Zorgenzoon Beeld Libelle
ZorgenzoonBeeld Libelle

Zorgenzoon deel 59: “Nee, nee, dat mag echt niet gebeuren”

Wegens gedragsproblemen wordt Lars op zijn vijftiende uit huis geplaatst en belandt in een instelling. Hij loopt er een paar keer weg, uiteindelijk definitief en keert terug naar zijn geboortestad Amsterdam. Aanvankelijk woont hij in een woongroep voor begeleid wonen, maar als hij achttien wordt, krijgt hij een eigen flatje toegewezen. Met camerabewaking. Tijd om op eigen benen te leren staan, vindt Jeugdzorg. Wanneer hij gearresteerd wordt wegens verboden wapenbezit, wordt hij naar een studio buiten de stad overgeplaatst. Dat vindt hij veel te ver weg van school en van zijn moeder en zusje, dus hij besluit definitief weer thuis te komen wonen.

Zorgenzoon 59

Nadat de rechter gesproken heeft, wordt het muisstil in de zaal. Ik voel het zweet langs mijn lichaam gutsen van de stress. Ik wou dat ik hier niet zat, niet hoefde te zijn. Maar het kan niet. Het is D-Day vandaag. Voor Lars. Dus ook een beetje voor mij.

Taakstraf

De Officier steekt van wal. “Jouw strafblad telt inmiddels een aantal pagina’s. Je stelt roekeloos en risicovol gedrag ten toon. Ondanks de proces verbalen die je hiervoor hebt ontvangen in het afgelopen jaar, waarvan er trouwens nog een flink aantal open staan, lijk je je nergens iets van aan te trekken. Jij klopt op de deur van de gevangenis, jongeman.”

OMG. Nee, nee, dat mag niet gebeuren, Lars mag niet in de cel belanden. De rechter neemt opnieuw het woord en richt zich nu tot mij. “Hoe vindt u dat het met hem gaat?” vraagt ze. Ik zie dat ze een vriendelijk gezicht heeft. Ik vertel dat het wel een beetje gaat met Lars. “Hij gaat naar school en heeft een baantje als bezorger.” Maar ik zeg ook dat ik al tig keer gezegd heb dat hij niet op een scooter moet stappen zonder rijbewijs en dat ik me zorgen maak. Ze luistert aandachtig en knikt. “Er is inderdaad iets anders nodig dan een boete. Ik stel daarom een taakstraf van 40 uur voor. Ik raad jullie aan direct na afloop van deze zitting langs de reclassering te lopen om je aan te melden. En nu geef ik het woord weer terug aan de Officier, die mag hierop reageren.” Oeps. Een taakstraf. Ik moet denken aan de jongens die ik weleens in een plantsoen zie schoffelen. Jongens die niet willen deugen. Nu heb ik er zelf eentje. Maar alles beter dan een gevangenisstraf. De officier blikt nog eenmaal vanuit zijn hoge positie naar de jongen die daar voor hem zit. “Hoewel ik me afvraag of je de ernst van de situatie begrijpt en of het afdoende is om verdere vergrijpen te voorkomen, ga ik mee in de eis van de rechter met een taakstraf van 40 uur. En ik wil je een allerlaatste waarschuwing meegeven. De volgende keer kom je echt gesloten te zitten.”

Beduusd staan Lars en ik weer op de gang. Het geheel heeft een klein half uur geduurd. Maar de hele wereld stond even op zijn kop. “Die vrouw was wel lief”, zegt Lars terwijl we naar beneden lopen. Ik zeg niets. We vinden het reclasseringshokje. Lars klopt op de deur. Een jongen met een vriendelijk gezicht doet open. Ik laat me vallen op een van de leren banken in de hal en staar naar het bronzen beeld buiten.

Opruimwoede

De dagen die erop volgen houdt Lars zich rustig. Het kan niet anders of de rechtszaak moet toch indruk op hem hebben gemaakt. Ik doe maar aan een paar mensen verslag van het gebeurde. Wil anderen niet teveel belasten met mijn sores. En ik wil geroddel voorkomen. Wat heeft Lars aan de mening van een ander? Het gaat erom dat hij koers houdt en daar hulp bij krijgt. Bovendien: ik wil vooruit leven, niet achteruit. Het is nog niet te laat, hij kan zijn leven nog bijsturen.

Om zelf ook de blik op de horizon te houden, begin ik met opruimen thuis. Over ruim anderhalve maand staat de verhuizing voor de deur. En ik moet ook nog werken. Ik haal vast verhuisdozen. En ga als een razende roeland tekeer in het washok. Hier ligt de meeste troep. De tent, kerstspullen, winterjassen, dozen met tijdschriften en ook heel veel oude schoolspullen van de kinderen. Schriftjes, knutselwerkjes, collages. Jeetje, wat waren ze eigenlijk creatief. Ook tref ik bovenop de hoge kast een plastic doos met het houten kasteel van Lars dat hij kreeg toen hij vier jaar werd.

Vader Lars

Ik kan me deze dag nog haarscherp voor de geest halen. We waren in Zuid-Frankrijk en hadden een stacaravan gehuurd. Lars was zo opgewonden over zijn verjaardag, dat hij om 5.00 uur ’s morgens al stond te trappelen van ongeduld. Het houten kasteel, dat we helemaal uit Nederland hadden meegesleept, was een schot in de roos. Hij stelde het buiten voor de caravan op in het zand en ging helemaal los met zijn spel. “Whoeaaaah, jij bent dood!”, riep hij keihard terwijl hij de bijbehorende ridders en paarden bovenop elkaar liet springen. Her en der gingen deurtjes van omringende caravans open en staken slaperige campinggasten boos hun hoofd om de deur. “Alors, zut, tais-toi!” riep een man in een hemd. Maar Lars rustig laten zijn terwijl hij jarig is en ook nog zijn lievelingsspeelgoed binnen handbereik heeft, was altijd onmogelijk. Bij Lars ging en gaat alles nog steeds met veel herrie gepaard.

Tring! De deurbel haalt me uit mijn mijmeringen. Daar is mijn vriendin die me komt helpen opruimen. “Huppekee moeders, weg met die oude troep”, zegt ze streng terwijl ze de plastic opbergdoos uit mijn handen trekt. Maar nee, dat kan ik niet over mijn hart verkrijgen. Dat kasteel moet bewaard worden. Voor als Lars zelf kinderen heeft. Zou dat ooit gebeuren? Lars, een brave huisvader? Verantwoordelijk, rustig, het goede voorbeeld gevend? Die naar zijn werk gaat zodat ik, oma, kan komen oppassen? In gedachten zie ik al een tweeling voor me. Een jongen en een meisje. Met dezelfde blauwe ogen als hun vader.

Ik doe de deksel op de plastic doos en zet hem weer bovenop de kast.

Volgende week: Lars gaat op voor zijn theorie-examen.

Over Zorgenzoon:
Lars (18) is een jongen met ADHD en licht autisme. Zijn gedragsstoornis brengt hem regelmatig in de problemen. Zijn moeder, Febe van Otterlo, is freelance journalist. Om privacyredenen zijn de namen in deze column gefingeerd. De naam Febe van Otterlo is een pseudoniem.

Meer over

Op alle verhalen van Libelle rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@libelle.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden