null

tuin

PAARS PARADIJS: Op de lavendelboerderij van Gert en Grietje

Beeld Maartje van Suijdam/blumm.nl

Een intense geur, blauwpaars zo ver het oog reikt en een druk gezoem van bijen en hommels. Bij bloeiende lavendelvelden denken we al snel aan de Provence, maar ze zijn er ook in Nederland. Gewoon op de Veluwe.

Verscholen tussen de maisvelden bij het dorpje Stroe op de Veluwe ligt lavendeltuin Granny’s Bouquet. Een blauwpaarse oase van rust, waar alleen het gezoem van de bijen en hommels de stilte doorbreekt. Om de tuin heen zijn smaakvol aangelegde borders met bankjes die uitkijken over de velden. “Onze lavendelboerderij geeft me meer plezier dan ik ooit had durven dromen”, vertelt eigenares Grietje Ruttenberg (66) terwijl ze door de pluktuin wandelt. “Ik ben tuinierster in hart en nieren en word nergens zo gelukkig van als van buiten in de tuin bezig zijn. Van bezoekers zien dwalen en genieten van de lavendel, waar de insecten zoemen en vlinders fladderen, om hen daarna uitgebreid te zien koffiedrinken en kletsen op het terras.” Grietje begon de lavendeltuin in 2007, samen met haar man Gert (67).

Daarvoor hielden ze varkens, maar het zware werk gaf hen steeds minder voldoening. Grietje: “In 2006 besefte ik dat we ondanks het keiharde werken alleen maar geld verloren. We konden niet anders dan ermee stoppen. Een buurman merkte op: ‘Waarom begin je geen open tuin?’ Ach, daar zijn er al zo veel van, dachten we, wat zouden wij brengen dat er nog niet is? Toch was er wel iets: Nederland had nog geen lavendeltuin.”

Sierlijke soort

Grietje en Gert doken in de materie. Klimaatbestendige lavendel die gedijt op arme grond bleek wonderwel te passen bij de Veluwse zandgrond. Grietje: “We verkochten onze varkens. Ik pakte mijn oude werk als wijkverpleegkundige weer op en Gert werd vrachtwagenchauffeur. Elke vrije minuut besteedden we aan het ontginnen van onze weilanden. Om daarna rij na rij te beplanten met de zoet geurende, sierlijke Lavandula intermedia ‘Grosso’, dezelfde lavendelsoort die in Frankrijk groeit en waar de bekende zeep, parfums en oliën van worden gemaakt.” Tussen de kaarsrechte lavendelstroken kwamen graspaden en aan de zijkanten borders vol planten, struiken en bloemen die het goed doen op arme zandgrond, zoals hortensia, allium en verbena. De varkensschuur werd omgebouwd tot een theeschenkerij en in 2007 ging de lavendelboerderij open. Grietje: “Het was een gouden greep, de tuin was meteen een succes.”

null Beeld

Van roze tot wit

Dit klinkt als een sprookje, maar het ging wel twee keer grondig mis met de lavendel. Grietje: “We kregen een paar heel strenge winters. Het vroor zo’n tweeëntwintig graden en alle lavendel was in één klap weg. Niet omdat lavendel niet tegen kou kan, maar omdat de planten al aan het uitlopen waren en ze bezweken door de ijzige, felle oostenwind. Ook bleek de lavendel niet bestand tegen het gif dat een boer in de buurt over zijn akkers aan het sproeien was en dat door de wind werd meegenomen. Alles ging dood.” Gelukkig is alles nu weer aangeplant en zijn er op de boerderij meer dan twintig soorten lavendel te bewonderen. Nog steeds Lavandula intermedia ‘Grosso’, maar ook de dieppaarse ‘Hidcote’, roze lavendel Lavandula angustifolia ‘Rosea’ en zelfs witte lavendel als Lavandula angustifolia ‘Alba’, Lavandula ‘Albino’ en Lavandula ‘Edelweiss’. Grietje: “Ik geniet altijd van de verraste reacties van bezoekers als ze witte lavendel zien. Dit jaar gaan we nog zes kleine veldjes ontginnen om daar nog meer soorten te planten. Keuze genoeg, er zijn honderden lavendelsoorten. Hoe wij de lavendel zo mooi houden, vragen mensen weleens. Het antwoord is makkelijk: snoeien. Doe je dat niet, dan heb je na vier jaar van die kale stengels met alleen in de top wat lavendelbloemen. In het najaar toppen we de lavendel en eind april snoeien we de lavendel terug tot drie, vier centimeter boven de grond. Daarna groeit de plant weer mooi uit.”

Als God in Frankrijk

Hard werken is het wel. Grietje: “We maken lange dagen en Gert werkt zelfs ’s nachts omdat hij nog steeds vrachtwagenchauffeur is. Maar het werk is heel ontspannend. We hebben een strakke verdeling: Gert doet het gras en het snoeiwerk, ik haal vooral het onkruid weg. Mijn dochter bemoeit zich met de producten die we in ons winkeltje verkopen. Al heeft zij of een van de andere kinderen geen interesse om de tuin over te nemen.” Lachend: “Ze zijn dol op de lavendeltuin, maar alleen om in te zitten.” Ook al is ze de zestig al ruim voorbij, aan stoppen denkt Grietje nog lang niet. “Hoeveel stress ik ook heb, in de tuin maak ik mijn hoofd leeg. Zolang we het werk aankunnen en er plezier in hebben, gaan we door. Op de dagen waarop de tuin geopend is, moeten we na sluitingstijd alles opruimen en daarna stort ik me op het onkruid. Toch zijn dat ook de gouden uurtjes. Als ik dan klaar ben, schenk ik een wijntje in en drink ik dat tussen de lavendel. Dan ruik ik die geur, zie ik die diepe kleuren en waan ik me toch echt even in Zuid-Frankrijk.”

null Beeld
  1. Grietje: “Mijn lievelingsdeel van de tuin is onze privétuin. Hier koos ik voor witte bloemen en planten. Mijn favoriete boom is de Perzische slaapboom, ofte-wel Albizia julibrissin. Als die in bloei staat, ruikt hij zo lekker.”
  2. Grietje: “Wij hebben een heel veld vol Lavandula intermedia ‘Grosso’. Door de mooie lange aren is deze soort heel geschikt om te plukken en drogen. In de zomer bied ik bossen door mij geplukte lavendel aan, die vliegen altijd weg. Wie wil, mag tegen een kleine vergoeding ook zelf lavendel plukken.”
  3. Grietje: “De Lavandula ‘Hidcote’ is donkerpaars en heeft een tweede bloei. Volgens mij komt deze soort uit Engeland. Ja, ook daar zijn betoverende lavendelvelden te vinden.”
  4. Beproefd recept: zakjes met lavendel in de linnenkast of naast het hoofdkussen. Een paar druppeltjes lavendelolie in de stofzuigerzak laat muffe geurtjes verdwijnen. En wat etherische lavendelolie in een brander brengt het huis in Franse sferen.
null Beeld

Lavendel doet het fantastisch op de arme zandgrond, maar mooie borders en gras zijn een uitdaging. Grietje: “Hortensia gaat prima, net als taxus, sering en magnolia. Wat het ook altijd doet, is allium, ijzerkruid en vrouwenmantel. De paarse pluimen van de liathris zijn ook dit jaar weer opgekomen. Helaas zijn de hosta’s, phlox en zonnehoedjes waar ik dol op ben weer verdwenen.”

null Beeld

Grietje: “Je kunt het zo gek niet bedenken, of je kunt het maken van lavendel. Zeep, parfum en olie, maar ook limonade. Die laatste importeer ik uit Frankrijk en schenk ik hier op het terras. Echt verrukkelijk.”

Cheesecake uit de koelkast met honing & lavendel

Ingrediënten

● 6 gelatineblaadjes

● 175 g lange vingers

● 75 g boter, gesmolten

● 200 ml room (vetgehalte 40%)

● 250 g roomkaas

● sap van 1 citroen

● 100 g suiker

● vanille-extract

● 100 ml honing

● 2 el gedroogde lavendelbloemen

● 10 g verse of 1 el gedroogde laven-del

● 75 g honing

● 300 ml water

● eventueel paarse kleurvloeistof

Verder nodig:

● springvorm

● bakpapier

● steelpan

Leg 6 gelatineblaadjes in een bakje koud water. Hak de koekjes fijn en voeg de gesmolten boter toe aan de koekkruimels. Leg bakpapier op de bodem van een springvorm, leg hier het koekjesmengsel op en druk met de achterkant van een lepel tot een gelijkmatige bodem. Klop de room half stijf. Meng de roomkaas, citroensap, suiker en vanille-extract en voeg de room toe. Giet 100 ml water in een steelpan en verwarm tot net onder het kookpunt. Los hierin 4 geweekte gelatineblaadjes op en voeg toe aan het roomkaasmengsel. Giet uit over de koekjesbodem en zet in de koelkast. Voor de bovenkant: verwarm in een steelpan 100 ml water met de honing en lavendel. Laat even trekken en zeef de lavendel eruit. Verwarm opnieuw en los 2 gelatineblaadjes op in de siroop. Laat afkoelen. Voeg eventueel paarse vloeistof toe. Breng het mengsel aan op de taart en smeer netjes uit met de achterkant van een lepel. Laat de taart 4 uur opstijven in de koelkast en versier met lavendelbloemetjes (Bron: libelle-lekker.be)

null Beeld

Ingrediënten

● verse of gedroogde lavendelbloemen

● 30 g natrium-hydroxide

● 65 ml gedestilleerd water

● 210 ml olijf- of zonnebloemolie

● etherische lavendelolie

Verder nodig

● vorm voor de zeep (geen aluminium)

● beschermende bril en handschoenen i.v.m. de sterk bijtende natriumhydroxide

● thermometer

● staafmixer

Leg in de zeepvorm wat gedroogde of verse lavendelbloemen. Trek de handschoenen aan, doe de beschermende bril op en doe de natriumhydroxide in een glazen kom in de gootsteen. Voeg heel voorzichtig het gedestilleerde water toe en laat de schaal afkoelen. Doe de olie in de pan en verwarm op een laag vuur tot ongeveer 40 °C. Haal van het vuur en meng er voorzichtig de natriumhydroxide door met de staafmixer. Mix tot het mengsel dik en gelachtig is. Voeg nu 20 tot 30 druppels lavendelolie en lavendelbloemen toe. Meng alles goed en giet het mengel in de vorm. Dek af met een handdoek tot het verandert in zeep. Na 24 uur kun je de zeep uit de vorm halen en in stukken snijden. Laat nog anderhalf tot twee maanden rijpen. (Bron: gezonderleven.com)

null Beeld

Ingrediënten

● 1 l water

● 100 ml

● honing

● 10 g verse of 1 el gedroogde lavendel

● 100 ml citroensap

● citroen (schijfje)

Verwarm 500 ml water met de honing en de lavendel ongeveer 20 minuten. Draai het vuur uit en zeef de lavendel uit het mengsel. Giet in een grotere fles, schenk het citroensap en het overige water erbij. Zet in de koelkast. Schenk als de limonade koud is in een mooi glas met wat ijsklontjes. Garneer met lavendeltakjes en een schijfje citroen. (Bron: pinterest.com)

  • Lavendelboerderij Granny’s Bouquetis geopend op dinsdag, donderdag en zaterdag van 10.00 tot 16.00 uur, lavendelboerderij.com
Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden