dit is mijn leven

Papa de liefste: over de liefde tussen vader en dochter

null Beeld Petronellanitta
Beeld Petronellanitta

Janou, Maeve en Jadrike hebben een bijzondere band met hun vader die - ook als het tegenzit - niet kapot te krijgen is. “Ik ben elke dag blij dat hij er nog is.”

null Beeld

Jan (88), de vader van Janou (42), lijdt sinds zes jaar aan parkinsondementie. Toch blijft hij altijd positief.

Janou: “Ik ben een vaderskind. Hij is gewoon mijn held. Als kind klom ik op de hoge kast in de woonkamer en liet ik me vol vertrouwen in zijn armen vallen. Dat ik op hem kon bouwen, ben ik altijd zo blijven voelen. Ondanks dat hij zes volle dagen in de week in de slagerij werkte, had hij altijd tijd om met mij en mijn oudere zus te puzzelen, spelletjes te doen of met Lego te spelen. We gingen vaak fietsen of zwemmen, vriendjes en vriendinnetjes mochten altijd blijven eten. Een warm nest. Mijn vader vond altijd dat ik zelf de dingen in het leven moest ontdekken en mijn eigen fouten moest maken. In mijn puberteit, toen ik voor het eerst het nachtleven van Rotterdam in ging en mijn eigen vrienden uitkoos. En later, toen ik op mijn 25e al moeder werd. Hij vond er heus wel iets van, maar zijn mening opdringen deed hij nooit.”

Weg kwijt

“Niet klagen maar dragen, dat is typisch mijn vader. Misschien wel omdat hij de Tweede Wereldoorlog heeft meegemaakt. Als je hem vraagt hoe het met hem gaat, krijg je steevast het antwoord: ‘Buitengewoon best’. Zelfs toen hij door een ongelukkige val kort geleden zijn been brak. Hij zal nóóit toegeven dat hij pijn heeft, al gaat hij door de hel en terug. Met pensioen gaan was ook niets voor hem, hij werkte door tot zijn 78e. Hij houdt van reuring, hoe meer mensen hoe beter. Een jaar of zes geleden kon mijn vader soms opeens de trap niet op komen en vertelde hij verhalen over vroeger alsof ze gisteren waren gebeurd. Hij bleek parkinsondementie te hebben, waardoor hij soms de weg kwijt is. Hij staart dan glazig in de verte en lijkt in gedachten verzonken, maar dan zonder die kenmerkende sprankel in zijn ogen. Alsof zijn ziel ergens anders is. Ik kan wel janken als ik dat zie.”

Dankbaar

Begin 2020 belandde hij in een revalidatiecentrum omdat hij na een val zijn bekken had gescheurd. Het was het begin van de coronatijd en van de ene op de andere dag ging het centrum op slot. Mijn vader begreep niet wat er aan de hand was en waarom hij mijn moeder niet meer mocht zien. Ze wonen in België en ik heb mezelf een paar keer de grens over gebluft om naar hen te kunnen zwaaien. Hij zat daar twintig weken helemaal alleen. Iedereen zou eigenlijk een voorbeeld moeten nemen aan de manier waarop mijn vader in het leven staat. Ik doe dat ook, hoewel het me niet altijd lukt. Hij is altijd blij, positief en opgewekt. En vooral dankbaar voor wat hij heeft. Zijn leven is op sommige momenten anders gelopen dan hij had gewild, maar hij is intens gelukkig met de liefde van zijn leven, zijn twee gezonde kinderen en vijf kleinkinderen. ‘Ik heb alles’, zegt hij.”

“Ik geniet van alle momenten die we nog samen hebben, want ik realiseer me heel goed dat hij de jongste niet meer is. Als ik zijn hand aanraak, zie ik zijn ogen oplichten en weet ik dat hij me herkent. Laatst zei hij tegen mijn moeder: ‘Ben jij eigenlijk getrouwd? Anders kunnen wij misschien een keer een hapje gaan eten?’ Het maakte haar verdrietig, maar ik vond het eigenlijk wel mooi. Na vijftig jaar huwelijk is zij nog steeds de vrouw die hij wel ziet zitten, zelfs als hij haar niet direct herkent.”

Jan: “De band tussen mij en mijn dochter Janou is heel goed. We lijken op elkaar, vooral als het op humor aankomt. We begrijpen precies van elkaar wat we bedoelen zonder een woord te zeggen. Ook heeft ze mijn doorzettingsvermogen. Waar we aan beginnen, maken we af. Doorgaan, ook als het tegenzit. Janou zal me niet snel om hulp vragen, maar als het écht nodig is, komt ze naar me toe. Dat heeft ze altijd zo gedaan. Ik weet wel dat mijn gezondheid achteruit gaat, daar heb ik soms moeite mee. Als ik mijn vrouw en mijn dochter af en toe over me hoor praten, wil ik wel reageren, maar vind ik de woorden niet meer. Dat is lastig. Ik ben heus niet achterlijk, maar ik kan het gewoon dan even niet.”

null Beeld

Jeffrey (37) belandde in een nachtmerrie toen zijn dochter Maeve (10) een kwaadaardige tumor bleek te hebben.

Jeffrey: “De grond die onder je voeten wegzakt, een bom die valt: toen de arts vertelde dat Maeve een kwaadaardige tumor had, waren alle clichés opeens waar. Lamgeslagen reden we terug naar huis. Ik ben geen emotionele man, maar toen mijn moeder me die avond vasthield, kwamen de tranen. In eerste instantie dachten ze aan een blindedarmontsteking toen Maeve in 2018 hevige pijn in haar zij kreeg, maar het bleken tumoren. Goedaardig, dacht de arts die het voldoende vond om haar onder controle te houden, maar ons gevoel zei iets anders. Ik ben blij dat we hebben doorgezet, want uit de kijkoperatie bleek dat Maeve inderdaad een kwaadaardige tumor had.”

Kippenvel

“Twee operaties, zes bestralingen en zesentwintig chemokuren moest ze ondergaan. ‘Het is goed te behandelen’, zei de oncoloog. Dat zinnetje werd mijn mantra. Ik heb het in die maanden vaak herhaald, want positief blijven is de enige manier om het vol te houden. Toch is dat makkelijker gezegd dan gedaan. De aanblik van ons lieve, kleine meisje dat spugend op de bank lag, doodsbang voor injectienaalden en vlassig haar en een ingevallen toet kreeg. Als ouder wil je niets liever dan de pijn overnemen. We hadden veel steun aan vrienden en familie, zoals die keer dat mijn voetbalvrienden erop aandrongen dat ik een wedstrijd van mijn club ADO Den Haag zou terugkijken. Ik was het niet van plan, want zo goed deden ze het niet in de competitie. Maar wat bleek: ze hadden in het stadion een groot spandoek opgehangen met de tekst Familie Heesen, stay strong. Ik kreeg er kippenvel van. Ook heel bijzonder was dat Maeves allerliefste wens uitkwam. Dankzij Make-A-Wish mocht ze een rolletje spelen in de film Engel, naar het boek van Isa Hoes en haar dochter Vlinder Kamerling. De filmpremière zullen we nooit vergeten: de dames werden opgemaakt, we kregen nieuwe kleren en werden opgehaald in een roze limousine. Toen ik mijn dochter op het witte doek zag, liep ik over van trots.”

Dapper

“Het gaat goed met Maeve, ze is nu een jaar schoon. Soms pakken we haar kanjerketting er weer even bij, dat is een ketting speciaal voor kinderen met kanker. Na elke behandeling mocht ze er een kraal aan rijgen. Ik vind het heel dapper hoe Maeve alles heeft doorstaan, dat zeg ik ook vaak tegen haar. Ze is in positieve zin veranderd. Vroeger was Maeve stil en introvert, maar door de ziekenhuisopnames heeft ze geleerd haar grenzen aan te geven en voor zichzelf op te komen. En dat ze nog eens in een film zou spelen, had ik al helemaal nooit gedacht.”

Maeve: “Mijn papa is de liefste omdat hij altijd dingen doet die geen enkele andere vader doet, zoals gekke dansjes. En hij kan heel goed koken. Op dinsdag- en donderdagavond zorgt hij er altijd voor dat er iets lekkers op tafel staat. Hij heeft mij ook geleerd om een ei te koken. Later wil ik misschien wel kok worden, dus dat is alvast handig. Of ik wil kapster of actrice worden. Dat laatste beroep kon ik proberen toen ik mee mocht spelen in de film Engel. Ik vond het geweldig. Ook de première was heel erg leuk. Iedereen mocht erbij zijn om samen met mij de film te bekijken. Dat zal ik nooit meer vergeten. Toen ik ziek was, vond ik de behandelingen vaak eng en was ik zenuwachtig. Papa probeerde me dan aan het lachen te maken. In de tuin van het ziekenhuis gingen we dan samen heel hard op de skelters racen.”

Make-A-Wish Nederland vervult de liefste wensen van kinderen met een ernstige, soms zelfs levensbedreigende ziekte.

null Beeld

Zijn verslaving deed hem bijna de das om. Sabine (48) is dankbaar dat haar vader uiteindelijk koos voor een leven zonder alcohol.

Sabina: “Het was een zomerse dag en ik was net het zwembad aan het vullen voor de kinderen en hun vriendjes, toen mijn vader belde. Hij klonk angstig. ‘Het gaat niet goed met me, Sabien’, zei hij. Ik belde meteen een ambulance, zette de kinderen in de auto en scheurde naar mijn vaders huis. In het ziekenhuis bleek dat hij een miltruptuur had. Ik was hem bijna kwijtgeraakt, volgens de arts had hij geen minuut langer moeten wachten met bellen.

Mijn ouders scheidden toen ik vijftien was, het kwam als een donderslag bij heldere hemel. Nooit had ik iets gemerkt van strijd tussen die twee, ik herinner me een jeugd vol vrolijke momenten en heerlijke vakanties. Achteraf zie ik dat er bij ons thuis nooit ergens over werd gesproken, zoals over het onverwachte overlijden van mijn opa. Hoe verdrietig we ook waren, we gingen gewoon door. Voor mijn vader was de scheiding het startsein van zijn tweede jeugd. Mijn ouders waren jong toen ze kinderen kregen – mijn vader was zeventien, mijn moeder achttien – en nu was hij opeens vrijgezel op zijn zesendertigste. Er bleek nog volop belangstelling van de vrouwen en hij genoot er met volle teugen van. Het onverwerkte verdriet om zijn schoonvader was een eerste aanzet geweest om stevig te drinken, maar bij zijn nieuwe vrijgezelle leven hoorde ook een borrel. En daar sloeg hij flink in door.”

Laveloos

“Dat mijn vader te veel dronk, ging me vooral opvallen toen ik bij hem introk om dichter bij mijn school te wonen. Vaak trof ik hem laveloos aan op de bank. De volgende dag kostte het me dan veel moeite om hem wakker te krijgen. Ik was pas negentien en hield mijn hart vast als ik bedacht wat er allemaal kon gebeuren als hij zo dronken was. Toen ik voor mijn studie verhuisde naar een andere stad, werd het drankmisbruik erger. Ik denk dat mijn vader het moeilijk vond om alleen te zijn. Mijn zus zette het contact met hem op een laag pitje om haar gezin te beschermen en ook mijn moeder zag hem weinig. In die tijd stond hij weleens in beschonken toestand voor mijn deur, daar schaamde ik me voor. Nog steeds vind ik het moeilijk om dronken mensen te zien, ik kan me niet voorstelen dat je zó de controle over jezelf wilt verliezen.”

Trots

“De ziekenhuisopname van mijn vader was het dieptepunt. Ik belde mijn zus en zei: ‘Als je papa nog wilt zien, moet je nu snel komen.’ Ik was zo bang dat hij het niet zou overleven. Toen hij toch opkrabbelde, konden we als familie maar een ding doen: hem laten kiezen tussen ons en de drank. Hij koos voor ons en nam dat heel serieus, want hij heeft nooit meer een druppel gedronken. Dat was in het begin heel moeilijk. Om niet in de verleiding te komen, zonderde hij zich af door feestjes over te slaan. Inmiddels komt hij weer gewoon op verjaardagen en zit hij braaf aan de spa. Nu mijn vader is gestopt met drinken, is onze band veranderd. Ik ben ongelofelijk trots dat hij na twintig jaar drinken de knop heeft weten om te zetten. Het gaat zichtbaar goed met hem en we kunnen beter met elkaar praten. Hij komt nu regelmatig langs voor een kop koffie en ik geniet er intens van dat hij een band opbouwt met zijn kleinkinderen. Als ik zie hoe gek hij op ze is, maakt mijn hart een sprongetje. Ik ben elke dag blij dat hij er nog is.”

Gerrit: “Ik wilde zelf scheiden, maar ik kreeg spijt. Ook had ik veel verdriet om het overlijden van mijn schoonvader, die als een vader voor me was. Om dat te verdoven, greep ik naar de fles en raakte ik verslaafd. Een paar keer probeerde ik af te kicken. Ik heb zelfs in een kliniek gezeten. Maar in die periode had ik een vriendin die ook behoorlijk dronk, dus de verleiding was thuis te groot. Als alcoholist zie je niet wat je kapotmaakt. Toen ik mijn kleinkinderen aan mijn ziekenhuisbed zag staan en ik besefte dat ik misschien afscheid van hen moest nemen, brak er iets in mij. Die rotdrank moest weg, zo snel mogelijk. Het voelde als een nieuw begin, mijn kinderen gaan nu voor alles. Ik sport elke dag en drink geen druppel. Zelfs alcoholvrij bier laat ik staan. Ik rijd mijn vriendin naar feestjes en voordat mensen gaan lallen, lig ik al in bed. Ik wil mijn kleinkinderen én hun kinderen zien opgroeien. Ik wil de honderd halen en dat gaat me lukken ook. Daar doe ik alles aan.”

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden