null Beeld

Peter: “Mensen veranderen pas iets als ze echt de noodzaak voelen”

Peter Heerschop

Hij is acteur, cabaretier en schrijver. Maar sinds de eerste lockdown is Peter Heerschop (60) – tot zijn eigen verbazing – ook nog iets anders: een Libelle-man! En dat maakt van hem een zeer geschikte columnist voor libelle.nl.

Hoe kun je iemand helpen die niet goed weet wat hij moet doen? Die niet goed weet wat zij moet kiezen? Wat kun je aanraden aan iemand die is vastgelopen in een dilemma?

Paradoxale intentie

In het algemeen is het dan het beste om goed te luisteren en vooral niet te oordelen en op die manier iemand zelf tot een conclusie te laten komen. Zeker, maar dat kan zomaar heel lang duren en de ander schreeuwt er bijna om dat jij ook iets moet zeggen. Oké dan, ik zal – als zelfbenoemd gesprekstrainer – een paar mogelijke aanpakken geven.

Eén zo’n aanpak is de paradoxale intentie. Kort samengevat: je weet best wel wat de ander zou willen kiezen, maar je beweert met stelligheid het tegenovergestelde. Bijvoorbeeld: jouw dochter zegt dat ze misschien wel wil stoppen met haar studie, maar jij weet dat ze dat eigenlijk niet wil. Dan kun je zeggen dat ze nog eens goed moet nadenken. Dat het zonde is om nu te stoppen. En dat ze het nog een paar maanden de kans moet geven. Het resultaat zal vaak zijn dat zij roept dat jij er helemaal niks van begrijpt. Dat het belachelijk zwaar is. En dat ze ook niet weet of ze daar echt iets mee wil doen, later.

Je kunt ook juist de andere kant kiezen. “Volgens mij kun jij het best stoppen. Je hebt er helemaal geen zin meer in. Neem gewoon lekker de tijd om iets heel anders te gaan zoeken. Doe een tijdje niks. Als ik jou was, dan was ik allang gestopt.” Ook dan is er de kans dat ze roept dat jij er helemaal niks van snapt. Dat ze juist veel liever door wil, maar nog niet precies weet hoe.

Snap je? Je kiest positie van een andere kant en dan kan de ander goed voelen wat dat oplevert.

Doe het tegenovergestelde

Toen ik het een keer heel druk had en totaal geen tijd meer had voor iets voor mezelf, zei een bevriende regisseur, die ik voor het gemak even Koos noem omdat hij ook Koos heet, dat ik nog een extra klus moest aannemen. Maar ik had het al veel te druk. “Doe nou maar, ik weet nog wel iets.”

Kortom, een extra klus. Die kwam er nog bij. Maar na drie weken was die klus klaar. “Kijk”, zei Koos, “nu heb je opeens weer veel meer tijd.”

Snap je, ook een vorm van paradoxale intentie.

Noodzaak voelen

Mensen veranderen vaak pas iets als ze echt de noodzaak voelen. Wat je dan kunt doen, is dus nóg grotere problemen zoeken om die noodzaak te voelen. Nóg een extra minnares om totaal verstrikt te raken in je eigen smoezen en ze uiteindelijk daarom allebei maar opgeven.

Mijn overbuurman beweert dat hij extra veel gaat vliegen, zodat andere mensen de noodzaak voelen om iets aan de klimaatverandering te gaan doen.

Kop of munt

Wat overigens het best helpt bij keuzestress is een muntje opgooien.

Kop is ‘ja’. Munt is ‘nee’.

Stel: het komt op kop, maar je besluit om door te gooien voor de ‘best of three.’ Dan weet je wat je diep van binnen voelt.

Ik ben laatst doorgegaan tot ‘best of twenty-seven.’

Toen had ik eindelijk de gewenste ‘nee’.

Kortom, paradoxale intentie is iemand irriteren om via het gevoel bij het gezonde verstand te komen. Als je dit allemaal onzin vindt, dan raad ik je aan om een dure psychotherapeut te zoeken. Daar heb je meer aan dan aan een goede vriendin.

Voel je hoe het werkt?

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden