null Beeld Getty Images
Beeld Getty Images

Merel (38) verbrak het contact met haar narcistische moeder: “Ik kreeg overal de schuld van”

Voor de buitenwereld leek Merels moeder een leuke, gezellige vrouw. Iemand die altijd voor anderen klaarstond. Thuis ging het er anders aan toe. “Mijn moeder was kil en afstandelijk; ik kan me niet herinneren dat ze me ooit heeft geknuffeld.”

“Ik vond het altijd pijnlijk als mensen tegen me zeiden dat ik zo’n leuke moeder had. Het verwarde me: had ik die dan? Zag ik het allemaal verkeerd? De fijne momenten die ik met haar had, waren alleen op verjaardagen of feestjes, als er andere mensen bij waren. Nu weet ik dat ze dat deed om de buitenwereld te laten zien hoe ‘leuk’ ze was. Thuis was er amper contact, in mijn herinnering zat ze alleen maar achter haar laptop te roken. Zelf zat ik altijd op mijn kamer; dat was de enige plek waar ik niet op m’n tenen hoefde te lopen.

Steken onder water

Mijn moeder heeft een rotjeugd gehad en is daar behoorlijk beschadigd uitgekomen. Helaas ziet ze dat zelf niet zo en heeft ze nooit aan zichzelf gewerkt. Mijn vader, broers en ik zijn daarvan het slachtoffer geworden. Vooral ik moest het ontgelden. Ik vermoed dat ze jaloers op me was. Met name in de puberteit. Ik kon goed leren en ging na de middelbare school studeren. Iets dat ze slecht kon verkroppen. Ze heeft mijn hele jeugd niets anders gedaan dat steken onder water geven. Overal kreeg ik de schuld van, nooit lag iets aan haar.

Nul medeleven

Toen wist ik niet beter, nu zie ik hoe giftig haar gedrag was. Toen ik in groep zes zat, liet een meisje uit mijn klas me struikelen waardoor ik mijn arm op twee plekken brak. De reactie van mijn moeder? ‘Laten we een cadeautje voor haar kopen, ze zal wel geschrokken zijn.’ Dit terwijl ik nul medeleven kreeg. Ook vond ze het altijd nodig om me te vertellen wat een verschrikkelijk dikke knieën ik had. Het duurde tot mijn dertigste voordat ik een rokje durfde te dragen.

Niemand had iets door

Ik weet nog dat mijn ouders me bij een vriendinnetje ‘dumpten’ om zelf vier weken op vakantie te gaan naar Thailand. Ik was een jaar of zeven. Ik vond het daar fijn, voor het eerst was ik onderdeel van een ‘echt’ gezin. We deden spelletjes, er was aandacht voor elkaar. Al na twee dagen vroeg ik de moeder van mijn vriendinnetje of ik haar mama mocht noemen. Jaren later heb ik haar gevraagd of ze niks door had, of ze nooit aan me merkte hoe het er bij ons thuis aan toeging. Ze vertelde dat ik een foto van mijn ouders, die ze hadden meegegeven toen ze me daar brachten, had omgedraaid. Maar ze dacht dat ik dat deed omdat ik heimwee had.

Geen veilige plek

Ik heb mijn hele leven voor mezelf moeten zorgen en me altijd alleen gevoeld. Op school werd ik gepest, dat moest ik zelf oplossen. Thuis was er altijd ruzie en had ik ook geen veilige plek. Mijn moeder kon uit het niets heel boos worden. Ze deed dan net of ze me ging slaan. Dan rende ze achter me aan en kon ik alsnog een trap onder mijn kont krijgen. Van mijn vader kreeg ik geen steun. Hij wist zich geen raad met mijn moeder en was niet tegen haar opgewassen. Ze zijn gescheiden toen ik zeventien was. Vanaf dat moment wilde ik ook zo snel mogelijk het huis uit. Ik wist inmiddels dat ‘thuis’ niets anders was dan onderdak.

Contact verbroken

Op mijn 26e heb ik het contact met mijn moeder verbroken. Ik kreeg een burn-out omdat ik mijn hele leven probeerde mijn hoofd boven water te houden en vocht om er te mogen zijn. Nooit had ik geleerd over mijn gevoel te praten. Als ik dat probeerde, kreeg ik steevast van mijn moeder te horen wat mijn aandeel in het verhaal was. Ze zei zelfs met enige regelmaat dat ze nooit kinderen had gewild. Ik was zo beschadigd dat ik het contact wel moest verbreken om te kunnen werken aan mijn herstel. Ik wilde haar niet langer de kans geven me constant onderuit te halen.

Moeilijk proces

Het is niet iets wat je zomaar doet, het contact met je moeder verbreken. Vooral omdat de buitenwereld er niets van snapt, want ‘het is toch je moeder.’ Met een coach heb ik mezelf op dat gesprek voorbereid. Ik ben naar mijn moeder toegegaan om te vertellen dat ik geen contact meer wilde. Natuurlijk ging ze daar niet zomaar mee akkoord en haar eerste reactie was ‘wie ik wel niet dacht ik was’. Het was een moeilijk en lang proces om helemaal los van haar te komen. Maar het is gelukt. Mijn moeder heeft me op de wereld gezet en onderdak geboden, verder heb ik niets aan haar gehad. Ze heeft geen enkele bijdrage geleverd aan de persoon die ik nu ben. Dat heb ik, met behulp van therapie, helemaal zelf gedaan.”

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden