Seksvragen aan Sanderijn Beeld Sanderijn
Seksvragen aan SanderijnBeeld Sanderijn

PREMIUMSexpertise

Seksvragen aan Sanderijn: “Sinds ik in de overgang ben, heb ik pijn bij het vrijen”

Een vraag stellen over seks is niet voor iedereen even makkelijk, maar het antwoord kan helpen om je gerust te stellen, verder te gaan op dezelfde manier óf het over een andere boeg te gooien. Seksuoloog en psycholoog Sanderijn van der Doef spreekt elke week een lezeres over een seksonderwerp. Deze keer Bianca (52) die pijn ervaart bij het vrijen, sinds ze in de overgang is.

Sanderijn van der DoefSanderijn

Bianca (52): “Sanderijn, sinds ik in de overgang ben, doet de seks pijn. Niet leuk, sterker nog, de zin wordt op deze manier ook minder.”

Sanderijn: “Ja, pijn is echt niet fijn bij de seks. Kun je iets meer uitleggen hoe die pijn ontstaat?”

Bianca: “Pijn is er vooral bij het penetreren.”

Sanderijn: “Heb je wel zin als jullie beginnen te vrijen?”

Bianca: “Ja hoor. Wel wat minder dan vroeger, maar ja we zijn ook al meer dan 25 jaar samen. Dus dat snap ik wel. We zorgen wel voor wat voorspel, en ik wil ook pas echt met penetreren beginnen als ik merk dat ik heel opgewonden ben.”

Sanderijn: “Dat klinkt goed, Bianca. Niet te snel doorgaan, goed de tijd nemen en zorgen voor je eigen opwinding. Hoe merk je dat je heel opgewonden bent?”

Bianca: “Zin hebben om hem aan te raken, dicht bij hem te zijn enzo.”

Sanderijn: “Dat klinkt goed, maar weet je ook hoe je dat aan je lichaam merkt?”

Bianca: “Nat worden? Ik denk dat ik dat ben, maar ik check het eerlijk gezegd niet. Maar toch merk ik dat het steeds vaker pijn doet. Hoe komt dat dan?”

Sanderijn: “Ik vrees dat je misschien niet nat genoeg bent. Maar er kan ook meer aan de hand zijn. Vanaf de overgang wordt de huid van de hele vulva, en dus ook van het vaginakanaal, dunner en gevoeliger. Dat heet vaginale atrofie. Dit heeft alles met de hormonale veranderingen tijdens de overgangsjaren te maken. De oestrogenen die er vóór de overgang voor zorgden dat de vulva lekker elastisch en soepel bleef, worden nu bij jou minder aangemaakt. Dat zorgt voor een minder vochtige maar ook dunnere huid. En dit zijn twee belangrijke ingrediënten die de kans op pijn groter maken wanneer er langs die dunnere en niet zo vochtige huid wordt gewreven door bijvoorbeeld een penis tijdens het penetreren.”

Bianca: “Maar zorgt die overgang dan ook voor de pijn?”

Sanderijn: “Nee, pijn betekent eigenlijk altijd dat de vulva en vagina nog niet goed zijn doorbloedt – dat je nog niet opgewonden genoeg bent. Nu weten we dat vrouwen ook vanaf de menopauze nog steeds goed opgewonden en dus vochtig kunnen worden, maar het heeft wat meer tijd nodig. En we hebben ook meer prikkels nodig.”

Bianca: “Wat bedoel je met ‘prikkels’?”

Sanderijn: “Dat zijn allerlei zintuigelijke sensaties die door je brein geïnterpreteerd worden als opwindend. Zodra dat gebeurt, zendt je brein boodschappen naar de rest van je lichaam waardoor allerlei lichamelijke processen in gang worden gezet. Zoals je hart dat harder gaat pompen, bloed dat sneller door de vaten stroomt richting je geslachtsdelen zodat die zich vullen en gaan opzwellen. Tegelijkertijd wordt de vulva ook vochtiger en dat allemaal is een teken dat je lichaam zich klaarmaakt om seks te hebben.”

Bianca: “Dus, vanaf de overgang wordt dat allemaal wat moeilijker?”

Sanderijn: “Ja klopt. Moelijker maar niet onmogelijk. Meer tijd nemen en langer bewust zoeken naar die seksuele prikkels is dan nodig. En zeker niet te snel met penetratie beginnen. Zet al je zintuigen op scherp en laat ze meewerken. Maar ook zoeken naar nieuwe prikkels kan helpen; strelingen op andere plekken op je lichaam uitproberen, of je fantasieën aan elkaar vertellen. Een ander moment van de dag of een andere plek in huis gebruiken voor de seks kan ook werken. Variatie helpt om weer opwinding te voelen. Als je dan nog steeds pijn voelt bij penetratie, is het belangrijk niet door te gaan. Even stoppen met penetreren betekent niet helemaal stoppen met aanraken en strelen. Je kunt gewoon verder gaan met het liefdesspel – probeer je fantasie te gebruiken om elkaarop andere manieren op te winden of te bevredigen. Gebruik je handen, vingers, mond of tong, maar ook seksspeeltjes – zolang er maar even niets in je vagina gaat. Ik heb gemerkt dat het voor sommige stellen even wennen is om andere manieren te ontdekken dan alleen maar penetreren, maar voor velen gaat er uiteindelijk een wereld open.”

Bianca: “Ik geloof daar wel in, in die nieuwe ontdekkingen. Maar ik moet mijn man ook nog zover krijgen.”

Sanderijn: “Tuurlijk moeten jullie daar allebei zin in hebben. Maar het zou voor je man toch ook de moeite waard moeten zijn om te weten dat er andere manieren zijn waarop jij weer zin krijgt in seks, meer opgewonden wordt, vochtiger kan worden en dus geen pijn hebt bij de seks? Veel mannen zijn zich niet eens bewust dat het bij hun partner pijn doet.”

Bianca: “Ik heb dat ook niet vaak verteld, eerlijk gezegd.”

Sanderijn: “Ik denk dat als hij dat zou weten, hij er ook alles aan wil doen om te zorgen dat het geen pijn meer doet. Als dat even een tijd geen penetratie meer betekent – maar wél allerlei andere leuke en lekkere dingen doen om met elkaar plezierige seks te hebben – is hij echt niet moeilijk over te halen om dit uit te proberen.”

Bianca: “Zo is dat. De moeite waard dus om dat gesprek met hem aan te gaan.”

Sanderijn van der Doef is psycholoog en seksuoloog. Ze schreef diverse voorlichtingsboeken voor kinderen en werkt veel met volwassenen die vragen hebben over seksualiteit. Ze vindt dat seks plezierig en fijn moeten zijn voor iedereen die dat wil.

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden