Waarom heb ik toen niets gezegd?

PREMIUMWaarom heb ik toen niets gezegd?

Sonja (54): “De psycholoog die ik bezocht voor mijn misbruiktrauma betastte me”

Waarom heb ik toen niets gezegd?Beeld Libelle

Grensoverschrijdend gedrag is - helaas - van alle tijden en daarom iets waar we het over moeten blijven hebben. Als les voor daders, als steun voor slachtoffers. Omdat victim blaming écht moet stoppen. In de wekelijkse rubriek ‘Waarom heb ik toen niets gezegd?’ delen lezeressen grensoverschrijdende situaties waarin ze verstijfden. Deze week Sonja (54), wier traumapsycholoog te ver ging.

Eva BredaLibelle

Sonja (54): “Ik loop de behandelkamer in waar ik mijn eerste gesprek heb met een psycholoog. Ik schrik als ik zie dat de behandelaar een man is. Twee meter lang, breed, iets ouder dan mijn vader. Dit voelt niet goed, schiet door mijn hoofd. Toch ga ik zitten en beginnen we ons gesprek. Het is nota bene een dokter die voor dit vak heeft geleerd! Ik leg voor het eerst in mijn leven mijn ziel bloot en vertel over het jarenlange psychische, fysieke en seksuele misbruik van mijn vader. Zonder emotie komt het eruit, als een stroom vreselijke herinneringen. Na een gesprek van een uur spreken we een nieuwe sessie af, loop ik naar de deur en verstar. Voel ik dit nou echt? Terwijl ik de psycholoog passeer, glijdt zijn hand over mijn bil en knijpt hij erin. In shock sta ik in de deuropening, en staar ik naar de uitgang, een paar meter verderop. Zonder iets te zeggen zet ik het op een lopen, het gebouw uit, en fiets ik weg. De hele weg naar huis kan ik alleen maar vloeken. Weer zit er iemand aan me. Weer laat ik het gebeuren.

Misbruik

In mijn eerste herinneringen als 4-jarige word ik al uitgescholden, vernederd en fysiek mishandeld door mijn vader. Toen ik vrouwelijke vormen begon te krijgen rond mijn twaalfde, kwam daar ook seksueel misbruik bij. Ik moest me mooi voor hem aankleden en op de foto gaan, maar ook seksuele handelingen bij hem verrichten. Dat deed hij ook bij mijn moeder en mijn tweelingzusje. Maar ik voelde me altijd verantwoordelijk. Ík nam de schuld op me als hij boos werd omdat er ergens iets rondslingerde. Ik zorgde dat ík degene was die hij te grazen nam, zodat mijn zusje en moeder ongedeerd bleven. Dat klinkt traumatisch en dat was het ook, maar ik onderging het misbruik en zette mijn gevoel uit. Ik moest wel. Mijn moeder durfde niet bij mijn vader weg te gaan. Ik leerde te leven met het misbruik en had lang niet eens door dat mijn vaders gedrag niet normaal was.

Nieuw leven opbouwen

Op mijn achttiende kreeg ik een BBL-baan als vormgever. Mijn baas zag de blauwe plekken op mijn armen, hoorde hoe ik soms een opmerking maakte over ‘straf van mijn vader’ en wist: één en één is twee. ‘Sonja, mijn vrouw en ik willen even met je wandelen’, zei hij. Tijdens die wandeling gaf ik toe dat ik mishandeld werd. Het gesprek bevestigde dat wat er bij ons thuis gebeurde niet normaal was. Ze zorgden voor een gesprek met een vertrouwensarts en dat gaf me de kracht om mijn moeder te overtuigen bij mijn vader weg te gaan. Na heel veel praten lukte dat. We vluchtten, bouwden een nieuw leven op en ik vond eindelijk de moed om hulp te zoeken bij een psycholoog.

Schuldgevoel

En dan overkomt dit je. Ik voelde me zo schuldig. Waarom zei ik niets? Waarom wéér ik? Had ik hem opgehitst met mijn verhaal? Of riep ik het op me af dat mannen misbruik van me maakten? Was het de kleding die ik droeg? Ik heb me heel lang schuldig gevoeld na die sessie. Ik had hem moeten slaan toen hij me aanraakte in plaats van het laten gebeuren.

De wond van het misbruik

Ik heb een tijdje later nog melding gemaakt bij de psychologenpraktijk. Zij namen mijn melding gelukkig heel serieus en de man in kwestie werd ontslagen. Ik voelde me een winnaar: ik zou al die viezeriken wel eens te grazen nemen! Maar wat had ik daar uiteindelijk aan? Want na die ene sessie ging ik niet meer naar een psycholoog en sudderden mijn problemen door. Mijn gevoelens stopte ik weer weg zodat ik op het oog prima functioneerde. Werk, een gezin, een leuk leven. Maar daarachter leefde ik met de wond die het misbruik in mij achterliet. Als ik op Instagram vrouwen zag die zich schaars kleedden, ging ik los in de reacties: ‘Wees niet verbaasd als je aangerand wordt als je je zo kleedt!’

Ook kon ik soms zo boos worden op mijn zoons. Als ze met zand aan hun schoenen in huis liepen, kon ik uit mijn slof schieten. En ja, ook daar viel soms een klap. Ik realiseerde me dat ik het gedrag van mijn vader kopieerde. Er moest iets veranderen als ik niet wilde worden zoals hij. Pas op mijn tweeënveertigste durfde ik opnieuw in therapie te gaan.

Traumatherapie

Ik heb veel rotzooi weggewerkt. Vijf dagen in de week ging ik naar traumatherapie. Daarna twee en nu af en toe nog. Maar ik ben een mildere versie van mezelf geworden. Voorheen had ik nooit geleerd hoe ik met mijn woede om moest gaan of mijn grenzen moest bewaken. Nu weet ik hoe ik mijn emoties kan reguleren. Maar het misbruik zal nooit helemaal verdwijnen. Het litteken van vroeger zit in iedere vezel van mijn lichaam. Ik heb vandaag bijvoorbeeld een jurk aan met een v-hals. Maar ik weet dat ik er, wanneer ik de deur uitga, een hemdje onder aantrek. Ook vraag ik altijd om een vrouwelijke arts of psycholoog. Soms voelt het alsof die psycholoog op mijn achttiende een teken was: je bent nu wel van je vader af, maar denk maar niet dat zoiets je nooit meer kan gebeuren. Gelukkig weet ik dankzij mijn therapie dat het nooit aan het slachtoffer ligt. En ik weet hoe ik mijn grenzen aangeef. Zit ik toch ineens tegenover een dokter in een praktijk (of waar dan ook) en voelt het voor mij niet goed? Dan zeg ik: ‘Sorry meneer. Dit gaat niet werken.’”

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden