reizen

Rust, reinheid & avontuur in Zweeds Lapland

null Beeld

Van het fika-koffieritueel tot een sauna met ijsbad: haast is het eerste wat je kwijtraakt in Zweeds Lapland. De combinatie van ongerepte natuur, serene stilte en heerlijke avonturen

Redactie

Berkenbossen en dennenwouden, bergen en valleien, moerassen en meren, rivieren en watervallen, gletsjers en rotskusten, houten dorpjes en afgelegen stadjes... in het prachtige landschap rond de poolcirkel zijn eindeloos veel avonturen te beleven. Tegelijk heerst er een rust en stilte als nergens anders. Wie Zweeds Lapland bezoekt, ontdekt hoe heerlijk het leven in harmonie met de natuur en de seizoenen is. Kijk maar naar de Sámi, een volk dat hier al duizenden jaren woont. Het zegt genoeg dat ze hier acht seizoenen kennen in plaats van vier. Elk met een andere manier van leven, werken én genieten. Het favoriete seizoen van de Sámi is lente-winter. Dat is in april en mei, als de sneeuw er nog ligt, maar ook de zon weer tevoorschijn komt en je op een mooie dag buiten een rendiervel kunt uitspreiden om op te zonnebaden.

null Beeld

Noorderlicht en middernachtzon

Het noorderlicht zien staat bij veel mensen op de bucketlist. Begrijpelijk, want het is een magische ervaring om nooit te vergeten. Arctisch Zweden laat je in ongefilterd contact zijn met de natuur, maar het noorderlicht aanschouwen is een ontmoeting met de kosmos, zo intens voelt het. Het betoverende natuurverschijnsel is te zien van augustus tot april, als er geen bewolking is en liefst ook geen volle maan. Abisko is een van de allerbeste plekken ter wereld om het spektakel mee te maken. Ga met een stoeltjeslift naar het Aurora Sky Station op de top van de negenhonderd meter hoge berg Njullá. Daar is het uitzicht op de groenblauwe sluierdans hoog aan de hemel het allerbest. Geniet ondertussen van lekker eten en drinken. In de zomermaanden zijn de nachten te kort en te licht om het noorderlicht te kunnen zien. Geniet in plaatst daarvan dan van de middernachtzon boven de poolcirkel, ook heel speciaal om mee te maken.

Outdoor-avonturen

Al in 1909 riep Zweden als eerste Europese land nationale parken in het leven. Een paar daarvan bevinden zich in Lapland, waaronder Abisko en Stora Sjöfallet. De authentieke wildernis is er onaangetast gebleven en dat maakt Zweeds Lapland tot een ultieme plek voor onvergetelijke outdoor-activiteiten. Ga skiën in de winter of maak tochten met een sneeuwscooter of hondenslee. In de lente en zomer zijn raften, mountainbiken en hiken populair. Daarvan is hiken de meest overweldigende manier om de natuur van deze regio te beleven. Loop bijvoorbeeld een etappe van de ruim vierhonderd kilometer lange Kungsleden (King’s Trail). In het hikingseizoen – ruwweg van juni tot en met september – ligt er geen sneeuw en is zelfs het bergachtige gedeelte tussen Abisko en Nikkaluokta met weinig ervaring prima te doen. Het belangrijkste zijn goede wandelschoenen en een beetje conditie. Onderweg staan om de twaalf tot vijftien kilometer trekkershutten, die in het seizoen bemand zijn. Er is dan altijd iemand aanwezig die het bijbehorende winkeltje runt, waar wandelaars terechtkunnen voor koffie en broodjes, proviand, tips over de omgeving, informatie over het weer en de begaanbaarheid van route. Overnachten kan in de hut of in een eigen tentje op het terrein.

null Beeld

In plaats van meerdaagse hikes zijn vanuit allerlei plaatsten ook prachtige dagtochten te maken. Zo ook vanuit het zuidelijke Hemavan Tarnaby. Behalve Kungsleden zijn ook Padjelanteleden en Nordkalottleden fantastische trails om te ontdekken. Lekker doorwandelend leggen we gemiddeld zo’n drie kilometer per uur af. Een goede voorbereiding is belangrijk, dus win ter plekke zo veel mogelijk informatie in over de route, het weer, de waterstand in de rivieren, waar soms doorgewaad moet worden, en wat te doen als je elanden tegenkomt. Spannend? Ja, dat is het, maar in de beste zin van het woord, want alles is hier goed geregeld en met een beetje voorbereiding kan er weinig misgaan. Dan is het euforisch genieten van de intense verkwikking, veroorzaakt door de waanzinnige omgeving met (korst)mossen en varens in alle tinten groen, lieve bloemetjes als de paarse bergsteenbreek, spiegelgladde meren, kolkende watervallen, elanden met indrukwekkende geweien, feeërieke berkenbossen en lucht van de zuiverste soort.

Van ijsbed tot ijsbad

Het Icehotel in het dorp Jukkasjärvi is een bijzonder pek om te overnachten, maar ook om gewoon een bezoek te brengen. Alleen al de Icebar, waar zelfs de drinkglazen van ijs zijn, is indrukwekkend. Jaarlijks wordt het hotel vanaf november door kunstenaars gebeeldhouwd en het is intussen uitgegroeid tot een van de grootste attracties van Zweeds Lapland. Het ijsgedeelte smelt zo rond april weer weg, maar ook ’s zomers is hier veel te beleven op culinair en actief gebied. Bezoek bijvoorbeeld Old Homestead, een houten school uit 1768, nu een restaurant en museum. Treehotel in het plaatsje Harads is een andere spectaculaire uitvalsbasis. Overnachten kan hier in een vogelnest of een ufo, die in een boom hangen. Of boek een kamer in het heel betaalbare guesthouse. Met een beetje geluk is vanuit de hot tub het noorderlicht te zien. Waar dan ook in de regio, vergeet niet te profiteren van de befaamde saunacultuur, uiteraard mét onderdompeling in het ijskoude water van een meer.

null Beeld

Het leven van de Sámi

De Sámi zijn een van origine nomadisch volk dat van oudsher in harmonie leeft met de natuur van arctisch Scandinavië. Nog steeds zijn er Sámi die rondtrekken, al is het vaak maar een deel van het jaar. Het is leuk ze te ontmoeten, in hun kampen onderweg, maar ook in de dorpen en stadjes.

Veel Sámi vertellen graag over hun unieke leven en cultuur, ver weg van alle voorzieningen. Het is echt een eyeopener om een inkijkje te krijgen in zo’n totaal andere manier van bestaan. Onwillekeurig rijst de vraag of wij ons leven eigenlijk niet nodeloos ingewikkeld en stressvol maken. Een fascinerende plek om meer te ontdekken over de geschiedenis en cultuur van de Sámi is het Silvermuseet (Zilvermuseum) in Arjeplog. Ook wonderschoon is het plaatsje Farmomakke, waar een bijzondere Sámi-kerk staat en gebouwen uit de zestiende en achttiende eeuw.

null Beeld

Wat de pot schaft

Vis, rendier, eland en sneeuwhoen staan prominent op het menu in Zweeds Lapland, zo ook bessen, paddenstoelen en kazen. Er wordt van oudsher veel gekookt met gedroogde, gerookte, gepekelde en ingelegde ingrediënten. Zoals suovas, licht gerookt en gezouten rendiervlees dat wordt bereid op een muurikka, een platte grillplaat voor boven een vuurtje. Zeker in de zomer vaak te zien bij barbecues in de natuur. Wat uien en paddenstoelen erbij en serveren met gáhkku, traditioneel platbrood van de Sámi. Verrukkelijk! Het vlees smaakt echt fantastisch, omdat de rendieren en elanden vrij grazen in de natuur, waarbij ze zichzelf als het ware kruiden door de planten die ze eten. Het is trouwens een prima idee om net als veel Zweden van de lunch de hoofdmaaltijd te maken. De meeste cafés en restaurants bieden een warm dagmenu rond het middaguur, dat bovendien een stuk betaalbaarder is dan een diner. Uiteraard zijn ze ook in dit deel van Zweden dol op een fika, een sociaal koffiemoment met gebak en zonder haast. Haast is sowieso een van de eerste dingen die je hier kwijtraakt. Die maakt plaats voor frisse energie en een leeg hoofd. Denk thuis tijdens een koffiemoment terug aan Zweeds Lapland, dan volgt vanzelf de reset naar die weldadige mentale staat. En dat is een onbetaalbaar en blijvend souvenir! ■

Meer informatie

Aurora Sky Station auroraskystation.se

Icehotel icehotel.com

Old Homestead icehotel.com/table-reservation-homestead-restaurant

Treehotel treehotel.se

Silvermuseet silvermuseet.se

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden