

L: “Dat je niet alleen voor jezelf op de wereld bent en daarom liefdevol, warm en zorgzaam bent voor de mensen om je heen. Daar gaat mijn moeder nog weleens te ver in en dan cijfert ze zichzelf weg. Ik denk dat ik het door het karakter van mijn vader iets meer balans kan houden en minder over mijn grenzen laat gaan.”
M: “Ik verlies me inderdaad nog weleens in mijn zorgzaamheid en dan zet mijn man me weer met beide benen op de grond. Uiteindelijk leef je wel voor jezelf en dat wil ik nog weleens uit het oog verliezen.”

Wat heb jij van Loiza geleerd?

M: “Ze is zo’n sterke persoonlijkheid. Ze komt voor zichzelf op. Dat deed ze al vanaf het moment dat ze als anderhalf jaar oud jongetje voor de spiegel stond in mijn T-shirts en op mijn hakken. Zó sterk weten wat je wilt en staan voor wat je wilt… dan denk ik: wauw, dat wil ik ook. Het lukt mij niet altijd, maar ik houd haar kracht wel voor ogen.”

Waar komt jouw kracht vandaan denk je?

L:“Die heb ik toch echt van mijn ouders. Natuurlijk heb ik bepaalde karaktertrekken die meehelpen, zo ben ik gewoon heel koppig. Maar waar je wiegje staat, hoe je ouders je steunen en liefde geven, is zó bepalend voor hoe je er later uit komt. Mijn ouders hebben me alle ruimte gegeven om me te ontplooien. Zonder hen was ik nu niet zo sterk geweest.”

null Beeld

Zin in de feestdagen?

L: “Já, kerst is mijn favoriete feest. Dit jaar helemaal, want het wordt mijn eerste kerst met een vriend, zó leuk! Mijn zusjes en broertje hebben al jaren een relatie. Ik zat dan altijd een beetje zielig in dit gezelschap…”
M: “Brak te wezen.”
L: “Ja, vaak wel brak, omdat ik op kerstavond de stad in ging met vrienden. Ik vind het echt de mooiste feestdagen, maar vaak ook confronterend, omdat ik weer alleen aan tafel zat. Mam, ik dacht daar laatst nog over na. Er is met kerst altijd wel een discussie waar ik dan net te hard in ga. Ik ben sowieso pittig, maar ik denk dat het ook een beetje te maken had met jaloezie.”
M: “Oeh… een onthulling!”

Dat wordt een rustige kerst dit jaar!

L: “Het verpestte nooit de sfeer. Ik ging er meestal een halfuurtje hard in, vervolgens moest een halfuur het stof dalen en daarna gingen we weer gezellig verder.”

Hoe vind je het dat Loiza nu aanschuift met haar vriend Jelle?

M: “Ik heb altijd tegen haar gezegd dat het fijn is om een maatje te hebben bij wie je thuis kunt komen en gewoon jezelf kunt zijn. Bij wie je niks hoeft uit te leggen, iemand die er onvoorwaardelijk voor je is. Mijn man en ik zijn al dertig jaar samen en we zijn nog steeds elkaars maatjes. Dat wens ik ook voor Loiza, dus ik ben heel blij voor haar. Het klopt nu gewoon. Ik hoop dat het voor het leven is, maar dat weet je nooit.”
L:You never know.”

null Beeld

Dit is Loiza

Loiza Lamers werd geboren als Lucas. Ze wist al jong dat ze een meisje wilde zijn. Op haar tiende kwam de documentaire Van Lucas naar Luus uit, waarin haar transitie werd gevolgd. In 2015 werd ze wereldwijd de eerste transgender die Holland’s next top model won. Sindsdien werkt ze als model. Ze deed twee keer mee aan Expeditie Robinson en was dit jaar kandidaat in het programma De verraders. Op Videoland is haar documentaire Altijd al Loiza te zien en onlangs verscheen het boek Loiza, dat zij samen met haar moeder Mirjam schreef. Loiza heeft een relatie met Jelle.

Zo moeder, zo dochter

In het Libelle TV-format Zo moeder, zo dochter gaan Loiza en Mirjam de strijd met elkaar aan.

Productie: Charissa Macnack. | Styling: Maartje Bodt. | Haar en make-up: Ellen Romeijn. |M.M.V. Loiza: Zara (jurk), Elisabetta Franchi (jurk), Steve Madden (pumps), Miccy’s (oorbellen met hartjes). | Mirjam: La Dress by Simone (jurk), Steve Madden (pumps), Claudia Sträter (broek en top), Zara (pumps)

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden